Bertrand Rusell: Mposhtja e frikës është fillimi i mençurisë

Bertrand Russell (Bertrand Arthur William Russell), lindi më 18 maj 1872, dhe u nda nga jeta më 2 shkurt 1970.

Ishte matematikan, shkrimtar dhe filozof i shquar britanik. Në vitin 1950 u nderua me Çmimin Nobel për Letërsi. Russell është njëri nga etërit e filozofisë analitike. Ai ka shkruar disa libra mbi çështjet filozofike, matematikore dhe sociale. Si kryevepër e tij konsiderohet libri “Përse nuk jam i krishterë”

Kontributet e Russell përfshijnë fusha të ndryshme, si logjikë e epistemologji dhe, sidomos, filozofinë e matematikës.

Të gjitha këto kontribute e bëjnë një nga filozofët më të shquar të shekullit XX.

Bëri fushatë kundër Adolf Hitlerit, kritikoi totalitarizmin sovjetik dhe Shtetet e Bashkuara për përfshirjen e tyre në Luftën e Vietnamit, dhe ishte një përkrahës i palëkundur i çarmatimit bërthamor.

Disa nga aforizmat e tij më të famshme janë:

– Unë jam vendosmërisht i bindur se të gjitha fetë, ashtu siç janë të dëmshme, janë edhe të rreme. Bota ka nevojë për zemra e mendje të hapura, jo për sisteme të ngurta, të vjetra apo të reja, sidoqofshin ato.
– T’i druhesh dashurisë është t’i druhesh jetës, e ai që i druhet jetës është i vdekur tashmë.
– Smira është një burim pakënaqësie për shumë njerëz.
– Problemi i njerëzimit është se budallenjtë dhe fanatikët janë tmerrësisht të sigurt për veten e tyre, ndërsa njerëzit më të mençur janë plot me dyshime.
– Njerëzit i përshtaten gjithçkaje me një shpejtësi të frikshme.
– Lufta nuk përcakton atë që ka të drejtë por vetëm atë që mbijeton.
– Frika është burimi kryesor i bestytnisë dhe mizorisë. Mposhtja e frikës është fillimi i mençurisë.
– Entuziazmi është për jetën është e ngjashme me atë çka oreksi është për ushqimin.
– Dehja është një vetëvrasje e përkohshme. /KultPlus.com

“Dashuria është një përjetim në të cilin tërë qënia jonë përsëritet”

“Njeriu i cili i arrin lehtë gjërat që i dëshiron, duket se plotësimi i dëshirave nuk i sjell lumturi.”

“Dashuria është forma e parë dhe më e zakonshme e emocioneve që shpie drejt bashkëpunimit dhe ata që e kan ndier dashurinë në çfardo intensiteti, nuk do të pajtoheshin me filozofinë e cila e konsideron se e mira më e madhe është të jenë të pavarur nga personi që dashurojnë.”

“Njeriu që nuk ka provuar kurr gjëra të bukura në shoqëri të gruas që e ka dashur, nuk e ka ndier kurr fuqin magjike që e kan gjërat e tilla.”

“Dashuria është e zonja ta thyejë lëvozhgën e fort të Un-it, pasi ajo është një form e bashkëpunimit biologjik në të cilën janë të nevojshme ndjenjat e njërit që të plotësohet qëllimi instiktiv i tjetrit.”

“Ajo që njeriu tipik modern kërkon nga të hollat është që t’i sjellin më tepër të holla dhe famë që të mund të shquhet, të shkëlqejë dhe t’ua kalojë atyre që deri tash kan qenë në të njejtin rang. Rrjedhimisht prej kësaj, të gjitha emocionet snobiste bëhen më të shqetësuara se sa atje ku shkallët shoqërore janë të caktuara.

Përveç kësaj, paraja është pranuar edhe si masë e mendjes. Një njeri që fiton shumë të holla është burrë i mençur, një njeri që nuk fiton nuk është. Askush nuk dëshiron që ta marrin për budalla.”

“Rrënja e brengës qëndron në atë se suksesi i garës theksohet së tepërmi si burim i lumturisë. Ajo që pohoj është se suksesi mund të jetë vetëm pjesë e lumturisë dhe është paguar shumë shtrenjtë nëse për ta arritur këtë janë flijuar të gjithë përbërësit e tjerë.”

“Njeriu i pasur i kohëve tona ka tendenca të bëhet një tip njeriu tjetër fare. Ai nuk lexon kurrë. Edhe nëse e bën një galeri pikturash, me qëllim për t’u mburrur, ai mbështetet në ekspertë që t’ia zgjedhin pikturat; kënaqësia që ai ka për to nuk vjen nga të shikuarit e tyre, por nga pamundësia e njerërve tjerë të pasur për ti patur ato.”

“Gjithnjë deri sa njeriu nuk do ta mësojë se çka të bëjë me suksesin pas arritjes së tij, arritja e tij do të bëhet domosdo pre e mërzisë.”

“Dashuria është një përjetim në të cilin tërë qënia jonë përsëritet dhe freskohet si  bimët me shi pas thatësisë. Në marrdhënien seksuale pa dashuri, nuk ndodh asgjë nga kjo. Kur kryhet kënaqësia momentale, pasojnë lodhja, neveria dhe ndjenja se jeta është e zbrazët. Dashuria është pjesë e jetës së tokës; seksi pa dashuri nuk është.”

“Me vullnet ose pa vullnet, me qëllim ose me pahir, shumica e njerëzve modernë, bëjnë një jetë që i shaktërron nervat dhe është vazhdimisht tepër e lodhur, që të jetë e aftë të ndiej kënaqësi pa përdorimin e alkoolit.”

“Asgjë nuk i shterron më shumë lëngjet e jetës se pavendosmëria dhe asgjë nuk ka më të kotë se ajo.”


Bertrand Russell“Pushtimi i Lumturisë” /KultPlus.com

“Një nga shkaqet më njohura të palumturisë, është zilia”

“Pos brengave të mundshme, një nga shkaqet më njohura të palumturisë, është zilia. Zilia, do të thosha, është njëra ndër pasionet më të përgjithshme dhe më të thella të njeriut.

Ajo mund të hetohet lehtë te fëmijët para se të mbushin një vit dhe çdo pedagog kësaj duhet t’i kushtojë kujdesin më të hollë. Në shfaqjen më të vogël të afrisë ndaj një fëmije në dëm të tjetrit, hetohet menjëherë dhe nuk durohet. Kushdo që ka punë me fëmijë, duhet domosdo që kur ndan, të jetë i drejtë deri në fund, i përkryer, i ashpër dhe i pandryshueshëm.
Mirëpo fëmijët vetëm pak më tepër e zbulojnë lakminë dhe xhelozinë e tyre se sa të rriturit. Ky emocion është njësoj mbizotërues midis fëmijëve dhe të rriturve.

Midis damave mesatare të çmuara, zilia luan një rol jashtëzakonisht të madh. Nëse uleni në metro dhe ndodh që pranë vagonit të kalojë ndonjë grua e bukur e veshur mirë, shikojini sytë e grave të tjera. Do ta vëreni se secila prej tyre, me përjashtim të mundshëm të atyre që janë të veshura më mirë, e vështrojnë atë grua me shikim smirëzi dhe do të përpiqen të gjejnë diçka që është nënçmuese për të.

Dëshira për skandale është shprehje e kësaj smire të përgjithshme: edhe çfarëdo tregimi kundër gruas tjetër besohet menjëherë pa fakt bindës. Moralizimi i shumëfishtë i shërben po këtij qëllimi: u’a kanë zili atyre që bëjnë mëkat, kurse në të njejtën kohë e konsiderojnë se është virtyt të dënohen ato për mëkatet e tyre. Ky lloj i veçantë i virtytit është sigurisht shpërblim i vetvetes.

Saktësisht po kjo gjë, ndërkaq, mund të vërehet plotësisht edhe ndër burra, me përjashtim se gratë i konsiderojnë rivale të gjitha gratë e tjera, kurse burrat si rregull e kanë këtë ndjenjë vetëm ndaj burrave të profesionit të njëjtë.”

Bertrand-Russell mbi zilinë – pjesë e shkëputur nga libri “Pushtimi i lumturisë”. /KultPlus.com

“Dashuria është shumë më tepër se sa dëshira për marrëdhënie seksuale”

“Dashuria është shumë më tepër se sa dëshira për marrëdhënie seksuale; ajo është mjeti kryesor për të ikur nga vetmia e cila i prek meshkujt dhe femrat përgjatë pjesës më të madhe të jetës së tyre.”

“Jeta e mirë inspirohet nga dashuria dhe udhëhiqet nga dija.”

“Shpresat ekstreme janë të lindura nga mjerimet ekstreme.”

“Njerëzit janë të lindur injorantë, jo budallenjë. Ata i bënë budallenjë edukimi.”

“Dehja është vetvrasje e përkoshme.”

“Martesa për gruan është mënyra më e zakonshme e jetesës dhe sasia e përgjithshme e seksit të padëshiruar, e duruar nga gruaja, me shumë gjasë është shumë më e madhe në martesë se sa në prostitucion.”

Bertrand Russell