QKK nuk mbështetë dokumentarin ‘Masakra e Reçakut’, regjisori kërkon përkrahje për projektin

Dje Qendra Kinematografike e Kosovës publikoi projektet të cilat do t’i mbështesë në vitin e ardhshëm, shkruan KultPlus.

Ndër projektet që nuk u mbështetën, ishte edhe dokumentari ‘Masakra e Reçakut’, projekt ky nën regjinë e Ilir Kabashit. Kabashi ka reaguar përmes një statusi në rrjetin social Faebook, ku ka potencuar se ky dokumentar duhet trajttuar si mision dhe si obligim qytetar e profesional, pasi, siç ka cekur tutje ai dëshmitarët e kësaj masakre po plaken e po vdesin.

Më poshtë mund te lexoni reagimin e plotë dhe pa ndërhyrje të Kabashit.

‘Dite me pare shkrova se jemi ne gare ne QKK (Qendren Kinematografike te Kosoves) me dokumentarin: ‘Masakra e Reçakut’.
Nga dje nuk jemi as ne gare. Juria ka bere zgjedhjen e saje. Urojme qe ta kete bere zgjedhjen me te mire dhe urime fituesve. T’tjerat jane fjale…
Kaq sa i perket Jurise dhe QKK-se!..
….
Por, une si regjisor, skenaristi Xheladin Rexhepi dhe producenti Astrit Alihajdaraj vazhdojme te besojme shume, ne kete projekt, vazhdojme qe kete projekt ta trajtojme si mision dhe obligim qytetar dhe profesional. Ndonese me vonese per vite, vonesa po i shtohet edhe me tutje.
Edhe pak dite na ndajne nga 15 janari i pergjakshem…deshmitaret dhe ata qe ishin protagoniste te ndryshem (vendor dhe nderkombetar) po plaken dhe po vdesin. Institucionet tona dhe ne si shoqeri prap do t’ mjaftohemi te themi e ‘dine bota te verteten’.. pa cka se kemi nje gjenerate te re nga paslufta, tek ne dhe ne bote, qe per shkak te dy dekadave ne mes e kane te ‘larget’ edhe kete masaker.
Prandaj nese dikush ka vullnet dhe mundesi te mbeshtese kete projekt jemi te gatshem te shkojme drejt berjes se filmit.
Gezuar Festat e Fundvitit
!’, ka shkruar Kabashi. / KultPlus.com

“Masakra që tronditi botën”, rrëfim për krimin që bëri Serbia 21 vjet më parë

Mëngjesin e sotëm heshtja  e mbuloi Reçakun, ashtu ngjashëm si ishte edhe 21 vjet më parë.

Në orët e hershme të 15 janarit të vitit 1999, fshati u zgjua i rrethuar nga forcat kriminale serbe.

Pikërisht në këtë vend ndodhi njëra ndër masakrat më të tmerrshme në Kosovë, ngjarje kjo e cila e ndryshoi përgjithmonë edhe historinë e Kosovës, shkruan FaktePlus.

E dyert që shihet në shumë filmime duke u thyer me shqelma nga njëri prej ushtarëve të forcave serbe, vazhdojnë edhe sot e asaj dite të qëndrojnë të forta.

Në fshatin që aso kohe pak kush ia dinte emrin, u vranë e masakruan mizorisht fëmijë, të rritur e pleq, e në mesin e tyre edhe një grua e moshuar, trupi i së cilës ende nuk është gjetur.

I mbijetuari i kësaj masakre Aziz Beqiri rrëfen për FaktePlus, tmerrin që përjetuan atë mëngjes të hershëm e të ftohtë.

Ai thotë se edhe para 15 janarit forcat serbe kanë tentuar që të hyjnë në këtë fshat.

“Unë e kam përjetuar atë ditë masakrën. Mirëpo, nuk ka qenë vetëm 15 janari kur kanë hyrë forcat serbe. Ata kanë tentuar të hyjnë edhe para kësaj dite, kanë tentuar të hyjnë edhe tri apo katër herë edhe kemi pasur të plagosur edhe para 15 janarit, ka pasur edhe provokime, dilnin në kodër këndonin serbisht….Në 06:45 minuta krismat e tyre kanë qenë me alarmu, çdo lëvizje pastaj e kanë pasur në shënjestër, ai që u dalë prej shpisë e kanë pas shënjestër”, ka thënë Beqiri.

Ai duke rrëfyer gjithë ngjarjen e 15 janarit ka deklaruar se ajo ditë për të ka qenë një tmerr i madh.

E këtë e thotë pasi që aty ka pasur edhe persona të plagosur të cilët kanë kërkuar ndihmë, mirëpo që nuk kanë guxuar t’i ndihmojnë.

“Nuk ka pasur tmerr më të madh. Ka pasur aty që kanë qenë të plagosur dhe ka kërkuar ndihmë po që ne nuk kemi guxuar me dal me iu dhënë ndihmë një pikë uji nuk iu kemi dhënë sepse u vra ai bile le të shpëton tjetri, Ajo ditë ka qenë e kobshme, Patëm punë me të keqin”, ka thënë ai.

Beqiri, mes dhimbjesh tregon edhe sa anëtarë të familjes i ka të vrarë në këtë masakër.

“Po e kam të vrarë djalin e vëllait dhe pesë kushërinj të tjerë”, ka deklaruar ai.

Ndërsa, ka edhe një thirrje për krerët e institucioneve të Kosovës, si dhe ndaj bashkësisë ndërkombëtare.

“Këta tonët ndoshta nuk kanë mundësi me bë më shumë, mirëpo me i bë presion bashkësisë ndërkombëtare që kjo e fundit me i bë presion Serbisë, sepse ka shumë punë pa u zgjidh, bile së paku me iu kërku falje këtyre viktimave çka ka bërë ai. I kemi 1500 të zhdukur që nuk e dinë as nënat e tyre e as baballarët se ku i kanë të afërmit e tyre. Bashkësia Ndërkombëtare shumë e ka toleru, ajo politikë e Millosheviçit atëherë është duke u zhvilluar edhe sot nga Daçiqi edhe Vuçiqi, pra le të dijë edhe bashkësia ndërkombëtare por le ta dijnë edhe tonët se ai Millosheviç është edhe sot”, ka thënë ai.

Masakra në të cilën u vranë fëmijë e pleq edhe pas 21 vitesh vazhdon të kujtohet jo vetëm nga kosovarët, por edhe nga qytetarë të trevave të ndryshme shqiptare.

Në mesin e tyre që kishin ardhur të bënin homazhe për këto viktima ishin edhe qytetarë nga Shqipëria.

Është Elida Jorgoni e cila ka ardhur nga Durrësi për të kujtuar viktimat e Reçakut.

Ajo tha se ka ardhur për t’i dhënë mesazh siç thotë ajo armikut të kombit.

“Kam ardhur këtu që të nderoj gjakun tim. 21 vite më parë është përjetuar një dramë e madhe në këtë territor dhe unë dua t’i jap këtë mesazh armikut të kombit shqiptarë Vuçiqit pasardhësit të Millosheviçit së Reçaku nuk është gënjeshtër, ka ndodhur dhe duam t’ia shpallim botës se ne jemi këtu për të mbrojtur dinjitetin tonë gjakun tonë të nëpërkëmbur, të vrarë, të masakruar….Është ditë e vështirë të shikosh gjithë këtë gjak të pafajshëm, vjen tjetri nga dëbon nga vatra, na vret na dhunon dhe ne nuk duhet të heshtim. Këtu do të duhej të ishin komplet gjithë trevat shqiptare, do të duhej të ishim akoma më tepër për të treguar që ne nuk kemi vdekur”, ka thënë ajo.

Për t’i nderuar viktimat e Reçakut kishte ardhur edhe Ramadan Sallahi nga Suhareka. Ai tha se 15 janari i vitit 1999 nuk do të harrohet kurrë.

“Është një ditë që nuk do të harrohet kurrë në tokën shqiptare, edhe kam ardhë për të bërë homazhe, apo me përkujtu këtë tmerr që e bëri shkau këtu e në të gjithë Kosovën, në shumë vende bëri shumë masakra, bëri çmos, për atë kam ardhë me i kujtu këtu….Po e shohë shumë doptë. Kosova po shkon shumë dopt”, është shprehur ai.

21 vjet më parë në Reçak u vranë e u masakruan barbarisht 45 shqiptarë të paarmatosur, në mesin e të cilëve ishte edhe një grua, e cila ende nuk është gjetur.

Pas vrasjes masive, ish- shefi i misionit të OSBE-së, William Walker shkoi në vendin e ngjarjes, duke u bërë dëshmitari i parë ndërkombëtar që i dërgoi një mesazh botës se ajo që po ndodhte në Kosovë ishte “një krim kundër njerëzimit”.

Mesazhi i tij ishte një faktor i rëndësishëm në vendimin e forcave të NATO-s për nisjen e bombardimeve kundër regjimit serb në Kosovë. Kështu, kjo ngjarje që ndodhi në këtë fshat të vogël e ndryshoi përgjithmonë edhe historinë e Kosovës, e cila tashmë ka më shumë se dy dekada e çliruar dhe gati 12 vjet e pavarur. /KultPlus.com

“Brezave të rinj u mungon ndjenja e atdhetarizmit”

Nga: Mentor Hajrizi

Brezave të rinj u mungon ndjenja e atdhetarizmit, t’u flasësh për gjenocidin u duket trillim!

Dje dhe sot me nxënësit folëm për gjenocidin e Serbisë në Kosovë, në vitet e luftës 1998—1999.

Në kuadër të njësisë mësimore për ushtarin çlirimtar, të ardhur nga mërgimi në luftë, ndër të tjerash, me nxënësit diskutuam hapur për skenat e llahtarshme të paraqitura në vitet nëntëdhjetë. Tok ndoqëm reportazhe televizive në klasë dhe komentuam dhunën e serbëve mbi kosovarët.

Pyetjet e mia ishin: Ç’kuptoni me fjalën “gjenocid”? Çfarë dini për gjenocidin e Serbisë në Kosovë?

Nga përgjigjet e marra, të nxënësve, vërejta qartë se për gjenocidin në Kosovë kishin dëgjuar pak e hiç. Ata zbehtë më flisnin për masakrën e bërë në Reçak, por jo të dinin më edhe për ndonjë masakër tjetër.

Derisa po u flisja për gjenocidin, ligjërimin tim po e argumentoja me pamje dhe njëkohësisht me ato ngjarje më hipën të dridhurat.

Por…

Mendoj se prindërit, po edhe mësuesit, duhet të diskutojnë më tepër me fëmijët për sakrificën e popullit shqiptar dhe për gjenocidin në përgjithësi. Po kështu fëmijët tanë do të kenë ndjenja atdhetarizmi dhe do të njihen më mirë me historinë tonë tashmë të shkruar.

Orën e mësimit e përfunduam se me fjalën “gjenocid” kuptojmë dhunën e egër ose shfarosjen e plotë a të pjesshme të një popullsie ose të grupeve të veçanta kombëtare, të bërë nga një qeveri. /KultPlus.com

Nëna duke përqafuar me plot dhimbje e mall fotografinë e djalit të vrarë në masakrën e Reçakut

Janë bërë 21 vjet që kur forcat policore dhe ushtarake serbe kryen njërën nga masakrat më të dhimbshme kundër njerëzimit në Reçak, shkruan KultPlus.

Më 15 Janar 1999, në këtë ditë të kobshme, në Reçak u vranë e u masakruan 45 shqiptarë të paarmatosur.

Në përkujtim të përvjetorit të kësaj masakre, sot u bënë homazhe në Kompleksin Përkujtimor në Reçak, si dhe u mbajt akademi përkujtimore në “Shtëpinë e Kulturës” në Shtime.

Shefi i misionit të OSBE-së, Wiliam Walker, kishte alarmuar se në Kosovë po ndodh krim kundër njerëzimit, gjë që shtyu bashkësinë ndërkombëtare të ndërmarrë misionin ushtarak, pas të cilit forcat serbe u tërhoqën nga Kosova. Sot, në 21 vjetorin e kësaj masakre, Walker erdhi për vizitë në Reçak ku përveç homazheve, u pa edhe shumë i afërm me fëmijët e dëshmorëve.

Ajo çka ka mbetur e njëjtë sot e 21 vite, është dhimbja e familjarëve për humbjen e më të dashurve të tyre.

Gjatë ditës, një nënë është fotografuar teksa përqafon fotografinë e djalit të saj, plot dhimbje e mall për të. Këto pamje edhe sot janë të vështira dhe prekin zemrën e secilit qytetar.

Fotografia ka nisur të qarkullojë në rrjetet sociale duke dëshmuar kështu për dhimbjen që i shoqëron këta njerëz tash e 21 vite. / KultPlus.com

Publikohen fotografitë e të dhënat e disa prej autorëve të masakrës së Reçakut

Zëdhënësi i Ministrisë së Punëve të Jashtme, Jetlir Zyberaj, në profilin e tij në ‘Facebook’, ka publikuar disa dokumentacione dhe fotografi të autorëve të Masakrës së Reçakut.

“Për rikujtim: Këta janë disa nga kryesit e masakrës së Reçakut.#Kosova nuk do të harrojë asnjëherë”, ka shkruar Zyberaj.

Publikimi i këtyre të dhënave nga Zyberaj vjen në 21 vjetorin e përkujtimit të një prej masakrave më të tmerrshme të kryer nga aparati shtetëror serb ndaj civilëve shqiptarë./KultPlus.com

Për rikujtim:Këta janë disa nga kryesit e masakrës së Reçakut. #Kosova nuk do të harrojë asnjëherë.

Gepostet von Jetlir Zyberaj am Mittwoch, 15. Januar 2020

Komentet kërcënuese të nacionalistëve serbë: Nëse kemi fat, do t’jua bëjmë sërish si në Reçak


Padyshim se Masakra e Reçakut përbën një prej ngjarjeve më të rënda që ka ndodhur gjatë luftës në Kosovë. Kriminelët serbë që e kryen gjenocidin ndaj popullit kosovar asnjëherë nuk i pranuan akuzat , e njëjtë po vazhdojnë edhe pasardhësit e tyre në pushtet. Ndërkaq, në një video që tregon pamje të rënda nga dita kur ndodhi kjo tragjedi, një nacionalist serb ka kërcënuar se ‘me pak fat, të njëjtën do ta bënin sërish’.

Sot kjo masakër shënon 21 vjet dhe po kujtohet e po bëhen homazhe nga figura të larta shtetërore të cilët kërkojnë drejtësi për viktimat e familjarët e tyre.

Madje, Presidenti Hashim Thaçi pak më parë para mediave tha se ndërkombëtarët kanë bërë shumë pak sa i përket kësaj çështje të rëndë, pasi që serbët po vazhdojnë rrugën e Slobodan Milosevic.

Se serbët nuk janë mbushur mend e se nuk e pranojnë këtë masakër, e vërtetojnë edhe disa komente në një video të publikuar në YouTube.

Nacionalistët serb e kanë quajtur këtë masakër vetëm një trillim, madje duke thënë se kjo gënjeshtër ka dalur nga ish-Ambasadori i OSBE’së, William Walker.

Por, komenti më i rëndë në këtë video është ai i një personi i cili po kërcënon se do ta bënin sërish të njëjtën ndaj popullit të Kosovës.

“Me pak fat, do t’ua bëjmë sërish të njëjtë. Këtë herë më të vërtetë’, ka shkruar një serb.

Ndryshe, mëngjesin e hershëm të 15 janarit 1999, fshati u zgjua i rrethuar nga forcat kriminale serbe.

Në vendin që aso kohe pak kush ia dinte emrin, u vranë mizorisht fëmijë, të rritur e pleq, në mesin e tyre edhe një grua e moshuar, trupi i së cilës ende nuk është gjetur.

Trupat e të masakruarve janë varrosur pak metra më larg fshatit tek Kompleksi Memorial, ku valëvitet flamuri kombëtar.

Këtu është ngritur edhe statuja e William Walkerit, njeriu i cili për herë të parë masakrën e Reçakut e cilësoi krim kundër njerëzimit. /Metro / KultPlus.com

“Ishim të sigurtë se të gjithë do të vdisnim”, rrëfimi për masakrën e Reçakut në gazetën franceze

“Kujdes nënë, ata do të vrasin”, ishin fjalët e fundit e Halim Beqirit, 12 vjeçar. Një plumb e goditi pas qafe. Kishte gjak në gojë. Isha dy metra larg. Serbët shtinin nga të gjitha anët. Nuk mund të afrohesha. Ata vranë edhe burrin tim. Ai ishte pranë djalit tonë”, ka rrëfyer nëna e tij Ema për të dërguarin special të gazetës “Liberation”, në Kosovë, gazetari Pier Azan.

Kështu Azan në atë kohë nisi artikullin kushtuar masakrës së Reçakut me titull “Ishim të sigurt se të gjithë do të vdesim”, kishte sjell edhe rrëfimin e Azemit, një burrë rreth të dyzetave për masakrën që ndodhi në Reçak.

“Burrat u ndanë në disa grupe. Nja 29 veta u dërguan mbi fshat. Na thanë se do na çonin në stacionin policor. Por dëgjoheshin krisma në të katër anët. Pjesa tjetër e grupit u dërgua në përrua. Policët serb i prisnin që t’i vrisnin. Të shtunën, trupat e këtyre 20 burrave ishin ende njëri mbi tjetrin, në pozicionin që ishin vrarë. Ishin ekzekutuar nga afër. Një vdekje e përgatitur dhe e ekzekutuar me gjakftohtësi. Në orën 17:00 serbët u tërhoqën. Të mbijetuarit filluan të lëvizin. Një nga shtëpitë e para të fshatit, afër xhamisë, ishte ajo e Banush Azem Kamberit, 62 vjeçar. Kufoma e tij pa kokë ishte pran shtëpisë së tij. Vëllai i tij, Bedriu, 55 vjeçar, kërkonte kokën. Fshatarët e gjetën më vonë”, vazhdonte rrëfimin Azemi.

Kurse, në artikullin tjetër me titull “Masakra e Reçakut, rrëfimi i një dëshmitari kryesor”, gazetari Pier Azan, sjell dëshminë e një vëzhguesi të OSBE-së, që gazetari e paraqiti në atë kohë me emrin Mike.

“Rreth orës 15:45, forcat serbe u larguan nga fshati dhe ne vendosëm të hynim në Reçak. Një duzinë civilësh ishin aty në një gjendje tronditëse. Njëri nga ta na zgjati diçka, njëri nga njerëzit e mi e mori. Papritmas konstatuam se ishte pjesë kafke. Përkthyesi ynë na shpjegoi se ky njeri sapo kishte gjetur kufomën e vëllait të vet, me kokë të copëtuar. Ne pamë një trup. Plumbi i kishte krisur mbi kokë dhe tërë kafka ishte copëtuar. Fshatarët na thanë se nja 20 burra ishin arrestuar. Një grua na tha se burrat ishin dërguar për ekzekutim”, rrëfente në atë kohë vëzhguesi i OSBE-së.

Gazetari vazhdonte rrëfimin duke thënë se ata janë kthyer në Reçak edhe të nesërmen në mëngjes, kurse pasdite aty ka arritur gjenerali William Walker, shef i Misionit të OSBE-së, i cili me t’u kthyer në Prishtinë në një konferencë për media tha se “unë i akuzoj forcat policore dhe ushtarake serbe se janë përgjegjës për këtë masakër. Para disa ditësh, UÇK-ja liroi 8 ushtarë serbë. Prisnim një masë reciprociteti. E çka kemi në vend të saj? Vrasje të 40 civilëve të pafajshëm. Dëshiroj të di se kush ka dhënë urdhër. Duhet të dalin para drejtësisë. Nuk jam jurist, por, sipas meje, këtu ka ndodhur një krim kundër njerizimit”, ka thënë Walker.

Më 15 Janar 1999, në këtë ditë të kobshme, në Reçak u vranë e u masakruan barbarisht 45 shqiptarë të paarmatosur, në mesin e të cilëve ishte edhe një grua.

Qeveria e Serbisë në mbledhjen e saj të jashtëzakonshme, më 17 janar 1999, shpalli Walker-in “person nongrata”, dhe i dha një afat prej 48 orëve për t’u larguar nga Jugosllavia.

Kjo masakër ngjalli reagimet e njëpasnjëshme të bashkësisë ndërkombëtare që propozuan një konferencë për Kosovën dhe që përfunduan me ndërhyrjen e NATO-së. / KultPlus.com

21 vjet nga masakra e Reçakut

Sot, 15 janar 2020, janë bërë 21 vjet që kur forcat policore dhe ushtarake serbe kryen njërën nga masakrat më të dhimbshme kundër njerëzimit në Reçak.

Më 15 Janar 1999, në këtë ditë të kobshme, në Reçak u vranë e u masakruan 45 shqiptarë të paarmatosur.

Në përkujtim të përvjetorit të kësaj masakre, bëhen homazhe në Kompleksin Përkujtimor në Reçak, ndërsa nga ora 11:00 do të mbahet akademi përkujtimore në “Shtëpinë e Kulturës” në Shtime.

Policia dhe ushtria serbe në Kosovë kanë kryer masakra të shumta gjatë viteve 1998 dhe 1999, por Masakra e Reçakut u dëshmua nga misioni i OSBE-së në Kosovë, që ndikoi në ndërhyrjen e NATO-s ndaj caqeve serbe.

Pasi e pa me sytë e tij këtë skenë, shefi i misionit të OSBE-së, Wiliam Walker, kishte alarmuar se në Kosovë po ndodh krim kundër njerëzimit, gjë që shtyu bashkësinë ndërkombëtare të ndërmarrë misionin ushtarak, pas të cilit forcat serbe u tërhoqën nga Kosova. / KultPlus.com

“Masakra e Reçakut bashkoi aleatët për t’i dhënë fund katastrofës humanitare”

Ambasadat e shteteve të Quint-it në Kosovë, kanë kujtuar masakrën e Reçakut të ndodhur 21 vjet më parë.

Përmes një komunikate për media të lëshuar nga ambasada amerikane në emër të asaj të Francës, Gjermanisë, Italisë dhe Mbretërisë së Bashkuar, thuhet se “njëzet e një vjet më parë, masakra që ndodhi në Reçak përfundimisht bëri që aleatët e NATO-s të ndërhyjnë dhe t’i japin fund një katastrofë humanitare”.

“Ne e nderojmë kujtimin e atyre që humbën jetët në Reçak dhe masakrat e tjera në Kosovë dy dekada më parë, duke punuar së bashku për të ndërtuar një të ardhme të paqes, drejtësisë dhe mirëqenies për brezat e ardhshëm”, theksohet në komunikatën e lëshuar nga Ambasada Amerikane në Prishtinë.

Më tej, në komunikatë thuhet se qeveria e Kosovës dhe qeveria e Serbisë duhet të sigurojnë që viktimat dhe familjet e tyre kanë qasje të plotë në drejtësi dhe në informatat për fatin e më të dashurve të tyre.

“Qytetarët e të gjitha etnive dhe besimeve ndjehen si në shtëpi dhe të lirë për të jetuar, punuar dhe besuar në paqe me fqinjët e tyre. Siç edhe thotë Deklarata e Pavarësisë së këtij vendi, Kosova është një vend ‘i përkushtuar për të përballuar trashëgiminë e dhimbshme të së kaluarës së fundit në një frymë pajtimi dhe faljeje. Të përkushtuar për mbrojtjen, promovimin dhe nderimin e larmisë së popullit tonë’. Qëllimi ynë i përbashkët është të mbështesim vazhdimisht Kosovën në këtë rrugë”, ka përfunduar komunikata e shteteve të Quint-it./KultPlus.com

Gazetari ndërkombëtar që e filmoi masakrën e Reçakut: Unë i kam të dokumentuara të gjitha krimet

Kohët e fundit liderët serb kanë ngjallur reagime në lidhje me deklaratat për masakrën e Reçakut.

Presidenti serb, Aleksader Vuçiq, e kishte quajtur trillim masakrën e Reçakut, duke ngjallur reagime të shumta në Kosovë dhe disa ambasadave të huaja të cilat kërkuan që të mos fyhen viktimat e luftës së fundit.

Por njëjtë si Vuçiq nuk po mendon Bill Neely, një nga gazetarët e parë të huaj që kishte shkuar në Reçak, duke parë trupa të shqiptarëve të vrarë

Në një bisedë për Magazina.al, Neely i cili gjatë luftës në Kosovë, kishte raportuar për televizionin ITN, ka thënë se masakra e Reçakut nuk ishte trillim, sepse këtë e thanë trupat e mbi 40 të vrarëve atje.

“Nuk ishte trillim. Mbi 40 trupa e thanë historinë e tyre të cilët unë i kam dokumentuar me shumë kujdes”, ka thënë Neely

Gazetari i INT, kishte raportuar gjatë gjithë luftës nga Kosova, ishte ndër të parët që kishte shkuar në Reçak duke bërë që bota të shoh atë çfarë kishte ndodhur.

Më poshtë mund ta shihni raportimin e Bill Neely nga Reçaku në vitin 1999:

https://www.youtube.com/watch?v=jjuHpVjNe4g&feature=emb_title

Rrëfimi i njeriut që i shpëtoi masakrës së Reçakut

Rreth 21 vite më parë, më 15 janar 1999, u vranë e u masakruan barbarisht 45 shqiptarë të paarmatosur. Në fshatin që pak kush ia dinte emrin, u vranë mizorisht fëmijë, të rritur e pleq, në mesin e tyre edhe një grua, trupi i së cilës ende nuk është gjetur.

Në fshatin Reçak, i cili gjendet rreth 30 kilometra larg Prishtinës, dy dekada më parë, i shpëtoi vdekjes Aziz Beqiri, të cilit iu masakrua nipi dhe gjashtë të afërm të tjerë.

Tre muaj para masakrës së Reçakut, ishte vendosur misioni i OSBE-së, detyra e të cilëve ishte që të siguroheshin që po ndaleshin luftimet mes forcave serbe dhe UÇK-së. E, shefi i misionit ishte Ëilliam Ëalker, një ish-diplomat amerikan.

E këtë masakër presidenti serb Aleksandar Vuçiq e ka quajtur një krim të fabrikuar. Ai ka akuzuar edhe Ëalkerin për falsifikim të saj.

Sipas Aziz Beqirit, për këtë masakër di e gjithë bota dhe nuk do të ketë mundësi të mohohet nga askush.

“Ky ka dalë prej partisë radikale, Vuçiqi prej Sheshelit, Daçiqi ka qenë i Millosheviqit, nuk kemi çfarë presim ne prej tyre të na njohin viktimat, ose të na kërkojnë falje. Unë e kam një çudi me serbët e Kosovës që po bien pre e politikës të vetë tyre…Ne nuk presim mirë me fol as Daçiqi as Vuçiqi, por ne nuk bën si të thirrin ata në bisedime me shku, pa i qit disa kushte. Le t’i pranon viktimat, le të kërkon falje ndaj viktimave, jo vetëm të Reçakut por të Kosovës”, thotë Beqiri.

Ai ka pasur edhe një mesazh për politikbërësit në Kosovë. Beqiri po kërkon që të mos shkohet në dialog derisa kjo masakër e me qindra të tjera, po mohohen nga shteti serb.

“Mesazhi im, unë kisha thënë që në dialog mos të shkojnë pa i njohur viktimat e Kosovës, jo vetëm të Reçakut. Edhe me iu kërku falje, tani le të bisedojnë me serbët e Kosovës, ta shohim se çfarë po duan ata, e pastaj edhe për nivel të shtetit, le të shkojnë edhe në Beograd. Mirëpo pa i njohur viktimat mos të shkojnë atje, sepse nuk ju japin ata ‘politanka’, as nuk kanë për ta njohur pavarësinë, pa ju qit kushte bashkësia ndërkombëtare edhe evropiane”, shton Beqiri.

Ndryshe, reagimi i Vuçiqit ka ardhur pasi një gjykatë në Kosovë dënoi me dy vjet burg një ish-ministër serb në Qeverinë e Kosovës, i cili e kishte quajtur masakrën trillim./ KultPlus.com

Rrëfehet e pathëna e masakrës së Reçakut për djalin që kërkonte kokën e prerë të të atit

Jeton Zenuni sot është një doktor, por vite më parë, rrethanat e luftës e çuan të ishte shumë pranë gazetarit. Përkthyes me korrespondentë të huaj, krah Wolkerit, atij iu dha rasti te prekte nga afër realitete lufte, ndër to dhe masakrën e Reçakut. Në një rrëfim për tesheshi.com, ai përcjellë fragmente nga ajo çfarë i panë sytë 19 vjet më parë…

Intervistoi: Ermir Hoxha

Ç ’rrethanë iu çoi që të jeni përkthyes të gazetarëve të huaj në atë kohë në Kosovë?

Ishte një takim krejt i rastësishëm me disa gazetarë të huaj një mbrëmje, në një prej kafiterive të Prishtinës. Ndërsa po flisnim për ngjarjet aktuale në Kosovë, njëri prej tyre më tha se po kërkonte një të ri që njihte mirë gjuhën angleze dhe serbokroate, dhe që kishte guximin ta shoqëronte atë në vatra të luftës nëpër gjithë territorin e Kosovës. Pranova ofertën e cila për mua ishte edhe një sfidë njëkohësisht, dhe të nesërmen në mëngjes u nisëm për në Shalë të Bajgores, ku UÇK kishte arrestuar dhe po mbante tetë ushtarë serbë. Kjo ishte dita e parë e punës sime me gazetarë të huaj, e cila do të zgjaste deri në ditën kur filluan bombardimet e NATO-s.

Çfarë përbënte interesin më të madh të tyre rreth realitetit të asaj kohe në Kosovë?

Ata ishin kryesisht të interesuar të përcjellin luftimet frontale që zhvilloheshin në vendin e ngjarjes. Pushteti serb i Millosheviqit po përdorte një makineri të paparë propagandistike me qëllim që t’i servonte opinionit vendor dhe atij ndërkombëtar versionin e tij të shtrembëruar të realitetit në Kosovë. Në fakt ishte propaganda mediatike serbe gjatë viteve të ’90-ta, që i parapriu luftës. Kjo ishte arsyeja përse agjencitë më të mëdha mediatike si CNN, BBC, dhe të tjera filluan të zbarkojnë në Kosovë, në mënyrë që të pasqyrojnë zhvillimet më për së afërmi dhe në mënyrë reale dhe të paanshme. Krahas luftimeve në terren, mediat ishin të interesuar edhe për intervista me fytyra publike, ushtarake, politike dhe civile, pastaj reportazhe me kategori të ndryshme sociale dhe kulturore, e kështu me radhë.

A ndodhte të kërcënoheshit në punën tuaj, pra gazetar e përkthyes, nga elementë serbë, policorë apo ushtarakë?

Kërcënimet dhe frikësimet ishin pjesë e përditshme e punës sonë. Ato ishin më tepër të natyrës psikologjike dhe kishin për qëllim të na shmangnin nga detyra që kryenim. Në anën tjetër, për shkak se forcat pjesëmarrëse në luftë nga dy taborët e kundërta ndodheshin shumë afër njëra-tjetrës, kishte raste kur policia apo ushtria serbe përdornin të gjitha mënyrat e mundshme të presionit për të na detyruar t’i tregonim pozicionet e UÇK-së. Kishte edhe situata dramatike, të cilat kur i kujtoj tash në retrospektivë më bëjnë të qeshin. Ta zëmë, kishte raste kur ndonjë gazetar i huaj, i cili nga dëshira për t’u treguar sa më miqësor me pjesëtarët e forcave policore dhe ushtarake serbe, i përshëndeste ata në gjuhën shqipe me ‘Mirëdita!’, ose anasjelltas i përshëndeste forcat e UÇK-së në gjuhën serbe. Në përgjithësi, situata bëhej e pashpresë në rastet kur hasnim në forcat paramilitare, të cilët nën ndikimin e alkoolit dhe drogave të ndryshme ishin të rrezikshëm dhe skajshmërisht të paparashikueshëm ndaj nesh.

Dhe tani vijmë tek rasti i masakrës së Reçakut. Si u ndodhët aty?

Në fakt, bashkë me gazetarin amerikan Philip Smucker ishim duke u kthyer nga rrafshi i Dukagjinit, ku po përcillnim luftimet që po zhvilloheshin në atë zonë. Derisa po i afroheshim Prishtinës, ai mori një telefonatë, nga ku kuptoi se në afërsi të Shtimes po zhvilloheshin luftime mes forcave serbe dhe atyre të UÇK-së. Në vend se të hynim në Prishtinë, ne vazhduam rrugën për në Shtime. Aty hasëm në një qytet fantazmë. Nuk shihej as një njeri i vetëm. Pasi bëmë disa xhiro nëpër qytet, vendosëm të kthehemi në Prishtinë. Ne nuk e kishim idenë se përtej kodrës që ndante qytetin e Shtimes me fshatin Reçak, sapo ishte kryer masakra makabre që do të shënonte fillimin e një historie të re për Kosovën. Këtë e kuptuam më vonë në mbrëmje kur arritëm në Prishtinë. Të nesërmen herët në mëngjes morëm rrugën përsëri për në Reçak.

Ç ‘ndjetë kur u ballafaquan me atë skenë makabre trupash të pajetë?

Kufoma e parë në të cilën hasëm ishte e një të moshuari, të cilit i mungonte koka. Kufoma e dytë ishte e një vajze e re, e cila qëndronte e shtrirë në një dhomë në shtëpinë e saj. Ishte goditur me plumb në zemër. Më tutje pamë gjashtë kufoma burrash në të gjashtëdhjetat, të paarmatosur dhe në rroba civile. Pak më tutje pamë edhe tri kufoma në një kodrinë. Më tutje disa kufoma të rinjsh të hedhur njëri mbi tjetrin, të gjithë të qëlluar në mes të ballit. Dhe tamam mendonim se përfundoi turma e kufomave, na shfaqej një luginë e re e vdekjes me tre a katër në një vend dhe disa tjerë tutje…

Po gazetari apo gazetarët që shoqëronit, si u ndjenë?

Gazetarët e luftës zakonisht janë gjakftohtë, kryejnë punën me profesionalizëm dhe nuk jepen lehtë nga emocionet, por atë ditë vërtetë pashë tmerrin në sytë e tyre. Dukeshin të tronditur. Ata merrnin shënime, bënin foto, regjistronin çdo skenë deri në detajet më të vogla.

Duhet të keni qenë dhe pranëWilliam Walker . A pëshpëriste ai diçka teksa shikonte atë skenë makabre?

Wolker dukej i qetë teksa po ecte përskaj kufomave. I shikonte një nga një secilën kufomë. Nuk e tha asnjë fjalë aty për aty. Kemi zbritur ngadalë te rruga ku ishin veturat e parkuara. Dhjetëra gazetarë qëndronin përballë Wolkerit. “Kjo është masakër mbi popullsinë civile”, tha ai.

Cilat ishin më pas përjetimet e të huajve pas asaj çfarë panë?

Të gjithë pa përjashtim erdhën në konstatimin se shumica e viktimave janë vrarë nga afërsia, të gjithë civilë, madje me rroba bujqish, dhe të paarmatosur. Të gjithë gazetarët po raportonin njëzëri agjencive më prestigjioze në botë: “Sot në Reçak ka ndodhur një masakër!” Gazetarët dhe stafi vendor që punon për agjencitë e huaja qanin atë ditë pa përjashtim. Ishte një skenë krejtësisht ndryshe për ne, pavarësisht se kishim parë edhe masakra tjera më parë.

A pati presione të ardhura nga serbët për të mos e raportuar rastin, apo për të dhënë tjetër version?

Policia dhe ushtria serbe në fakt, gjatë 48 orëve të ardhshme kishin një mision të ri në Reçak, atë të nxjerrjes së kufomave dhe zhdukjes së gjurmëve të krimit. Në ndërkohë, kufomat ishin vendosur në xhaminë e fshatit, me qëllim të kryerjes së ceremonisë së varrimit. UÇK-ja po bënte rezistencë për të penguar forcat serbe në tentativën e tyre për të nxjerrë kufomat, ndërkohë që ne stafi vendor dhe gazetarët e huaj kishim mbetur në mes të zjarreve brenda në xhami. Qëndrimi në xhami bashkë me kufomat deri në një kohë armëpushimi, kur forcat e OSBE-së na nxorën nga fshati, ishin prej momenteve më të vështira që kisha përjetuar në jetë.

A ishte vërtet masakra e Reçakut pika e zgjimit ndërkombëtar ndaj asaj çfarë po ndodhte në Kosovë?

Kjo masakër shërbeu si një pikë kthese për vetëdijesimin e opinionit vendor e ndërkombëtar për krimet e tmerrshme që po ndodhnin në Kosovë, duke ndikuar edhe në këndelljen e mekanizmave ndërkombëtarë për të intervenuar në Kosovë. Masakra të tilla si kjo e më të rënda kishin ndodhur edhe më herët në vende të tjera të Kosovës, por shumica dërmuese e tyre kishin mbetur në heshtje, pasi që nuk e patën fatin të pasqyrohen nga mediat ndërkombëtare, edhe pse kishte dëshmi, kishte viktima të shumta, kishte dëshmitarë e të mbijetuar.

Pas dy ditësh, misioni i OSBE-së me në krye ambasadorin Wolker me urdhër të Millosheviçit u detyrua ta lëshojë Kosovën. Atë ditë së bashku me gazetarët e huaj e përcollëm ambasadorin Wolker deri te kufiri me Maqedoninë. Duke u kthyer nga Hani i Elezit gazetarët e huaj filluan të shprehin keqardhje për ne, popullatën e Kosovës, sepse e kuptuan se një luftë e përgjakshme po pritej të fillonte në shkallë të plotë, megjithëse nuk ishin të sigurtë se sa do të zgjaste dhe në çfarë përmasa do të zhvillohej ajo, duke marrë parasysh kujtimet e freskëta nga lufta në Bosnë.

A ka diçka ende të pathënë nga ajo masakër të cilën ju mund ta dini, ndërsa opinion jo?

Nuk e di nëse është përmendur më herët nga ndokush më parë, por mua edhe sot e kësaj dite më ndjek pas fytyra e të riut nga Reçaku i cili po kërkonte kokën e të atit të tij, të cilën ia kishin prerë forcat serbe, me gjasë me sopatë. Sa herë ringjallen kujtimet e Reçakut, më duket se dëgjoj zërin kumbues të këtij të riu: “Më duhet ta gjej kokën e tim atë që ta varrosi të tërin, siç e donë traditat dhe zakonet tona”. /tesheshi.com/KultPlus.com

Ky është kameramani kosovar që xhiroi Maskrën e Reçakut, pamje që tronditën botën

Masakra e Reçakut, është masakra që sinjalizoi botën për intervenimin e forcave ndërkombëtare për të shpëtuar Kosovën, shkruan KultPlus.

Këto masakra kanë ndodhë në vitin 1999, ku kameramani Sylejman Kllokoqi ishte një ndër kameramanët e parë që xhiroi ato pamje të tmerrshme, që më pas u shpërndanë nëpër mediet më prestigjioze të botës.

Kllokoqi ka përvoja të ndryshme në punën e tij prej kameramani, duke përfshirë ato në Kosovë, por edhe rolin e tij prek kameramani në Sarajevë, në periudhën kur ishte lufta atje./KultPlus.com

The bodies of 23 ethnic Albanians who had been shot death 15 January near the town of Racak lie near the roadside 16 January. US diplomat William Walker, head of an international observer mission in Kosovo, said that the deaths looked “like executions.”