Kërcënohen gratë që përmbysën tavolinën në shesh

Për 8 mars, organizata “QIKA” realizoi një aksion simbolik në sheshin e Prishtinës, ku një tavolinë e shtruar u përmbys.

E për këtë aksion, në njoftimin e kësaj organizate thuhet se ato u kërcënuan për dhunë fizike e seksuale.

“Në plot raste ka pasur edhe kërcënime për dhunë fizike dhe seksuale”, thuhet në postimin e tyre.

Organizata QIKA ka lëshuar një komunikatë ku dënon këtë gjuhë dhe reagimet ndaj aksionit, duke treguar më pas çka kishte qëllim dhe cili ishte mesazhi.

Komunikata e plotë e organizatës pa ndërhyrje:

Aksioni protestues që realizoi QIKA për 8 Mars, hapi diskutimin tepër të nevojshëm mbi punët e shtëpisë. Kemi pranuar qindra komente e mesazhe në adresën tonë si dhe kemi vërejtur mijëra të ngjashme në mediat e tjera.

Është e rëndësishme të theksohet se shumica e komentuesve janë burra dhe se përgjithësisht komentet ishin fyese e denigruese ndaj aktivisteve protestuese dhe organizatës sonë. Në plot raste ka pasur edhe kërcënime për dhunë fizike dhe seksuale. Abuzimet online ndaj grave në sferën publike e veçanërisht atyre të përfshira në debatin feminist janë tepër të përhapura. Kjo përveç që dëshmon faktin se këta burra refuzojnë të pranojnë që ka gra aktiviste të angazhuara për çështje publike, tregon edhe kundërshtimin e tyre për tu ballafaquar me tema të tilla si punët e papaguara që shpërfaqin dukshëm shtypjen e grave brenda shtëpisë.

Burrat u trazuan dhe kjo për neve tregon se aksioni ka prekur me të drejtë të gjithë ata të cilët mohojnë mundin dhe përkushtimin e grave në punët e kujdesit dhe të mirëmbajtjes. Burrat për herë të parë folën për shenjtërinë e tavolinës së bukës të cilën refuzojnë ta shtrojnë. Burrat u frikësuan nga e vërteta e cila flet për shfrytëzim të grave brenda familjes. Por kjo tronditje është mëse e nevojshme për të reflektuar shoqërisht mbi pabarazitë që po rëndojnë mbi kurrizin e grave. Prandaj, as nuk frikësohemi dhe as nuk e ndalim përpjekjen tonë sepse ne e dimë që s’ka ndryshime pa kundërshtime. / KultPlus.com

9 gratë që kanë ndryshuar botën me gjetjet e tyre në shkencë

Në historinë e njerëzimit ka pasur gra të shkëlqyera që kanë luajtur rol themelor në shkencë, por pavarësisht kontributeve të tyre të jashtëzakonshme, nuk u njohën kurrë. 

Disa mbetën në hije për shkak të burrave të tyre që i detyruan të tërhiqeshin qëllimisht nga puna, ndërsa të tjera gjetën vdekjen e parakohshme dhe fatkeqe. Shumë pak prej tyre arritën të vendoseshin në botën shkencore dhe të njiheshin.

Në Ditën Ndërkombëtare të Gruas, abcnews.al, ka publikuar 9 gra mahnitëse, të cilat kanë lënë një gjurmë të rëndësishme në historinë e shkencës.

1. Hypatia

Hypatia ka lindur në mesin e shekullit IV në kryeqytetin e Aleksandrisë. Ajo punoi si filozofe dhe matematikanë, duke iu përkushtuar mësimit dhe studimit të shkencave ekzakte. Midis shumë kontributeve të saj, ajo përmirësoi modelin e astrolabes, instrumenti që përcakton pozicionet e yjeve. Në kohë kur ajo jetoi, puna e saj nuk u prit mirë nga disa grupe, duke e gjykuar si pagane. Hypatia u vra dhe prefekti perandorak Orestes dënoi vrasjen e saj, dhe më pas, veprimet e dhunshme kundër filozofëve të Aleksandrisë përfunduan. Figura e  Hypatia-s njihet dhe admirohet nga gratë e shkencës, astronomisë, matematikës dhe gjithashtu nga aktivitet dhe feministët, informon abcnews.al.

2. Lise Meitner

Lise Meitner, e lindur në Vjenë në 1878, është fizikantja që ka investiguar radioaktivitetib. Ajo ishte profesorë në Institutin Kaiser Ëihelm dhe në Universitetin e Berlinit nga viti 1926 deri në 1933. Në vitin 1938 asaj iu desh të largohej nga Gjermania sespse ishte hebre. Ligjet e Nurembergut të qeverisë naziste e detyruan atë të largohej dhe më pas ajo u bashkua me stafin e Institutit Kërkimor të Institutit Manne Siegbahn në Stokholm. Lise Meitner ishte pjesë e ekipit që zbuloi ndarjen bërthamore, megjithatë, vetëm kolegu i saj Otto Hahn mori vlerësimin dhe Çmimin Nobel në Kimi. Megjithëse zbulimi i Meitner ishte shumë i rëndësishëm, merita e saj kaloi pa u vërejtur nga shkenca deri në shumë vite më vonë. Pas kësaj, emri i saj u njoh dhe vlerësua, dhe madje një asteroid (6999) dhe 2 krate në Hënë dhe në Venus janë emëruar në kujtim të saj.

3. Ada Lovelace

Ada Lovelace, e lindur në Londër në vitin 1815 është matematikanë, shkencëtare kompjuteri, shkrimtare dhe vajza e vetme e Anna Isabella dhe poetit Lord Byron. Ndarja e prindërve të saj dhe largimi i babai, shënoi një kthesë të madhe për Adën. Ada kishte shumë aspirata shkencore dhe gjithmonë dëshmonte se ishte më e dedikuar se nëna e saj, e cila pasi la letërsinë ishte matematikanë e shkëlqyer, informon abcnews.al.  Në moshën 18-vjeçare, Ada u takua me matematikanin Charles Babbage,i cili e motivoi atë t’i bashkohej ekipit të tij më të famshëm “makina analitike”. Ada që jo vetëm pati sukses në këtë, por gjithashtu krijoi atë që njihet si algoritmi i parë për një makinë. Kjo zyrtarisht e bën atë programuesen e parë kompjuterike. Në fakt gjuha aktuale e programimit Ada, krijuar nga Departamenti i Mbrojtjes i Shteteve të Bashkuara, u emërua pas vdekjes së saj.

4. Jocelyn Bell Brnell

Jocelyn Bell Burnell ka lindur në Velfast në 1942. Ajo është arstrofizikanja që zbuloi sinjalin e parë radio të një pulsari, i cili është një yll që lëshon rrezatim shumë intensiv në intervale të shkurtra, të rregullta. Kjo gjetje e sukesshme gjithashtu kaloi pa njohje, pasi ishte mësuesi i saj Anthony Hewish që rrëmbeu çmimin Nobel në Fizikë në vitin 1974, pavarësisht se ajo e bëri zbulimin.  Por fakti nuk kaloi pa u vërejtur nga bota shkencore, pasi shumë kolegë të saj e dënuan dhënin e çmimit për Hewish. Sidoqoftë, ky nuk ishte një lajm i keq për të pasi ajo bëri dhe shumë zbulime të tjera, më të rëndësishme sesa një çmim Nobel. Burnell është një nga shkencëtarët më me ndikim në Mbretërinë e Bashkuar dhe, natyrisht, të astrofizikës, informon abcnews.al.

5. Marie Curie

Marie Curie ka lindur në Varshavë në vitin 1867. Ajo ka qenë një shkencëtare e njohur e vlerësuar dy herë me çmimin Nobel në Fizikë dhe Kimi. Curie ishte pionere e radioaktivitetit, duke zbuluar teknika për izolimin e izotopeve radioaktive dhe 2 elementëve kimikë: poloniumit dhe radiumit. Nga këto zbulime, jeta e Marie Curie ishte e rrethuar nga radioaktiviteti. Ajo e mbante me vete elementin kimik, duke injoruar shkallën e dëmtimit të shkaktuar nga ekspozimi ndaj tij. Punën e saj shkencore, ajo e ndau me bashkëshortin Perre Curie, dhe më vonë me një nga dy vajzat, Irene-Joliot Curie, informon abcnews.al.  Shumë vite pas vdekjes së Pierre, Marie filloi një romancë me shkencëtarin Paul Langevin, që i solli asaj shumë probleme, pasi ai kishte qenë i martuar ndërsa dilte me të. Megjithatë, edhe pse pati shumë paragjykime, Curie pati mbështetjen e shumë shkencëtareve, përfshirë Albert Einstein.

6. Rita Levi-Montalcini

E lindur në Torino në vitin 1909, Rita Levi-Montalcini ishte një shkencëtare e specializuar në neurologji. Ajo mori çmimin Nobel në Fiziologji ose Mjekësi. Pavarësisht kësaj, jeta e Ritës nuk ka qenë e lehtë. Ajo ka qenë studente gjatë Luftës së Dytë Botërore, dhe u përball me shumë vështirësi për shkak se ishte hebre. Në Itali, kishte ligje kundër hebrenjve të imponuara nga Benito Mussolini, kështu që Rita duhej të linte universitetin dhe të zhvendoste eksperimentet që bënte në dhomën e saj të gjumit. Atje, ajo krijoi një laborator me mikroskop dhe disa enë shtëpiake të adaptuara. Por ato vite terrori patën pasojat e tyre; qyteti i Torinos u bombardua në vitin 1941, kështu që Rita u detyrua të transferohej në një shtëpi në mal bashkë me instrumentet e saj, informon abcnews.al.  Edhe atje nuk gjeti paqe dhe nuk qëndroi për shumë kohë. Pas sulmit të trupave naziste, asaj iu desh të ikte më në jug. Sapo mbaroi lufta, vitet e kërkimit të Ritës në bashkëpunim me biokimistin, Stanley Cohen dhanë rezultate: ajo arriti të izolonte të ashtuquajturin “faktori nervor i rritjes”, një proteinë thelbësore për mbijetesën e neuroneve. Ky ishte zbulimi i parë i komunikimit qelizë-qelizë.

7. Margarita Salas

Margarita Salas lindi në Spanjë në vitin 1938. Ajo mori titullin Ph.D. në Kimi, në Universitetin Complutense të Madridit. Margarita ka qenë përgjegjëse për promovimin e kërkimit spanjoll në fushën e biokimisë dhe biologjisë molekulare. Puna e saj ka spikatur për kontributin në hulumtimin e leximit të informacionit gjenetik. Studimi i Maragrite përqendrohet në virusin bakterial Phi29, i cili na ka lejuar të kuptojmë më shumë sesi sillet ADN-ja, si virusi bakterial transformon proteinat dhe si ato lidhen me njëra-tjetrën për të formuar një virus funksional. Margarita ka marrë disa çmime, duke u shpallur Studiuesja Europiane e vitit 1999 nga UNESCO. Ajo u emërua Drejtore e Institutit të Spanjës (1995-2003), e cila bashkon të gjitha Akademitë Mbretërore Spanjolle. Në dhjetor 2018, Shkolla Eliseo Godoy në Zaragoza ndryshoi emrin për të pasur Margarita Salas.

8. Irene-Joliot Curie

Lindur në Paris, Irene-Joliot Curie, vajza e Marie dhe Pierre Curie, studioi fizikë dhe kimi në Universitetin e Parisit gjatë Luftës së Parë Botërore. Kur mbaroi studimet, ajo filloi të punonte si asistente për nënën e saj në Paris Radio Institute, i cili më vonë u njoh si Instituti Curie. Kërkimet e saj në fushën e fizikës bërthamore përfshinin strukturën e atomit, projeksionin e bërthamës dhe prodhimin artificial të elementeve radioaktive. Për Curie, të qenit vajza e 2 shkencëtarëve të njohur fitues të çmimeve të mëdha, ishte një nxitje për karrierën e saj. Në fakt, ajo gjithashtu fitoi çmimin Nobel në Kimi në vitin 1935. Irene-Joliot Curie vdiq nga leucemia për shkak të ekspozimit të tepër ndaj rrezatimit, informon abcnews.al.

9. Hedy Lamarr

Lindur në Vjenë në 1914, Hedy Lamarr ishte një aktore dhe shpikëse e filmit amerikan. Historia e Hedy-t është interesante sepse, pavarësisht nga fakti se pjesa më e madhe e jetës së saj i ishte kushtuar aktrimit në kinema, ajo ishte bashkëshpikëse e versionit të parë të një spektri të zgjeruar që lejonte komunikime pa tel në distanca të gjata që tani i njohim si “Wi-Fi”. Së bashku me muzikantin George Antheil, ata zhvilluan teknikën e kodimit të informacionit. Por, para se të ndodhte kjo zbulim, Hedy përjetoi një ngjarje të tmerrshme. Burri i saj, Friedrich Mandl, e mbajti atë peng në shtëpinë e saj nën kontroll të rreptë dhe e detyroi atë të largohej nga industria e filmit, informon abcnews.al. Në vitin 1937, ajo arriti të shpëtonte dhe të shkonte në Paris për të vazhduar karrierën e saj artistike. Atje ajo takoi Louis B. Mayer, president i Metro Goldwyn-Mayer, me të cilin nënshkroi një kontratë për Hollywood. Në vitin 1942, Hedy regjistroi patentën e saj të komunikimit sekret, që kërkonte të shmangte zbulimin e silurëve nga trupat aleate. Hedy argumentoi që nëse të dy transmetuesit dhe marrësi do të ishin në gjendje të hidheshin njëkohësisht nga frekuenca në frekuencë, atëherë kushdo që përpiqej ta ndërpriste atë sinjal nuk do ta dinte se ku ishte. Fatkeqësisht, Hedy nuk mori merita për shpikjen e saj./ KultPlus.com

Fëmijët nga qendra “Autizmi flet” ia urojnë Vjosa Osmanit 8 Marsin

Sot në Ditën Ndërkombëtare të Gruas, Fëmijët nga qendra “Autizmi flet” ia kanë uruar përmes një letre ushtrueses së detyrës së presidentes, Vjosa Osmanit, festën e 8 Marsit.

“Sepse vetëm kur sytë tanë të shohin atë çfarë nuk panë të tjerët deri më tash, e kur veshët dëgjojnë atë çfarë të tjerët e injoruan deri më tash, vetëm atëherë 8 Marsi bëhet festë, e çdo ditë do të jetë një arsye shtesë për të festuar progresin tonë, të arriturat tona dhe mirëqenien në jetën tone”, shkruan Osmani ndër të tjera.

Postimi i saj i plotë:

Lajtmotiv i 8 marsit është forca e gruas, qëndresa e përkushtimi. Sinonim dhe shëmbëlltyrë e këtyre grave janë nënat e fëmijëve me nevoja të veçanta. Bashkëbisedën e sotme me nënat nga qendra “Autizmi flet”, dhe me fëmijët e tyre margaritarë do ta mbaj përherë si udhërrëfyes e do të më shërbej përherë si rikujtim se kemi ende shumë punë për të bërë.

Derisa kjo shoqëri të jetë e hapur për të gjithë, derisa të gjithë të jemi të barabartë, deri atëherë s’mund dhe nuk guxojmë ta ndalim hapin që e kemi nisur, por të kujdesemi që tutje ta përshpejtojmë atë. Sepse vetëm kur sytë tanë të shohin atë çfarë nuk panë të tjerët deri më tash, e kur veshët dëgjojnë atë çfarë të tjerët e injoruan deri më tash, vetëm atëherë 8 Marsi bëhet festë, e çdo ditë do të jetë një arsye shtesë për të festuar progresin tonë, të arriturat tona dhe  mirëqenien në jetën tonë!/KultPlus.com

Dhjetëra këpucë të kuqe mbushin bulevardin e Durrësit në homazh të grave të vrara

Në qytetin e Durrësit disa dhjetëra këpucë të kuqe mbushën shkallët e bulevardit kryesor në shenjë tributi për gratë që kanë humbur jetën për shkak të dhunës në familje.

Nisma e ndërmarrë në Ditën Ndërkombëtare të Grave, 8 Mars, është organizuar nga teatri “Aleksandër Moisiu” dhe synon të rrisë ndërgjegjësimin për të drejtat e grave në Shqipëri.

Dhuna dhe krimet seksuale ndaj grave mbeten një plagë e shoqërisë shqiptare sipas raporteve të aktivistëve të shoqërisë civile në vend, me dhjetëra raste të raportuara çdo vit.

Tragjeditë familjare të përfunduara në vrasje të grave nga bashkëshortët apo familjarët e tyre meshkuj janë raportuar gjerësisht në media në vitet e fundit, ku shkaqet variojnë nga ato ekonomike, tek xhelozia mes bashkëshortëve dhe problematika të tjera sociale.

Pandemia vështirësoi edhe më shumë këtë situatë, duke qenë se kriza shëndetësore globale u shoqërua edhe me humbje të vendeve të punës, izolim në shtëpi me bashkëshortët dhunues dhe vështirësi të mëdha ekonomike.

Në Shqipëri, Linjat për Ndihmën ndaj Grave raportuan shtim të telefonatave të grave që kërkuan ndihmë për rastet e dhunës në familje, ndërsa shifrat e larta u reflektuan edhe në rastet e trajtuara nga Policia e Shtetit./euronews/ KultPlus.com

Kurti për 8 Mars: Barra shumë të mëdha u janë lënë grave

Dita Ndërkombëtare e Gruas (8 mars) është një ditë botërore që celebron arritjet sociale, ekonomike, kulturore dhe politike të grave. Dita shënon gjithashtu një thirrje për veprim për përshpejtimin e barazisë gjinore.

Sot, për këtë datë të shënuar ka shkruar edhe Albin Kurti, i cili përmes një statusi në facebook është shprehur se 8 Marsi shënon përpjekjet që ende vazhdojnë por edhe sukseset që gratë i kanë arritur historikisht.

Ai tutje është shprehur se grave u janë lënë barra shumë të mëdha.

8 Marsi është dita ndërkombëtare e gruas. E të gjitha grave. Shënon përpjekjet që ende vazhdojnë por edhe sukseset që gratë i kanë arritur historikisht.

Sot e çdo ditë duhet ta njohim kontributin e grave që nuk janë më dhe të luftojmë bashkë me gratë për më shumë të drejta. Barra shumë të mëdha u janë lënë grave. Ato jo vetëm e kanë emancipuar veten por tash prej tyre pritet edhe emancipimi i shoqërisë. Duhet ta bëjmë këtë bashkërisht dhe të ndajmë çdo përgjegjësi.

Qeverisja jonë do të jetë e përkushtuar ndaj politikave demokratike e sociale që e lehtësojnë dhe e përkrahin jetën dhe përvojat e grave. Qofshin gra punëtore, të papuna, gra rome, të varfra, në kohën kur lindin, apo kur nuk duan të lindin, kur kërkojnë punë apo kur diskriminohen në punë. Prej punëve të shtëpisë e deri te përgjegjësitë institucionale, le ta bëjmë Kosovën më të barabartë. Që kurrë më të mos vriten, shtypen a shfrytëzohen gratë. E, që beteja për barazi shoqërore ta nënkuptojë edhe atë për barazi gjinore.

Urime 8 Marsi, nga marshi paqësor në Prishtinë ku morëm pjesë në solidaritet. / KultPlus.com

Vera Ora: Urime 8 marsi të gjitha grave, hajde të vazhdojmë ta sillim dynjanë

Nëna e Rita Orës, e cila tashmë njihet si ndër gratë më të suksesshme shqiptare, ka publikuar një fotografi në rrjetin social Instagram me një mesazh drejtuar të gjitha grave, shkruan KultPlus.

Në urimin e bërë, Vera ka thënë se femrat duhet të vazhdojnë ta sillin dynjanë.

“Urime 8 Marsi të gjitha grave e shoqeve të mia hajde të vazhdojmë ta sillim dynjanë” shkruan ajo në urim. / KultPlus.com

Historia e trishtë e 8 Marsit, kur 129 gra u dogjën për së gjalli

Një legjendë shumë e famshme tregon se Festa e Gruas është vendosur si datë në vitin 1908, në kujtim të 129 punëtoreve të vdekura në zjarrin që ra në një fabrikë në Nju Jork, fabrika “Cotton”.

Në këtë kohë punëtoret kërkonin kushte më të mira pune dhe me 8 mars pronari i fabrikës bllokoi të gjitha daljet e stabilimentit, në të cilin shpërtheu zjarri dhe vrau shumë prej grave që punonin aty.

Por në të vërtetë bëhet fjalë vetëm për një rrëfenjë që lindi në vitet në vazhdim dhe u tregua sidomos gjatë Luftës së Dytë Botërore.

Zyrtarisht Dita Ndërkombëtare e Gruas u vendos në Shtetet e Bashkuara më 28 shkurt të vitit 1909. E vendosi Partia Socialiste amerikane që atë ditë organizoi një manifestim të madh, në të cilin kërkohej e drejta e grave për të votuar.

Ky ishte një diskutim i hershëm, si në SHBA (janë të famshëm artikujt e socialistes Corinne Broën), si në Kongresin e VII Ndërkombëtar Socialsit (i mbajtur në Shtutgard në vitin 1907).

Demonstratave që kishin si qëllim votimin, shumë shpejt ju bashkuan edhe pretendime të tjera për të drejtat e grave. Nga nëntori i vitit 1908 deri në shkurt 1909 mijëra punëtore në Nju Jork hynë në grevë për ditë të tëra duke kërkuar rritjen e rrogës dhe përmirësim të kushteve të punës.

Në vitin 1910, Kongresi i VIII Ndërkombëtar Socialist propozoi për herë të parë vendosjen e një dite dedikuar grave.

Më 25 mars të vitit 1911 kupa u mbush: në fabrikën “Triangle” në Nju Jork shpërtheu një zjarr dhe 146 punonjëse (gra të reja emigrante), humbën jetën.

Mbase nga kjo ngjarje lindi edhe legjenda e fabrikës “Cotton”, shumë e ngjashme me të. Që nga ky moment manifestimet e grave u shumëfishuan. Në shumë vende, mes të cilëve edhe në Gjermani, Austri dhe Zvicër, lindi dita dedikuar grave.

Data 8 mars u shënua për herë të parë në histori si Festa e Gruas në vitin 1917, kur gratë e Shën Petërburgut dolën në shesh për të kërkuar fundin e luftës, duke i dhënë kështu jetë “Revolucionit rus të shkurtit”.

Ishte kjo ngjarje që frymëzoi delegatet e Konferencës së Dytë Ndërkombëtare të Grave Komuniste në Moskë të vendosnin datën 8 mars si, Ditën Ndërkombëtare të Punëtorëve.

Në vendet fqinjë me ne, në Itali, Festa e Gruas u përkujtua në vitin 1922 me të njëjtin kuptim politik dhe social. Gjithashtu në Shqipëri, 8 marsi është festuar herë si Dita e Gruas e herë si festa e Nënës.

Më shumë ka qenë kjo e fundit që ka mbizotëruar, ndërsa vitet e fundit, më shumë se një ditë ku gratë duhet të kujtojnë dhe kërkojnë të drejtat e tyre, 8 marsi është shndërruar në një manifestim femëror.

Fundja edhe kështu vlen, mjafton që të paktën një ditë në vit gratë të jenë në qendër të vëmendjes dhe të flitet për to. / KultPlus.com

8 Marsi, Dita Ndërkombëtare e Gruas

Dita Ndërkombëtare e Gruas (8 mars) është një ditë botërore që celebron arritjet sociale, ekonomike, kulturore dhe politike të grave. Dita shënon gjithashtu një thirrje për veprim për përshpejtimin e barazisë gjinore.

Dita Ndërkombëtare e Grave i ka fillesat e saj qysh në fillim të viteve 1900, nga aktivitetet e lëvizjeve të punës në Amerikën e Veriut dhe në të gjithë Evropën. Dita Ndërkombëtare e Gruas është një ditë kolektive e celebrimit global dhe një thirrje për barazi gjinore. Kjo ditë ka të bëjë me unitetin, festimin, reflektimin, avokimin dhe veprimin. Dita Ndërkombëtare e Gruas po ndodh për më shumë se një shekull – dhe vazhdon të rritet.

“Historia e luftës së grave për barazinë nuk i përket asnjë feministeje të vetme, dhe as një organizate, por përpjekjeve kolektive të të gjithë atyre që kujdesen për të drejtat e njeriut” – Gloria Steinem, aktiviste, feministe, gazetare, politike. / KultPlus.com

Gratë e Kosovës shembull për mjedisin, protestojnë edhe me biçikleta

Përmes një statusi në rrjetin social Facebook, Fitore Pacolli ka ftuar të gjitha gratë të bashkohen në një marsh me biçikleta, pasi siç thekson ajo, një grua në biçikletë është një grua e pavarur, e fuqishme dhe e emancipuar, shkruan KultPlus.

‘Të dashura gra dhe vajza, me 8 mars ju ftoj të bëhemi bashkë ta transformojmë shoqërinë e qytetet tona.

Një grua në biçikletë është një grua e pavarur, e fuqishme dhe e emancipuar.

Jemi ne gratë që mund t’i ndryshojmë qytetet tona në qytete të sigurta, më të qasshme e mbi të gjitha më të gjelbra.

Me 8 mars në ora 11:00 takohemi tek Monumenti HEROINAT, Prishtinë

Nëse nuk keni biçikletë ju lutem më shkruani mesazh ose koment.
Organizimit tonë do t’i bashkëngjiten edhe gratë nga grupi Kosova Bike.
Shtegu që do të përshkojmë është i lehtë’
, ka shkruar Pacolli. / KultPlus.com

Historia e trishtë e 8 Marsit, kur 129 gra u dogjën për së gjalli

Një legjendë shumë e famshme tregon se Festa e Gruas është vendosur si datë në vitin 1908, në kujtim të 129 punëtoreve të vdekura në zjarrin që ra në një fabrikë në Nju Jork, fabrika “Cotton”.

Në këtë kohë punëtoret kërkonin kushte më të mira pune dhe me 8 mars pronari i fabrikës bllokoi të gjitha daljet e stabilimentit, në të cilin shpërtheu zjarri dhe vrau shumë prej grave që punonin aty.

Por në të vërtetë bëhet fjalë vetëm për një rrëfenjë që lindi në vitet në vazhdim dhe u tregua sidomos gjatë Luftës së Dytë Botërore.

Zyrtarisht Dita Ndërkombëtare e Gruas u vendos në Shtetet e Bashkuara më 28 shkurt të vitit 1909. E vendosi Partia Socialiste amerikane që atë ditë organizoi një manifestim të madh, në të cilin kërkohej e drejta e grave për të votuar.

Ky ishte një diskutim i hershëm, si në SHBA (janë të famshëm artikujt e socialistes Corinne Broën), si në Kongresin e VII Ndërkombëtar Socialsit (i mbajtur në Shtutgard në vitin 1907).

Demonstratave që kishin si qëllim votimin, shumë shpejt ju bashkuan edhe pretendime të tjera për të drejtat e grave. Nga nëntori i vitit 1908 deri në shkurt 1909 mijëra punëtore në Nju Jork hynë në grevë për ditë të tëra duke kërkuar rritjen e rrogës dhe përmirësim të kushteve të punës.

Në vitin 1910, Kongresi i VIII Ndërkombëtar Socialist propozoi për herë të parë vendosjen e një dite dedikuar grave.

Më 25 mars të vitit 1911 kupa u mbush: në fabrikën “Triangle” në Nju Jork shpërtheu një zjarr dhe 146 punonjëse (gra të reja emigrante), humbën jetën.

Mbase nga kjo ngjarje lindi edhe legjenda e fabrikës “Cotton”, shumë e ngjashme me të. Që nga ky moment manifestimet e grave u shumëfishuan. Në shumë vende, mes të cilëve edhe në Gjermani, Austri dhe Zvicër, lindi dita dedikuar grave.

Data 8 mars u shënua për herë të parë në histori si Festa e Gruas në vitin 1917, kur gratë e Shën Petërburgut dolën në shesh për të kërkuar fundin e luftës, duke i dhënë kështu jetë “Revolucionit rus të shkurtit”.

Ishte kjo ngjarje që frymëzoi delegatet e Konferencës së Dytë Ndërkombëtare të Grave Komuniste në Moskë të vendosnin datën 8 mars si, Ditën Ndërkombëtare të Punëtorëve.

Në vendet fqinjë me ne, në Itali, Festa e Gruas u përkujtua në vitin 1922 me të njëjtin kuptim politik dhe social. Gjithashtu në Shqipëri, 8 marsi është festuar herë si Dita e Gruas e herë si festa e Nënës.

Më shumë ka qenë kjo e fundit që ka mbizotëruar, ndërsa vitet e fundit, më shumë se një ditë ku gratë duhet të kujtojnë dhe kërkojnë të drejtat e tyre, 8 marsi është shndërruar në një manifestim femëror.

Fundja edhe kështu vlen, mjafton që të paktën një ditë në vit gratë të jenë në qendër të vëmendjes dhe të flitet për to. / KultPlus.com

“Poezi për Fuqi – Çdo ditë është 8 mars”

“…prej harkut të thellë të shpinës, nga dielli i buzëqeshjes sime, përhedhja e gjoksit, a ndoshta, nga hijeshia e stilit. Oh, jam kaq e jashtëzakonshme Një femër e mrekullueshme Jam unë.”

– Maya Angelou

Qendra për Art dhe Komunitet – Artpolis me datë 6 mars, organizon mbrëmjen e poezisë “Poezi për Fuqi – Çdo ditë është 8 mars”, në librarinë Dukagjini në Prishtinë/Sheshi Nëna Terezë, prej orës 19:00.

Aktivist/e, artist/e e të gjithë qytetarët ftohen për të shënuar Ditën Ndërkombëtare të Grave këtë vit duke lexuar për fuqinë e grave dhe fuqizimin e tyre. Çdo ditë është 8 mars, çdo ditë jemi këtu e çdo ditë duhet çmuar.

Ejani takohuni me poetët Ilire Zajmi, Shpëtim Selmani & Nora Prekazi; artistet Melihate Qena, Anisa Ismaili, Denis Galushi, Qendresa Kajtazi & Daniela Markaj si dhe muzikantët Driton Berisha – vocalist / kitarë dhe Avni Mustafa – kajon.

Ky aktivitet implementohet nga Artpolis dhe mbështetet nga UNFPA Kosovo dhe cfd– Zvicër. / KultPlus.com

Nëna e Rita Orës: Gëzuar Ditën e Gruas për të gjitha zonjat e mia atje

Sot në gjithë botën shënohet Dita Ndërkombëtare e Gruas. Në këtë ditë të veçantë për gratë, vijnë edhe urime nga më të ndryshme të cilat padyshim i japin më shumë hijeshi kësaj dite.

Një urim të fuqishëm sot e ka bërë edhe nëna e këngëtares kosovare më famë botërore Rita Orës, Vera Ora. Vera, ka shkruar në rrjetin e saj Facebook, duke i uruar të gjitha zonjat për ditën e grave.

“Gëzuar Ditën e Gruas për të gjitha zonjat e mia atje. Gjëra të mahnitshme metalike të telit (ari dhe argjendi) janë bërë nga gratë me probleme sociale dhe ekonomike dhe janë të punuar me dorë duke përdorur një metodë tradicionale!”, ka shkruara Vera Ora, teksa ka publikuar një fotografi që i përshtatet mjaft mirë përshkrimit, pasi që, ajo ka një brosh me ngjyrë të argjend e të arit që është punë dore./ KultPlus.com