“Lahuta e Malsisë” të premten premierë në Teatrin Kombëtar

Pjesë artistike nga vepra e njohur “Lahuta e Malsisë” do të shfaqen nga aktori Armend Baloku, si premierë në Teatrin Kombëtar të Kosovës më 6 nëntor, shkruan KultPlus.

Kjo premierë që do të nis nga ora 20:00 do të sjell një frymë fishtiane, duke na kujtuar rëndësinë e kësaj vepre në letërsinë shqiptare dhe artin përgjithësisht. Ndërkaq në po të njëjtën orë, do të jepet repriza në datat 7 dhe 8 nëntor

Armend Baloku i cili prej kohësh është duke u marrë me përgatitjen e interpretimit të Lahutës së Malsisë, nëpërmjet një postimi është shprehur se madhështinë e kësaj vepre që e kishte poseduar që nga fëmijëria, e kishte kuptuar kur ishte rritur.

“Vetëm në shkollë të mesme e kuptova se është një thesar që vetëm ata që e dinë përmbajtjen e saj, e kuptojnë fuqinë e jashtëzakonshme të “Lahutës” e nëpërmjet saj të Fishtës, Homerit shqiptar, apo personalitetit, që thotë albanologu Norbert Jokli, “gjuhën shqipe e bëri zojë në vete”, ka shkruar Baloku.

Leximi i kësaj vepre për Balokun nuk mbetet vetëm njohje e letërsisë por, edhe dashuri ndaj atdheut. Në të njëjtën kohë nga “Lahuta e Malsisë” sipas tij, kuptojmë se pa interesimin dhe edukimin mbi kulturën dhe të kaluarën tonë historike, edhe patriotizmi do të zbehet.

“Përmes Fishtës apo “Lahutës” kuptojmë se çdo me thanë me ba mendjen e zemrën një, për me i qëndrue në krye problemeve të mëdha, por me i zgjidh ato një nga një, pa u frigue se zhytesh e mbetesh në to”, ka vlerësuar Armend Baloku.

Atdhedashuria dhe mesazhet që përçohen në veprën “Lahuta e Malsisë”, sipas Balokut, e bëjnë njeriun që çdo veprimtar tjetër të atdheut ta sheh si vazhdimësi të Fishtës.

“E kur e lexon Fishtën, e sheh Fishtën. E mandej çdo patriot për ty e ka emnin Fishtë, dhe vetëm me këtë lloj bëhet vendi e shteti, që janë në gjendje deri në vetmohim me u angazhu për dashnin e tyre, atdheun e tyre. E mbi këtë bazë, Haxhi Zeka të duket Fishtë, e mbi këtë bazë Hasan Prishtina të duket Fishtë, e mbi këtë bazë Adem Jashari të duket Fishtë”, ka shkruar aktori Baloku.

Në shfaqjen premierë, veprën “Lahuta e Malsisë” do ta interpretoj Armend Baloku, organizatore është Vlora Nikçi, asistent Kushtrim Mehmeti, ndriçimi Skënder Latifi dhe dizajni nga Dardan Luta./KultPlus.com

TKK dhe Artpolis përfaqsojnë Kosovën me shfaqjen ‘Zgjimi i Pranverës’ në Fetivalin Ndërkombëtar të Shkupit

Teatri Kombëtar i Kosovës në bashkëpunim me Artpolis-Qendra për Art dhe Komunitet përfaqësojnë Kosovën me shfaqjen muzikore “Zgjimi i Pranverës” në Festivalin Ndërkombëtar të Shkupit – ITF Skupi Festival, në Kurshumli Han – Shkup, Maqedonia e Veriut, me 20.09.2020, në ora 20:00.

Në Festivalin Ndërkombëtar të Shkupit – ITF Skupi Festival, sivjet prezente do të jenë trupat teatrale nga Bullgaria, Shqipëria, Kroacia, Serbia e Bosna e Hercegovina përderisa Kosova do të përfaqësohet me shfaqjen muzikore “Zgjimi i pranverës”, me regji të Zana Hoxhës, që do të jepet në ambient të hapur, sikurse edhe shfaqjet të tjera të festivalit që do të zhvillohen jashtë, karakteristikë kjo e këtij viti.

‘Duke marrë parasysh të gjitha sfidat me të cilat përballemi në kohë pandemie, ne e konsiderojmë të rëndësishme që shkëmbimi, mësimi dhe mbështetja ndërkulturore të mos ndërpriten, por të vazhdojnë në një formë të re të modifikuar. Kështu mund të sigurojmë zgjimin që duam dhe të inkurajojmë krijimin e rrjeteve në kohë sfiduese’, thuhet në komunikatën për media.

“Zgjimi i Pranverës” tregon historinë e adoleshentëve që zbulojnë trazirën e brendshme dhe të jashtme të seksualitetit. Ajo eksploron udhëtimin nga adoleshenca në moshën e rritur me trishtim dhe pasion që është ndriçues dhe i paharrueshëm. Për regjisoren e shfaqjes Zana Hoxha, kryevepra e Frank Wedekind “Zgjimi i pranverës” ishte një thirrje artistike, një dëshirë dhe një nevojë për ta sjellë këtë shfaqje në Kosovë, duke e përshtatur më tej në epokën e viteve ’90 në Kosovë.

Shfaqja përkrahet nga cfd, UNFPA dhe Kvinna till Kvinna.

Shënim: Masat mbrojtëse kundër COVID-19:

Sprej për dezinfektim, dezinfektues për duar, maska për fytyrë dhe doreza do të jenë në dispozicion gjatë gjithë kohës. Distanca fizike do të ruhet (karriget do të vendosen dy metra larg njëra-tjetrës). Temperatura do të matet për të gjithë njerëzit e pranishëm me “termometra infra të kuqe pa kontakt” si mjet i përshtatshëm për matjen e temperaturës pa prekur një person dhe vlen të përmendet se i gjithë festivali do të organizohet nën mbikëqyrjen e policisë dhe sigurisë, për të siguruar respektimin e rendit dhe ligjit.

Për më shumë rreth pjesëmarrjes në festivalin Ndërkombëtar ITF Skupi Festival klikoni në linkun: https://www.facebook.com/skupifestival. / KultPlus.com

Vendoset para TKK-se instalacioni ‘Kosova on Apple, fight fake news’, përkrahen Rita e Dua

Tash e një kohë në rrjetet sociale ka filluar kërkesa për vendosjen e Kosovës në hartën e Apple. Kjo kërkesë e cila është realizuar me anë të peticionit online ka marrë përkrahje edhe nga këngëtaret shqiptare me famë botërore, Dua Lipa dhe Rita Ora, duke bërë kështu bujë të madhe në mediat botërore, e sidomos në ato serbe, shkruan KultPlus.

Gjatë ditës së sotme para Teatrit Kombëtar në Prishtinë, është vendosur instalacioni artistik i quajtur “Kosova on Apple, fight fake news”, instalacion ky i realizuar nga komuniteti artistik vendor ku përfaqësues ishin Fahrush Azemi dhe Mentor Mripa.

Fahrush Azemi potencoi se pas reagimit të këngëtareve shqiptare me famë botërore me mesazhe që tronditën botën dhe armiqtë tonë, ai së bashku me artistët e tjerë të komunitetit artistik vendosën që të tregojnë përkrahjen e tyre nëpërmjet instalacioeve të vendosura në sheshin e Prishtinës.

“Së bashku me kolegun tim Mentor Mripa kemi ardhur sot për t’i mbështetur dy artiste tona të mëdha Duan dhe Rita Orën të cilat pa hezitim, duke e parë një energji inerte të shtetit tonë, por gjithashtu duke e parë një padrejtësi e madhe që po i bëhet vendit tonë ato reaguan me mesazhe që tronditën botën dhe gjithashtu ato mesazhe tronditën më së shumti armiqtë tanë, ata që nuk na e duan të mirën vendit tonë”, deklaroi Azemi

Ndërkaq Metor Mripa ka thënë se kur artistët e suksesshëm e reprezentojnë denjësisht vendin e tyre atëherë edhe ne na takon t’i përkrahim ata.
“Ne kur përkrahim vlera, ne përkrahim veten realisht, fillimisht sepse nëse reprezentacioni i Kosovës, ose po them Majlinda Kelmendi ose natyrisht Dua Lipa, Rita Ora dhe shumë të tjerë të suksesshëm na reprezentojnë denjësisht pse edhe ne mos t’i përkrahim ato”, u shpreh Mripa.

Në njërin nga instalacionet ishte i printuar një imazh gjigant i këngëtares shqiptare, ku shkruante “Mbështeteni Duan”.

Gjithashtu pjesë e këtyre instalacioneve ishin edhe disa nga shkrimet e mediave serbe në të cilat është shprehur gjuhë e urrejtjes ndaj këngëtares Dua Lipa, dhe të cilat në këto instalacione etiketohen si lajme të rreme pasi që ato nuk paraqesin të vërtetën. / KultPlus.com

TKK sonte sjell online shfaqjen ‘Tregtari i Venedikut’

Teatri Kombëtar i Kosovës edhe sot do të sjellë një shfaqje online në Facebook.

Shfaqjen “Tregtari i Venedikut” nga William Shakespeare, me regji të Matthew Lenton mund ta ndiqni në faqen zyrtare të TKK-së në Facebook nga ora 20:00.

Në shfaqje luajnë: Luan Jaha, Gresa Pallaska, Armend Baloku, Armend Smajli, Ylber Bardhi, Arta Selimi, Bujar Ahmeti, May-linda Kosumovic, Tristan Halilaj, Semira Latifi, Albulena Kryeziu, Kumrije Hoxha, Labinot Raci dhe Shpejtim Kastrati.

Mbrëmë u dha shfaqja “I Ligu për Mend” të Gjergj Fishtës, me regji të Altin Bashës. / KultPlus.com

Historia e themelimit të Teatrit Kombëtar të Kosovës

Sot në Ditën Botërore të Teatrit, KultPlus ju sjell historikun e Teatrit Kombëtar të Kosovës.

Teatri Kombëtar i Kosovës u themelua në Prizren në vitin 1946 dhe ishte teatri i parë profesional në Kosovë pas Luftës së Dytë Botërore, në fillim u quajt ‘Teatri popullor krahinor’ dhe ishte i vendosur në qendrën sportive ‘Partizani’.

Thuhet se ky objekt ka pasur një skenë shumë të vogël dhe nuk permbushte kërkesat bazike për një vend i cili do te mund te përdorej si një teatër. Themeluesit e teatrit të parë profesional në Kosovë ishin Pavle Vugrinac, Milan and Cica Petrovic te cilët mblodhën aktorë te rinjë të talentuar me dëshirë për të punuar për teatrin dhe emëruan Shefqet Musliun si drejtor gjeneral te atij institucioni.

Themelet e shfaqjeve të ndryshme teatrale të sistematizuara dhe të regjistruara pranë enteve zyrtare gjenden në Prizren ku në vitin 1946 teatri lokal u ngritë në nivel rajonal e më vonë në teatër popullor në nivel krahinorë. Ky ishte institucioni i parë në Kosovë pas Luftës së Dytë Botërore nga i cili më vonë do të krijohet teatri profesionist. Shumë shpejt, disa muaj pas themelimit, ky teatër u transferua në kryeqytetin e Kosovës, në Prishtinë.

Shfaqjet e para të këtij teatri janë punuar kryesisht nga artistët amatorë, entuziastë e idealistë të talentuar, të ndihmuar nga artistët profesionistë nga hapësirat tjera të ish-Jugosllavisë, ndërkohë që, në vitet ’60, ansambli i tij pasurohet me kuadro të reja profesioniste.

Deri në vitin 1989 ky teatër i ka realizuar mbi 400 premiera me rreth 10.000 repriza, të cilat në Kosovë dhe në hapësirat e ndryshme të ish Jugosllavisë janë përcjellë nga mbi 3.200.000 spektatorë. Repertori i këtij teatri është ndërtuar mbi tekstet e shumta të dramaturgjisë kombëtare, botërore dhe ish jugosllave.

Shfaqjet e këtij teatri, të cilat janë prezantuar nëpër festivale të ndryshme me krakter kombëtar dhe ndërkombëtar në ish Jugosllavi, janë vlerësuar me tone të larta nga kritika e atëhershme dhe janë nderuar me çmime të ndryshme artistike.

Kështu, p.sh., në vitin 1967, shfaqja “Erveheja” e regjisorit Muharrem Qena është nderuar me Çmimin e Regjisë më të Mirë në Festivalin e Dramës Jugosllave “Sterijino Pozorje”. Krahas shfaqjeve në gjuhën shqipe, në këtë teatër janë realizuar edhe shfaqje në gjuhën serbe. Bukur shpesh, sidomos pas vitit 1981 e këndej, ky teatër ka vepruar nën presion të rëndë politik nga sistemi dhe regjimi komunist jugosllav.

Në vitin 1990, regjimi serb i Slobodan Milosheviqit, e ka vënë këtë teatër nën administrim të dhunshëm, duke i dëbuar nga teatri shumë nga artistët shqiptarë dhe duke vënë kontroll totalitar mbi krijimtarinë artistike të këtij teatri. Gjatë kësaj periudhe, në një sistem shkollor universitar paralel të krijuar në kushtet e rezistencës aktive paqësore kundër regjimit totalitar serb, nëpër shtëpitë – shkolla u krijuan shumë nga kuadrot artistike, të cilat tashmë janë pjesë e ansamblit profesionist të këtij teatri. Në vitin 1999, pas mbarimit të luftës në Kosovë, ky teatër pagëzohet me emrin Teatri Kombëtar i Kosovës.

Gjatë 10 viteve të pasluftës, në këtë teatër janë vënë në skenë tekste të shumta të dramaturgjisë kombëtare dhe botërore. Teatri Kombëtar i Kosovës është teatër me karakter shtetëror dhe, si i tillë, financohet nga Ministria e Kulturës, Rinisë dhe Sportit të Republikës së Kosovës. / KultPlus.com

Fati i një femre, palca kryesore në dramën “Erveheja” erdhi mbrëmë premierë në TKK

Qëndrim Morina

Përmes tre komponentëve të rëndësishëm: aktrim, balet dhe këngë, erdhi mbrëmë premierë drama “Erveheja” në Teatrin Kombëtar të Kosovës, me autor Ahmet Qirezin dhe regji të Drita Begollit, shkruan KultPlus.

“Erveheja” është vepër, rrëfimi i së cilës daton qysh në periudhën e gjysmës së shekullit XVIII dhe në fillim të shekullit XIX, kur Muhamet Çami – Kyçykun e dërgoi Ali Pashë Tepelena në studime në Kairo. Ai prej atje e mori rrëfimin dhe pastaj e vjershëroi.

Në vitin 1888 Jani Vreto, faktikisht nuk e inskenoi, por ia heqi barbarizmat dhe e solli në gjuhën shqipe të pastër. Ndërsa në vitin 1966, këtë vepër e dramatizoi Ahmet Qirezi dhe në vitin 1967 u luajtë në Teatrin Kombëtar të Kosovës.

Në atë kohë, për Teatrin Kombëtar të Kosovës ishte një ngjarje historike dhe pastaj kaloi një kohë e gjatë kur askush nuk e solli në skenë dhe tash regjisorja Drita Begolli arriti që dashurinë, migrimin, besnikërinë, përmes kësaj drame ta sjellë përsëri në Teatrin Kombëtar të Kosovës.

Pra, lajtmotivet dhe motivet e kësaj drame ndërtohen mbi bukurinë, dashurinë dhe besnikërinë e personifikuar në personin, luftën jetësore dhe fatin e një gruaje. Drama karakterizohet me dinamikën e ngjarjeve të përshtatura për skenë duke qenë se autori ishte edhe aktor, si dhe me emërtimin e personazheve sipas funksionit.


“Erveheja” arriti të mbledhë shumë njerëz në Teatrin Kombëtar, të cilët ishin shumë të interesuar dhe të kënaqur me shfaqjen e aktorëve.
Mes dashurisë, sakrificës dhe përkushtimit, në palcën e saj, kjo dramë përmban fatin e një femre

Regjisorja Drita Begolli ishte shumë e kënaqur me interesimin e publikut për ta parë shfaqjen dhe tha se që përmes kësaj drame ka dashur ta sjellë një emocion dhe t’i tregojë audiencës së kjo dramë nuk e ka humbur peshën e saj.

“Duke njohur krijimtarinë time si regjisore, ku protagoniste janë femrat, kam dashur ta sjellë këtë dramë për të përshkruar një emocion për gjeneratat e reja dhe me pa se si kjo vepër nuk e ka humbur peshën, sepse këtu trajtohen një mori temash”, tha ajo.
Tutje Begolli tha se fillimisht këtë dramë ka dashur ta sjellë si ”muzikal”, por për shkak të rrethanave financiare nuk ka mundur.

Shfaqja u mbyll nën tingujt e muzikës së Bashkim Shehut, vepra e të cilit nuk shfaqet në Kosovë që një kohë të gjatë.

Të gjitha mjetet e grumbulluara kanë shkuar për donacion./KultPlus.com