Doli nga shtypi libri i ekspozitës “Bëhu fytyra ime” nga Eliza Hoxha

“Bëhu fytyra ime” është ekspozita e artistes Eliza Hoxha që hapi një kapitull të dhimbjes së grave shqiptare. Kjo ekspozitë e vitit 2019 ishte vendosur në një nga bodrumet e Hotelit “Grand”, ku në kohën e luftës në Kosovë, paramilitarët serb kishin dhunuar shumë gra shqiptare, shkruan KultPlus.

Përmes kësaj ekspozite vinin rrëfime të vendosura në kornizë, e që të jepnin ndjesi dhimbjeje, ku po në ato korniza ishin shkëputë copëza të rrëfimeve që tregonin tmerrin, dhimbjen dhe vuajtjen e këtyre grave.

Pjesë e kësaj ekspozite ka qenë edhe historia e Vasfije Krasniqi Goodman, gruaja e cila themeloi kampanjën ‘Bëhu zëri im’ kundër dhunimit të grave dhe u bë zëri i grave të shumta që nuk guxonin të flisnin për përvojat e tyre traumatike gjatë luftës.

Ekspozita më pas është hapur edhe në Muzeun e Kosovës ku poashtu kishte një jehonë të madhe dhe vizitorë të shumtë.

Rrugëtimi i ekspozitës po vazhdon. Kësaj radhe përmes librit. Artistja Eliza Hoxha ka njoftuar që sot ka dalë nga shtypi libri i ekspozitës “Bëhu fytyra ime”. Ky libër që ju kushtohet viktimave të dhunës seksuale nga lufta në Kosovë, në bashkëpunim me QKRMT shumë shpejt do të ketë edhe promovimin.

Artistja Hoxha është shprehur shumë e lumtur për botimin e librit.

“E lumtur! Libri i ekspozitës sime kushtuar viktimave të dhunës seksuale nga lufta në Kosovë “Bëhu fytyra ime” doli nga shtypi. Së shpejti do të jetë dhe promovimi i tij! Bashkëpunim me QKRMT.” / KultPlus.com

Shkarkimi nga Galeria e Arteve përplas ashpër Fahredin Spahijajn me Eliza Hoxhën (VIDEO)

Ish –deputetja e Partisë Demokratike të Kosovës, Eliza Hoxha, e cila përsëri i ka hyrë garës dhe për një mandat tjetër në zgjedhjet parlamentare, ka hedhur akuza për keqmenaxhim ndaj Fahredin Spahijajt, ish-drejtorit të Galerisë së Arteve të Kosovës.

Madje në studion e Edicionit të Analizës në Klan Kosova, ka pasur një përplasje të ashpër mes tyre, lidhur me pretendimet e Spahijajt se Hoxha kishte ndikuar në shkarkimin e tij.

Megjithatë këto akuza të Spahijajt, kandidatja e PDK-së për deputete i hodhi poshtë.

”Zotri Fahredin Spahija ka qenë drejtor, dhe në mandatin e Memli Krasniqit janë deponuar 11 vërejtje dhe ankesa nga komplet stafi i Galerisë Kombëtare në emër të tij”.

”Më pas është shqyrtuar rasti i tij si drejtor, në Komisionin Disiplinor në Ministrinë e Kulturës”.

”11 ankesa, incizime me ofendime ndaj grave aty dhe asistente që kanë qenë – por kjo është process që ka ndodhur para se unë të jem presidente e bordit të Galerisë Kombëtare”.

”Unë s’i kam dëgjuar vërejtjet ato janë në Komision Hetimor. Unë kur kam marrë mandatin si Presidente e Bordit bashkë me të gjithë akterët e bordit”.

”Edhe për faktin se Komisioni Disiplinor ka theksuar që nuk ka më klimë pune për shkak të të gjithë atyre ankesave, Ministria e Kulturës nuk ka mundur ta shkarkojë juridikisht sepse në ligj thuhet se bordi duhet ta shkarkojë dhe bordi s’ka qenë jofunksional”.

”Aktakuzat që kanë ardhë ndaj jush, kanë ardhë në Ministri, nuk kanë ardhur tek unë dhe i ka studiuar Komisioni Hetimor”.

”Juridikisht në një institucion ku nuk ka klimë pune, dhe asnjë person nuk komunikon me ju, atëherë normal që ju duhet të shkoni”.

Tutje Eliza Hoxha pretendon se gjatë kohës sa ishte drejtor në GAK, Fahredin Spahija kishte keqmenaxhuar dhe me fonde të Ambasadës së Holandës, të cilat këto ky i fundit vazhdimisht i mohonte.

”Mos të flas për abuzimet me: paratë e ambasadës së Holandës, që janë marrë me krijuar faqen e Galerisë Kombëtare, dhe asnjëherë nuk është krijuar dhe faturat për kompaninë që ka krijuar atë faqe janë fatura fiktive sepse nuk ekziston ajo kompani. Hard-disku marrë nga kompjuteri i Galerisë, dhe shumë gjëra të gjuajtura në tavan”.

”Faktet ekzistojnë kushdo që do mundet t’i gjejë në Komisionin Disiplinor”.

”Jam shumë e lumtur për mandatin tim që kam kryer. Puna flet për ju, dhe puna flet mua. Galeria flet për ju, Galeria flet për mua. Kam kryer punët e mia. Ne jemi një bord që kemi pasur një program”.

Në anën tjetër, ish-drejtori i Galerisë Kombëtare, Fahredin Spahija ka insistuar që Hoxha ta fliste të vërtetën.

“S’është e vërtetë që ka qenë jofunksional sepse të gjithë anëtarët kanë qenë aty. Jofunksional është kur mungojnë anëtarët e bordit”, është shprehur Spahija.

Në anën tjetër, ai e ka akuzuar Hoxhën që është emëruar vetëm për t’ia kryer punët Memli Krasniqit.

“Ti je emëruar anëtare e bordit dhe kryetare e bordit vetëm për t’ia kryer punën Memli Krasniqit. Ti je emëruar vetëm dy ditë pa më shkarkuar mua. Brenda dy dite ti i kuptove të gjitha?”, iu është drejtuar Spahija Hoxhës.

Për vërejtjet dhe ankesat që Hoxha i ka përmendur se kanë ardhur nga stafi , Spahija e pyeti disa herë me radhë arkitekten nëse i kishte studiuar ato.

“I keni mbyllur dyert për artistët e vendit”, ka thënë Spahija, teksa Hoxha tregon për ndryshimet sipas saj që kanë ndodhur në Galerinë Kombëtare në krye me Erzen Shoshkolin.

“Ti je persekutore e Memli Krasniqit. Ke nënshkruar dokumente për ta shkarkuar drejtorin. Kjo pozita jote politike është vetëm falë argatllëkut që ia ke bërë Memli Krasniqit dhe PDK-së”, ka vlerësuar Fahredin Spahija. /klankosova/ KultPlus.com

Eliza Hoxha: Deputeti i Kuvendit të Kosovës dhe akademiku Frashër i cilëson gratë e Kosovës si bagëti

LETËR E HAPUR

Akademisë së Shkencave dhe ArteveMinistrisë së Arsimit dhe Shkencës Institutit të Historisë.

Po e nisë këtë letër me shqetësimin e madh si qytetare e këtij vendi, si aktiviste e artiste e poashtu edhe si deputete e Kuvendit të Kosovës dhe Anëtare e Komisionit për Arsim , Shkëncë dhe Kulturë, Rini dhe Sport.

Ndër vite cështja e historisë së Kosovës e sidomos historisë së re të saj diskutohet. Libra të ndryshëm shkollor dhe të tjerë kanë casje e të dhëna të ndryshme, jo të harmonizuara e shpesh edhe të shtrembëruara. Pa dashur të hyj në cilësime sepse nuk I takojë fushës së historisë kjo brengë tani shpërthen në problem kur përtej shtrembërimeve e mohimeve historike që na bëhen nga të tjerët , tani jemi ne vet ata që mohojmë fakte dhe përbuzim gra e viktima.Rasti I fundit I projektit të historisë së përbashkët (Joint history project) nga CDRSEE – Center for Democracy and Reconciliation in Southeast Europe në Selaniku tregon se përkundër një qëllimi fisnik për një histori të përbashkët me synim në pajtim e paqetim në Ballkan, materia mund të devijoj dhe të paraqesë të pavërteta apo të mohoj fakte e momente historike krejt për hirë të “pajtimit”, apo?Pjesë e këtij botimi si co-autorë janë edhe historianët shqiptar nga Kosova Jusuf Bajraktari, Fehmi Rexhepi dhe Frasher Demaj të cilët pavarësisht shpjegimeve se nuk kanë qenë pjesë e ekipit editorial nuk mund të shmangen nga përgjegjësia në atë se cfarë mbartin librat si histori nga Kosova duke e pasur aty tyre si burim.

Brenda materialit nuk do fokusohem të ato se cfarë të tjerët kanë shkruar shkarazi për Kosovën, si e kanë cilësuar atë dhe si I janë adresuar asaj the topionimeve brenda saj. Ajo që shqetëson është se midis ekipit të historianëve Kosovar njëri nga ta përfaqëson instancat më të larta shtetërore dhe InstitucionaleDeputeti I Kuvendit të Kosovës dhe akademiku Frashër Demaj bashkë me kolegët e tij cilëson gratë e Kosovës si bagëti, masakrën e Recakut e quan Incident apo rast, masakra të tjera nuk përmenden fare, përmendën dëmet e bombardimeve të Natos por jo edhe dëmet e shkaktuara nga Serbia, përmenden kishat e shkatërruara në 2004 njëkohësisht të hartëzuara por nuk përmendet se janë rikonstruktuar më para të buxhetit të Kosovës… nuk flitet për 1,133 fëmijë të vrarë, nuk flitet për protestat, marrshet, peticionet e shumta që ishin organizuar kundër dhunës dhe luftës në Kosovë, sulmet e UCK-së paskan sjellur emigrimin e serbëve nga Kosova, etj, etj, etj…Dhe këtu vijmë tek ajo që është qenësore e që në Kosovë ka humbur rëndësinë e vet qëmoti, e që është pesha e fjalës publike dhe përgjegjësia që vjen me te. E kur jemi tek kjo z. Demaj nuk e përfaqëson më vec veten e tij, por edhe Akademinë e Shkencave e Arteve të Kosovës e edhe Kuvendin e Kosovës.

• Udhëheqësi I akademisë, z. Kraja kishte një distancim personal medial karshi z. Demaj, por kjo nuk ka të bëjë më me cështjet e individit. Institucioni I Akademisë së Shkencave dhe Arteve duhet zyrtarisht të deklarohet a distancohet nga këto qëndrime të Akademikut të tyre korrespodent. Diku në botën e civilizuar në këso raste do t’i tërhiqej titulli me automatizëm.

• Kuvendi I Kosovës apo deputetet brenda tij duhet të deklarohën se a janë në vijë me z. Demaj dhe kolegët e tij apo mendojnë ndryshe, sepse heshtja në këso situatash është miratim.

• Grupi Parlamentar I LDK-së le të shprehet nëse është I mendimit të njejtë, le të shprehen edhe ata që e kanë votuar një zë të tillë brenda Kuvendit si I vetmi shqiptar aty që voton kundër ligjit për vlerat e luftës.

• Thuhet se CDRSEE kishte mbajtur marrdhënie pune me Ministritë e Arsimit nga të gjitha vendet e rajonit dhe nëse është kështu Minsitria e Arsimit e Shkencës duhet poashtu ta deklarojë pozicionin e saj karshi kësaj historie gjysmake e përbuzese të shkruar apo kontribuuar nga vet akterët Kosovar dhe njëkohësisht t’I rishikojë të gjitha tekstet shkollore dhe ato ti harmonizojë bashkë me akterët e Institutit të Historisë

• Instituti I Historise nuk distancohet me shpjegimin se nuk eshte botim I tyre…Por ajo cfarë kemi në fund fare është knaqësia e egove personale vizavi dëmit kolektiv të shkaktuar.Një gjë është e sigurt! Pajtimi me të tjerët nuk mund të ndodhë duke gënjyer veten dhe duke krijuar mospajtime të brendshme.

Pajtimi I vërtetë në Ballkan do të ndodhë kur ta pranojmë të vërtetën e dhimbshme dhe të ecim përpara.Kërkim falja është hapi fillestar.Si për këta akademik aventurier e si për Serbinë ndaj Kosovës.

Kjo letër e hapur është botuar pa asnjë ndërhyrje nga ana e redaksisë së KultPlus. / KultPlus.com

Eliza Hoxha: Covidi më ka njohur edhe me njerëz të tjerë që luftonin për jetë dhe na ka lidhë shoqëri përjetë

Nata e bënte të veten. Dukej se pas terapisë së mbrëmjes të gjithë rehatoheshin për gjumë. Por teknikët e oksigjenit nuk ndalonin asnjëherë duke sjellë boca të reja…Zhurmë, krisma, tërheqje zvarrë e të tyre sepse gjithcka bëhej manualisht…por kishte edhe një rrëmujë tjetër në terracën e dhomave mbrëmë. Dola jashtë…Ora 01:00 e natës. Në dhomën nr. 9 vdiq edhe një burrë. Shqetësim, pasiguri, paqartësi… I shprehë ngushëllimet e mia djemëve të tij dhe kthehem në dhomë.
Tani kishte edhe një grua në dhomën time e cila mezi ngopej me frymë. Ishte 24 orë me oksigjen shtesë. Dikur fjeta.

Si në ëndërr më dukej se dikush thërriste emrin tim…sa e sa herë me rradhë… Në fakt u zgjova dhe gruaja pranë shtratit tim gjëmonte e rënkonte duke thirrur me rënkim emrin tim e duke përsëritur ” më është ndal oksigjeni” . Ora 03:20 e mëngjesit.

Kërceva nga shtrati e trishtuar…Motër …motër…nuk ka më oksigjen…U shqetësua edhe ajo…i thirri teknikët, erdhën dhe e ndërruan bocën…

Ajo u rehabilitua dhe fjeti përsëri…por unë më nuk fjeta…cka nëse nuk e kisha dëgju…cka nëse nuk kishte pas bocë tjetër me oksigjen atë natë…cka, nëse?!…
Më zuri mëngjesi me sy hapun.

Natë në dhomën nr.6 – infektive – reparti B

Pas 20 ditesh – 10 në shpi e 10 në spital nga sot zyrtarisht jam Covid Free, por ende me terapi shpie ne vazhdim.

Dua me këtë rast veç nja dy tre fjalë, ndoshta i shërbejnë dikujt…

1. Virusi duket se ka një paketë simptomash identifikuese, por pasojat e virusit nuk janë të njejta për asnjë person.
2. Stafi i mjekëve e infermierëve nuk kanë ndalu as edhe një herë. Por janë të pamjaftueshëm në numër për të arritur tek të gjithë. Qeveria ka patur mundësi ta decentralizojë shërbimin më heret, të testojnë më shumë persona, të rrisin nr e personelit.
3. Infrastruktura shëndetsore nuk është krejt e paqëndrueshme, sa është menaxhimi i dobët dhe mirëmbajtja e tyre…këtu i përfshijë edhe vet pacientët që shpesh nuk janë të vëmendshëm për të mirën publike.
4. Ka një gjë që këto ditë i ka zbutur duke i bërë të duken surreale ndonjëherë…Drunjët dhe hapësira e gjelbër përreth spitalit bashkë me zogjët që na zgjonin në mëngjes janë peizazhi që më ka motivuar të zgjohem e të duroj për ditë të mira. Efekti natyrë që ne po e mbysim cdo ditë në këtë qytet.
5. Covidi më ka njohur edhe me njerëz të tjerë që luftonin për jetë dhe na ka lidhë shoqëri përjetë. Fatoni dhe Gonxhja janë një pasuri e re në jetën time.
6. Mediat mendojë që duhet informatat ti përshkallëzojnë…jo vetëm në shifra sa të infektuar e sa të vdekur, por edhe se cfarë raste janë, sa me simptoma të rënda e sa pa simptoma…sa ne spital e sa në shpi …sepse jep një pamje më të qartë…rastet pa simptoma mund të jenë bartës pa dashje e më besoni se ka shumë…

I falenderoj mjeket dhe infermierët e infektives për përkushtimin dhe energjinë e mirë! Ju falenderoj të gjithë juve miqë e dashamirë që u kujdesët, më këshilluat e më inkurajuat për të vazhduar!
Falenderim special për Arditën dhe Ardianin udhërrëfyesit e mijë gjatë kohës sa isha në vetizolim!

U jam shumë mirënjohëse!
Ka qenë eksperiencë shumë e çuditshme dhe sfiduese edhe përtej dimesionit shëndetsor!

Në fund fare ka një gjë të thjeshtë.
#lajiduart
#QiteMaskën
#mbajedistancën

Për vete, për tjetrin./ KultPlus.com

Eliza Hoxha rezulton pozitive në Covid19, paralajmëron: Duhet të mësohemi të bashkjetojmë me virusin

Këngëtarja e njohur Eliza Hoxha është prekur nga koronavirusi. Lajmin e ka bërë me dije ajo vetë përmes një publikimi në rrjetet sociale.

“Të dashtun miq, pas testit negativ të javës së kaluar sot e kam ripërsëritur testin dhe kam dal pozitiv. Kjo për faktin që tre ditët e fundit kam patur disa nga simptomat që e shquajnë këtë virus si: Plogështi, ethe, temperature, kollë. Po ashtu kam vërejtur aritmi të theksuar këto ditë. Çfarë mund të ju them unë e që nuk e keni dëgju deri tani…Asgjë më shumë përtej se të kujdeseni për veten e të tjerët. Maska, higjiena e theksuar, distanca tashmë janë domosfoshmëri dhe mënyrë jetese”, shkruan këngëtarja në shënimin e saj duke shpresuar në fund që prej saj të mos jenë infektuar edhe persona të tjerë.

“ Virusi ekziston. Do të jetë gjatë me ne, prandaj duhet të mësohemi të bashkjetojmë me te. p.s. për ata që i kam pas afër këto ditë uroj të mos sëmuren, e nëse po ta kalojnë me lehtësi Shnet!”, shkruan Eliza Hoxha. / KultPlus.com

‘Për ata që (s)’janë’

Në Kosovë ende nuk janë gjetur edhe 1641 persona të zhdukur në luftën e fundit. Sot, kur edhe shënohet Dita Kombëtare e Personave të Pagjetur nga lufta e fundit në Kosovë, familjarët e tyre ende përballen me ankthin që i ka ngulfatur tash e 21 vite, duke kërkuar një pikë drite në tunelin 21 vjeçar, shkruan KultPlus.

Duke reflektuar për këtë çështje, Eliza Hoxha solli këngën “Për ata që (s)’janë” përmes secilës ajo shpalos dhimbjen e familjarëve të personave të zhdukur. Me një tekst tejet prekës dhe nën tinguj rrëqethës, kjo këngë është si një lloj himni për personat e pagjetur.

Ndërsa, Koperativa projektoi dhe prodhoi videoklipin muzikor të kësaj kënge, duke paraqitur tregime të shkurtra e nostalgjike, kujtime të të zhdukurve dhe vetmisë. Kjo video trajton çështjen në një mënyrë mjaft poetike, duke e vendosur shikuesin në një gjendje emocionale dhe ndërgjegjësim për çështjen e personave të zhdukur.

Teksti i plotë i këngës:

Sa letra shkrova pa adresë ku t’i dërgoj
sa shume ditë kaluan sa shumë mall dhe lot që s’pushojnë
i gjallë a i vdekur asgjë më unë nuk di
por brenda meje ti, ende frymon çdo ditë

Rrëfen një nënë, rrëfen dhe një grua e një fëmijë
o sa shumë po lutem edhe unë po lutem tani
për ata që s’janë të humbur diku në pafund
rrëfen edhe kjo këngë
pa forcë që të bëj më shumë

Asgjë nuk kërkoj ky ankth t’më lëshoj
jam lodhur në pritje por s’mund të heq dorë
veç vendin ta di se ku prehesh ti
kurrë dhembje nuk do t’më pushoj
në fund dhe unë do t’ndjehem e lirë

Asgjë s’ka kuptim as kjo pritje që më shkatërrojë
dhembjen se ndalojnë as këto vargje që i këndoj
gjithnjë refuzoj të mendoj se ti më nuk je
e si unë të besoj kur peng i kësaj ndjenje kam mbet
të gjitha mi more, nga vetja ime ti
e un tani pres, të paktën veç diçka nga ti
e humbur në jetë me shpresën se do vish
bashkë me shumë të tjerë unë ende besoj vërtetë

Asgjë nuk kërkoj ky ankth t’më lëshoj
jam lodhur në pritje por s’mund të heq dorë
veç vendin ta di se ku prehesh ti
kurrë dhembje nuk do t’më pushoj

Asgjë nuk kërkoj ky ankth t’më lëshoj
veç vendin ta di se ku prehesh ti (x2)

Të gjithëve sa shumë na mungojnë

Asgjë nuk kërkoj ky ankth t’më lëshoj
jam lodhur në pritje por s’mund të heq dorë
veç vendin ta di se ku prehesh ti
kurrë dhembje nuk do t’më pushoj
në fund dhe unë do ndjehem e lirë

Asgjë nuk kërkoj ky ankth t’më lëshoj
veç vendin ta di se ku prehesh ti. / KultPlus.com

Eliza Hoxha sjell albumin retro me këngë të viteve ’80/ ’90: Një dhuratë për ju (VIDEO)

Ishte fillimi i viteve 2000 kur kënga “Me ritëm do vallëzoj” u bë hit i kohës, por kjo ishte vetëm një pikënisje e këngëtares nga Prishtina, Eliza Hoxhës e cila më vonë u bë zëri më i veçantë dhe i dashur për publikun, shkruan KultPlus.

Muzika nuk ishte e vetmja rrugë që Eliza ndoqi. Ajo gjithashtu iu përkushtua profesionit të saj arkitekturës e së fundmi edhe politikës.

Por, muzika është në qelizat e saj dhe jo lehtë mund ti ndahet. Këtë e dëshmoi me projektin e fundit të cilin për herë të parë e shpalosi mbrëmë përmes një video të përmbledhur. Eliza e ka befasuar publikun në këtë kohë pandemie duke u rikthyer me një album retro që përmes zërit të saj të veçantë sjell këngë të këngëtarëve të viteve ’80 / ’90 për të cilët Eliza pohon që kanë qenë inspirim për të si e vogël.

Deniza Begolli, Vizionet e thyera, Ilirjana Riza, Fillimi i fundit, Telex, Dukagjin Lipa/Oda, BB Poqi/Babilon, janë disa nga artistët, këngët e të cilëve Eliza ka vendosur t’i sjell në ngjyrë e ton të ri me interpretimin e saj.

Eliza ka njoftuar që shumë shpejt këngët do të vijnë veç e veç në YouTube.

“Të dashur miq, po e ndaj me ju këtë projekt që është punuar e përfunduar para disa viteve dhe asnjëherë nuk e pa dritën për shkak të angazhimeve të mia të tjera… Studimet e doktoratës në Graz, Austri dhe më pas angazhimi në politikë e lanë në prapaskenë. Por, meqenëse si audio format është i kryer dhe tash në këto rrethana nuk po kam mundësi t’i kushtohem më tepër muzikës vendosa ta ndaj me ju në këtë formë”, ka shkruar Eliza e cila tutje ka falënderuar edhe bashkëpunëtorët për realizimin e këtij projekti.

“E falënderoj Florent Boshnjakun për punën fantastike dhe përkushtimin e tij në ri-orkestrimin dhe përpunimin e këngëve të realizuara në Dream House Studio, Prishtinë. Bashkëpunëtorët: Armend Xhaferi në kitarë, Valon Gashi në kitarë, Dardan Gjinolli në saksofon.”

Krejt për fund, Eliza uron dhe shpreson që ky album të ju ndryshoj disponimin në këtë kohë izolimi. / KultPlus.com

Eliza Hoxha: Ikonë e muzikës e stilit dhe inspirim do mbetesh gjithmonë Violeta Rexhepagiqi

Ka ndërruar jetë këngëtarja, gazetarja dhe kompozitorja e njohur Violeta Rexhepagiqi.

Këngëtarja Eliza Hoxha përmes një postimi në rrjetin social Facebook,  i ka shprehur ngushëllime familjarëve dhe miqve të saj.

Hoxha e ka quajtur Rexhepagiqin si “ikonë të stilit”.

“Ajo jetoi si deshi. Këndoi për atë çfarë besoi dhe i pëlqeu dhe me dukjen e prezencën e saj na tregoi që liria nis me ty por duhet të jesh e sinqertë dhe e vërtetë me veten dhe atë se çfarë synon të jesh”.

“Ikonë e muzikës e stilit dhe inspirim do mbetesh gjithmonë Violeta Rexhepagiqi. Ngushëllime familjes, miqëve dhe kolegëve! U prehtë në paqe”, ka thënë Hoxha.

Promovohet libri për Jugosllavinë socialiste, tenton të hedh dritë mbi trashëgimitë kulturore

Xhemile Hysenaj

Mbrëmë në Bibliotekën Kombëtare u promovua libri ‘Consumer Culture Landscapes in Socialist Yugoslavia’- Peisazhet e Kulturës së Konsumatorit në Jugosllavinë Socialiste

Libri u prezantua nga dy redaktorët Nataša Bodrožić dhe Saša Šimpraga si dhe nga Eliza Hoxha e cila është njëra nga autoret e këtij libri, shkruan KultPlus.

Prishtina ishte njëra nga ndalesat e radhës të këtij libri që pritet të promovohet edhe në qytetet tjera të regjionit të Ballkanit, duke tentuar kështu të rritet vetëdijësimi në raport me monumentet kulturore.

Promovimi filloi me një fjalim të shkurtër nga Eliza Hoxha e cila falenderonte të pranishmit për ardhjen e tyre, duke shpalosur në pika të shkurta se cfarë do të diskutohet më tutje rreth librit. Ajo poashtu shprehej e kënaqur që ky promovim po bëhej edhe në Prishtinë.

‘Për mua është kënaqësi që Nataša Bodrožić dhe Saša Šimpraga gjenden këtu në biblioteken kombëtare’, deklaroi ajo.

Tema e këtij libri fokusohet në qendrën sportive dhe tregtare ‘Koteks Gripe’ e cila gjendet në Split të Kroacisë, poashtu edhe në komplekse arkitekturore të ngjashme që ndodhen në Sarajeve, Novisad e Prishtinë që janë të dizajnuara nga arkitekti i famshëm Živorad Janković dhe bashkëpunëtorë të tjerë.

Saša Šimpraga, njëri nga redaktorët, shprehej tejet i kënaqur që librin po e promovonin në ambientet e Bibliotekës Kombëtare, një bibliotekë kjo që ishte e dizajnuar nga një arkitekt kroat, me të cilin Saša tregonte se kishin bashkëpunuar më parë.

Ai për të pranishmit tregoi se ky projekt kishte filluar në vitin 2013 kur ishin mbledhur para objektit të ‘Motel Trogir” i cili gjendet në Kroaci, një objekt ky që tashmë është i braktisur dhe se në kohën kur kishin filluar me këtë projekt, fotografi të objekteve të tilla nuk gjendeshin në Google, gjë që tashmë ka ndryshuar, pasiqë fotografitë e këtyre objekteve tashmë gjenden shumë lehtë.

‘Projekti është i fokusuar në tri pika kyqe të cilat janë: Aktivizmi dhe mbrojtja e këtyre monumenteve, Produksioni i artit që përdoret për të ndjekur kampnajën dhe e treta kërkimet shkencore’, tregoi tutje ai për të pranishmit.

‘Shumë institucione në Kosovë dhe në vende tjera nuk i njohin këto objekte si trashëgimi sepse në fakt këto monumente së pari duhet të shpalosen para qeverisë, pastaj të ngritet vetëdijësimi tek popullata. Në kohën që po jetojmë, ekziston një luftë e madhe për të ndaluar modernizimin në gjithë Evropën.’ u shpreh Nataša Bodrožić.

Autorët tjerë të kësaj libre janë: Lidija Butković Mićin, Saša Šimpraga, Tvrtko Jakovina, Igor Duda, Ana Grgić Sanja, Matijević Barčot, Branislav Dimitrijević, Dragan Markovina, Darovan Tušek, Jurica Pavičić, Diana Magdić, Mariana Bucat, Robert Plejić, Filip Kobzinek, Mejrema Zatrić, Mirza Mehaković, Aleksandar Bede, Eliza Hoxha + Ana Dana Beroš, Nikola Bojić, Luka Skansi, Brian Shipman, Borka Bobovec, Ivana Prijatelj Pavičić, Christian Maijstre dhe Nataša Bodrožić. / KultPlus.com

Eliza Hoxha i fton adhuruesit e artit që të hynë në këpucët e viktimave të dhunës seksuale

Pas debutimit të suksesshëm në festivalin FemArt, ekspozita është shfaqur për herë të dytë në Muzeun kombëtar të Kosovës, në nder të ditës ndërkombëtare të eliminimit të dhunës seksuale, shkruan KultPlus.

Ekspozita e Elizës na qon në një botë të errët të historive të dhimbshme dhe me plot viktima. Në fjalën hyrëse Feride Rashiti, nga Qendra kosovare për Reabilitim, ka treguar sfidat që e përcjellin në punën e saj me viktimat e dhumës seksuale.

“Zeri i tyre i mekur i hidhëruar dhe i padëgjuar ishte lënë në harresë. Kemi pasur mundësi  të gjithë ne që të flasim e të komunikojmë me këto gra pa e ditur që ato po tregojnë, ndoshta jo me gojë e me zë, por me gjeste e me mimika historinë e tyre. Sot po i japim fund neglizhimit duke u bërë ne të gjithë fytyra e këtyre grave” ka thënë Rushiti.

Kurse Eliza, e emocionuar para të pranishmëve, ka treguar për punën e saj të gjatë si aktiviste, duke e përdorur njëkohësisht artin e saj në favor të lëvizjeve shoqërore.

“Kjo ekspozitë nuk sjellë shumë gëzim por na bënë të reflektojmë. Këto janë vetëm copëza të historive të cilat janë injoruar për gati 20 vite. Heshtja e këngës, një projekt muzikor i cili ka filluar për t’i dhënë fund heshtjes,  por ka qenë i mjaftueshëm, Arti është mjet politik, prandaj kjo ekspozitë është një thirrje për njohjen e dinjitetit të  viktimave të dhunës. Mos u mundoni vetëm ta njihni historinë e tyre por edhe t’i kuptoni ato”, u shpreh Eliza e emocionuar dhe me zërin që i dridhej.

Historitë e grave të dhunuara, të shkruara mbi xham, i ftojnë të gjithë adhuruesit e artit që në një mënyrë alegorike ta përvetësojnë dhimbjen, tmerrin dhe tragjedinë duke u bërë fytyra e këtyre historive. Duke i ftuar që te qëndrojnë jo vetëm pas historive si të tilla por edhe pas grave të dhunuara, në mbështetje dhe duke iu dhënë kurajo që të mos ta mbajnë apo ta fshehin këtë tragjedi të tmerrshme.

 Përkrah historisë së zonjës Vasfije Krasniqi Goodman, qëndrojnë historitë e shumë grave të tjera të cilat kanë thyer stigmat dhe kanë gjetur guximin që ta ndajnë me të gjithë historinë e tyre nga lufta në Kosovë./RronaJaka/KultPlus.com

Eliza Hoxha me ekspozitën “Bëhu fytyra ime” edhe në Muzeun e Kosovës

Fotografia: Arben Llapashtica

“Bëhu fytyra ime” e autores Eliza Hoxha që hapi edicionin e fundit të FemArt do të prezantohet edhe njëherë, por tashti në Muzeun e Kosovës, shkruan KultPlus.

Kjo ekspozitë do të hapet më 19 qershor në ora 19:00 dhe do të rri e hapur deri më 30 qershor.

“Qëllimi i kësaj ngjarjeje është ngritja e vetëdijes për gjendjen e të mbijetuarve në Kosovë si dhe trajtimi i stigmës që rrethon dhunën seksuale gjatë luftës. Ekspozita do të paraqes korniza të zbrazëta xhami me rrëfime / kuotime të të mbijetuarve të dhunës seksuale, ku vizitorët ftohen për t’i përfytyruar këto tregime sikur e njëjta gjë të ndodhte me ta. /KultPlus.com

Tri gra arkitekte bashkohen për ekspozitën e fotografisë, “Poetika e hapësirës”

Tri arkitekte gra kanë bashkuar forcat për të sjellë një ekspozitë ndryshe këtë javë në kryeqytet, shkruan KultPlus.

Eliza Hoxha, Zana L. Sokoli dhe Arta Bytyqi do të sjellin ekspozitën fotografike të  titulluar “Poetic of space” apo “Poetika e hapësirës”.

Çfarë përvoja na krijojnë mjediset e ndërtuara arkitektonike? Sa e ndikojnë ato perceptimin dhe formësimin tonë estetik dhe shoqëror? Cilat janë përgjigjet personale dhe emocionale të ndërtesave dhe si vijnë ato në prozë, poezi, këngë apo fotografi?, janë këto pyetjet të cilat do të shpalosin përgjigjet përmes artit të këtyre tri arkitekteve në një natë të përbashkët.

Duke e ditur se hapësirat arkitektonike nuk janë diskurse dhe ato mund të lexohen e përjetohen komplet ndryshe ngase janë shkruar apo ideuar nga 3 arkitekte gra të cilat sjellin imazhe e copëza arkitekture në fotografi nga kontekste të ndryshme të cilat ndonjëherë nuk lexohen çartë se nga vijnë dhe kujt i shërbejnë, porse mund të lexohen nga të tjerët në mënyrë individuale dhe mund të nxisin imagjinatën për mjedise të personalizuara dhe associative.

Kjo ekspozitë  e kuruar nga Eliza Hoxha, zhvillohet në kuadër të European Union Kosovo dhe do të mbahet më datë 5 prill në Qendrën Informative dhe Kulturore të Bashkimit Evropian në Prishtinë, në ora 18:00. / KultPlus.com

Eliza Hoxha: Nuk jetoj jetë luksi, servilizmi e favoresh, jam rritë dhe eduku me ideale të tjera

Eliza Hoxha ka reaguar pas lajmit të rrejshëm që është publikuar në lidhje me anëtarësimin e saj në PDK. Ajo përmes një postimi në Facebook i është përgjigjur edhe Ngadhnjim Avdylit, një nga komentuesit i cili ka komentuar lajmin për anëtarësimin e saj.

Kujtojmë se Eliza Hoxha, Zake Prelvukaj dhe Burbuqe Berisha e kanë mohuar anëtarësimin e tyre në këtë parti.

Postimi i plotë

Për ata që më njohin mirë po edhe për tê tjerët – zakonisht qëndrimet dhe vendimet e mia që lidhen me sferën publike i kam ba publike vet. Prandaj edhe nëse një ditë do të angazhohem ne sferën publike në një rol e pozicion tjetër me cilëndo parti sigurisht se e bëjë publike vet. Prandaj portalet ka kohë që nuk me shqetësojnë më sepse vazhdon me u abuzu cdo gje mbi idenë e klikimeve…perderisa liria e tepruar apo edhe e abuzuar e individeve për të ofendu jo vetem mua por përfshi edhe familjen është poashtu shqetësuese…dhe cuditërisht kjo vjen nga një gazetar që i ka të gjitha mjetet dhe mundësitë për të hulumtu para se me gjyku.

Këtë status po e shkruaj për hir të familjes dhe kolegëve që kanë qenë pjesë e rrugëtimeve te mia…dhe është hera e parë që e bëjë një gjë të tillë – por e ndjeva te nevojshme pak me ia qartësu pasqyren Ngadhnjimit.

Ngadhnjim Avdylin nuk e njoh por e shoh që as ai mua.

Kur nana e baba im kane hy ne punë, ju Ngadhnjim ndoshta s’keni qenë as i lindur…Te përjashtuar të dy nga puna në të ’90-tat pas luft sës baba im ka dal në penzion të parakohshëm nga Radio Prishtina e nana është kthy në qerdhe ku ka nisë prej 1974 dhe sivjet del ne pension. Te dy kanë edukimin përkatës për pozitat që i kanë ushtru gjatë tanë jetes.

Kur unë kam konkuru ne Fakultetin e Arkitekturës edhe pse i kam plotësu kriteret dhe recenzioni është shkruar për mua…tre herë është anulu konkursi me argumentin qe une kendoj – derisa eshte qu njera nga profesoreshat me diskutu faktin qe une aty kam konkuru me diplome te arkitektes, i kam plotesu kushtet dhe ua ka perkujtu shumices se profesoreve burra ne Keshille ate kohe qe brenda Fakultetit te Arkitektures ka plot profedir e asistent instrumentiste e kengetar ne bende por qe per ta ska qene ajo pengese.

Sa per ceshtjet artistike nuk diskutoj me ty.

Por po ta lehtesoj pak punen e gazetarit e po te tregoj qe procesi i bienales ka nise ne kohen kur nuk ka pas qeveri dhe kur Vlora Dumoshi ka qene ushtruese e detyres se Ministrit te Kultures. Pas krijimit te qeverise fatmiresisht si proces i nisur ka vazhdu…per ma shume te lutem hulumto vet. Ndersa sa i perket Bienales Muslim Mulliqi ne Prishtine – menjehere pas Bienales se Venedikut – dikush tjeter po te ishte ne vendin tim as qe kishte konkuru se ju kishte duke nencmuese pas Venedikut me konkuru ne nje Bienale ma te vogel. Ja qe une nuk kam keso mendje dhe ja qe per kete ka nje konkurs te rregullt ku une kam konkuruar dhe ka nje kuratore bullgare Iara Boubnova e cila i ka perzgjedhur punimet dhe ka nje drejtoreshe. Te Galerise Arta Bunjaku Agani e cila ka kembengulur qe vepra te realizohet si eshte menduar dhe te vendoset ne hapesire publike duke gjetur mundesi realizimi …

Per aktivizmin nuk flas dhe ate nga parimi. Ka shume e shume qe i dijne ato qe une kam kontribu dhe nuk i beje per te folur.

Ne fund po ta them edhe nje gje, qe une vendin e qytetin tim e du fort dhe cdo gje qe kam bere deri tani ka qene ne te miren e tij nga cilido pozicion dhe do te vazhdoj ta beje deri sa te kam shendet dhe mendje.
E di vec nje qe nuk e kam bere… Vendin e qytetin tim nuk e kam demtu kurr me asnje gje.

Une nuk jetoj jete luksi, servilizmi e favoresh. Jam rrite dhe eduku me ideale te tjera dhe jam shume e lumtur per kete.

Rri ne paqe me veten dhe te tjeret per ate se cfare jam dhe cfare kam./ KultPlus.com

Eliza Hoxha, mysafirja e radhës në ‘KultWoman’

Do të jetë Eliza Hoxha, mysafirja e radhës në kuadër të ngjarjeve ‘KultWoman me…’.

Organizuar prej KultPlus – të parës gazetë online shqiptare për art dhe kulturë, me datë 6 mars duke filluar prej orës 17:00 mund ta takoni Elizën dhe ta dëgjoni rrëfimin e saj inspirues.

Eliza, një arkitekte dhe një artiste e formuar, do ta ndajë me audiencën tregimin e saj të suksesit, vështirësitë e këtij rrugëtimi por edhe përmbushjen e saj në të gjitha projektet që ajo i realizon me shumë sukses.

‘KultWoman me…’ e ka këtë qëllim, të sjellë në vëmendje gratë të cilat ndër vite i kanë dhuruar shumë artit dhe kulturës në vend.

Me Elizën përmbyllet cikli i parë i grave pjesëmarrëse. E nisëm me Leze Qenën, më pas me Pranvera Badivukun, Zake Prelvukajn, Ilire Vincën dhe Lejla Pulën.

Ngjarja mbahet në Qendrën Informative dhe Kulturore të Bashkimit Evropian.

Ju ftojmë në këtë ngjarje, e cila është e hapur për të gjithë.
‘KultWoman me…’ është projekt i realizuar prej KultPlus, i financuar nga Bashkimi Evropian në kuadër të ‘Kultura për Ndryshim’

Eliza Hoxha vjen edhe njëherë me “Peng”, kësaj radhe me videoklip

Këngëtarja e njohur kosovare ka sjellë me videoklip këngën e saj të fundit “Peng”, shkruan KultPlus.

Kjo këngë e cila ka qenë pjesë e edicionit të fundit të RTSH-së, është një baladë mjaftë e thellë e këngëtares Hoxha.

Ky videoklip sjellë edhe bukuritë e natyrës në Kosovë, duke përfshirë edhe drerët, ku në një pjesë shihet edhe vetë Eliza duke qëndruar pranë këtyre kafshëve të bukura. Për më shumë mund ta ndiqni videon e bashkangjitur nga KultPlus.com/KultPlus.com

“I gjallë a i vdekur asgjë më unë nuk di, por brenda meje ti ende frymon çdo ditë”

1 mijë e 650 persona vazhdojnë të mbesin të zhdukur nga lufta e fundit në Kosovë. Lulet e më të afërmeve të tyre akoma mbesin pa adresë.

Ndjenjat për humbjen e tyre kanë mbetur peng i kohës në pritjen që ushqehet me shpresë. Këtë dhimbje e rrëfen një nga këngët më të bukura të Eliza Hoxhës, këngë e cila s’ka forcë të bëjë më shumë pos që të prek rrëfimin e një nënë, një gruaje dhe një fëmije.

“Jam lodhur në pritje por s’mund të heqë dorë, veq vendin ta di se ku prehesh ti kurrë dhembje nuk do t’me pushoj, në fund dhe un do t ‘ndjehem e lirë”, thotë një nga pjesët e kyresore të artistes shumëdimensionale Eliza Hoxhës.

KultPlus sot e risjell këtë këngë me videoklip dhe tekst.

Sa letra shkrova pa adrese ku ti dergoj

sa shume dite kaluan sa shume malle dhe lot qe s’pushojne

i gjalle a i vdekur asgje me un nuk di

por brenda meje ti, ende frymon qdo dite

rrefen nje nene,rrefen dhe nje grua e nje femije

o sa shume po lutem edhe un po lutem tani

per ata qe s’jane te humbur diku ne pafund

rrefen edhe kjo kenge

pa force qe te bej me shume

asgje nuk kerkoj ky ankth t’me leshoj

jam lodhur ne pritje por s’mund te heq dore

veq vendin ta di se ku prehesh ti

kurr dhembje nuk do t’me pushoj

ne fund dhe un do tndjehem e lire

asgje s’ka kuptim as kjo pritje qe me shkatrroje

dhembjen se ndalojn as kto vargje qe i kendoj

gjithnje refuzoj te mendoj se ti me nuk je

e si un te besoj kur peng i ksaj ndjenje kam mbet

te gjitha mi morre, nga vetja ime ti

e un tani pres, te pakten veq diqka nga ti

e humbur ne jete me shpresen se do vish

bashk me shume te tjere un ende besoj vertet

asgje nuk kerkoj ky ankth me leshoj

jam lodhur ne pritje por smund te heq dore

veq vendin ta di se ku prehesh ti

kurr dhembje nuk do tme pushoj

asgje nuk kerkoj ky ankth me leshoj

veq vendin ta di se ku prehesh ti (x2)

te gjithve sa shume na mungojne

asgje nuk kerkoj ky ankth me leshoj

jam lodhur ne pritje por smund te heq dore

veq vendin ta di se ku prehesh ti

kurr dhembje nuk do t’me pushoj

ne fund dhe un do ndjehem e lire

asgje nuk kerkoj ky ankth me leshoj

veq vendin ta di se ku prehesh ti

“The city is everywhere” rrëfen për qytetin e tjetërsuar e hapësirën e mohuar publike

Gili Hoxhaj

“The city is everywhere” apo “Qyteti është kudo”, sonte erdhi si libër në
Prishtinë. Ai tashmë mund të jetë në duart e gjithë lexuesve. Ata që nuk e kanë parë Pavijonin e Kosovës në Bienalen e Venedikut, punën artistike që Eliza Hoxha e shpalosi atje, tashmë mund ta shohin mes faqeve të librit “The city is everywhere”. Libri përmes fjalëve e fotografive,  vizualizon rezistencën e shqiptarëve të Kosovës në vitet e 90-a, atëherë kur ata në kohë okupimi shndërruan hapësirën e tyre private në hapësirë publike, si formë e kompensimit të hapësirës së mohuar publike. Ky libër tregon se në kohën e represionit nga regjimi i Millosheviqit, shqiptarët ishin larguar nga institucionet shtetërore, me përkrahjen nga diaspora e Shqipëria, ata krijuan sistemin paralel të arsimimit, shëndetësisë e kulturës, duke mos e llogaritur pronën e tyre më si private. Puna artistike e gati një viti nga Eliza Hoxha, tregon se si shtëpitë e shqiptarëve në Kosovë, u shndërruan në shkollë, restaurant, galeri,  zyrë e shtëpi në të njëjtën kohë. Eliza Hoxha, këtë libër e sjell në pikëpamjen e tri gjeneratave, atyre që kanë lindur shumë para kësaj kohe, atyre që veçse e kanë jetuar rininë në këtë kohë dhe atyre që kanë lindur pasi ajo ka kaluar. Duke e parë rëndësinë e kësaj periudhe, tashmë është planifikuar që çdo shtëpi në të cilën janë zhvilluar aktivitete të tilla, të vihet një shenjë që i identifikon ato.

Eliza Hoxha thotë se ka zgjedhur ngjarjet e viteve të 90-a pasi që e sheh të rëndësishme rikthimin e asaj gjendje në të cilën shqiptarët kanë kaluar. Atëherë kur ka mbizotëruar ideja e shkollave-shpija, ideja e paralelizmit, ideja e një qyteti të dyfishtë, një qyteti i cili për njerëz të ndryshëm që kanë jetuar në të nuk ka qenë i njëjtë.

“Pastaj, aspekti i vullnetarizmit dhe I mobilizimit social që sigurisht është bërë me idenë e momentit kur ne kemi qenë si viktimë por që mbas luftës ka qenë po s’ka qenë prezent si përpara luftës, edhe ajo është një brengë që mu më preokupon vazhdimisht, unë mendoj që duhemi me u kujtu edhe në kohë të mira me qenë pranë njëri tjetrit edhe me e ndihmu me aq sa mundemi procesin e shtet-bërjes”, u shpreh artistja shumëdimensionale, Eliza Hoxha.

Tutje Hoxha tha se e ka intriguar shumë fakti se si qyteti gjatë viteve të 90-a ka marr një dimension tjetër, atëherë kur ideja e përkatësisë ka filluar të zhduket, kur kufiri midis privates e publikes veçse është shkrirë, duke prodhuar një qytet krejtësisht tjetër.

“Ajo që ka qenë intriguese është sajo se çka nënkupton hapësira e lirë në Kosovë, hapësira e lirë e që është krijuar në kohë okupimi e që ne e kemi trajtuar në paviljonin e Kosovës, e që janë këto oazat ose satelitët hapësinor, që I themi ne, shtëpitë e vogla që e kanë hapur derën për me e përqafu sferën publike”, tha tutje Eliza Hoxha në fjalën e saj.

Ky libër sjell copëza rrëfimesh të akterëve të ndryshme që e kanë përjetuar periudhën e viteve të 90-a në forma të ndryshme, kush si fëmijë, kush si i ri, kush si student, kush si bartës i familjes, ose kush si pjesëtar I proceseve politike apo edhe atyre historike dhe aspekteve ekonomike. Hoxha tregoi se kanë vendosur që në vend të katalogut, të botojnë librin pasi që libri si platformë arrin të sjell ide e përjetime të ndryshme qoftë nga aspekti personal apo dhe interpretimi i momenteve ose situatave të caktuara. Si i tillë, libri mund të shërbejë si një bazament për ata që duan ta hulumtojnë periudhën e viteve të 90-a.

“Ky libër besoj që ka me shërby grupmoshave të ndryshme edhe gjeneratave të ndryshme dhe akterëve të ndryshëm me gjetë një copë të vetën edhe një kujtim të tyre në vitet e 90ta”, u shpreh tutje artistja Hoxha.

Në promovimin e këtij libri që u mbajt në Bibliotekën Kombëtare të Kosovës, të pranishmëve iu drejtuar dhe ministri i kulturës, Kujtim Gashi. Gashi theksoi se promovimi i librit përmbyllë një procesi tejet të rëndësishëm, një storie të suksesshme të shtetit të Kosovës, përfaqësimin e saj jashtë vendit në një nga ngjarjet më të rëndësishme të kulturës e të artit në botë, pjesëmarrjen në Bienalen e Vendikut 2018.

“Kosova ka dhënë shembullin më të mirë të suksesit në bërjen e diplomacisë kulturore në Venedik. Me botimin e librit me temën e prezantimit në Bienale po e lëmë trashëgimi edhe një libër ku gjerësisht trajtohet tema e hapur nga ne për rezistencën kolektive të shoqërisë shqiptare në Kosovë në vitet më të vështira të okupimit, pra vitet 90. Kjo ka posaçërisht rëndësi edhe për gjeneratat e reja që ta njohin më mirë vendin e tyre dhe përpjekjet për liri dhe pavarësi”, u shpreh Gashi në fjalën e tij.

Jehona Shyti, komisionere e pavijonit e Republikës së Kosovës u shpreh se është ndjerë e nderuar që ka udhëhequr procesin e bienales së Venedikut , duke u bërë dëshmitare e një suksesi të madh të Kosovës.

“Unë paraqitjen e Kosovës e shoh në dy dimensione, e para prezantimi i suksesshëm sepse edhe kritika ndërkombëtare e ka cilësuar si një nga pavijonet më të mira të prezantuara dhe kemi arrit të bëjmë një përfaqësim të mirë të shtetit dhe të kemi një imazh të mirë të Kosovës sepse edhe pse si vend i vogël i kemi bërë përfaqësim të mirë Kosovës dhe e dyta si një faqe e re për të ndërtuar kontributin e shoqërisë kosovare për të luftuar okupimin dhe të drejtat që kontributi i secilit ka qenë që mos me humb gjeneratat tjera”, u shpreh Shyti.

Eliza Hoxha ka prezantuar Kosovën në edicionin e 16-të të Bienales së Arkitekturës në Venedik 2018./  KultPlus.com

Nga dy kosovarë, vetëm njëri shkon në finalen e Festivalit të TVSH-së

Është mbajtur mbrëmë në Pallatin e Kongreseve në Tiranë nata e dytë e Festivalit të Këngës në Radio Televizionin Shqiptar.

Festivali me një traditë dhe me kulturë brenda, edhe këtë vit ka sjellë emra të fuqishëm të artit e muzikës.

Mbrëmë, në natën e dytë, nga 22 këngët sa u futën në festival vetëm 14 u bënë publike si këngët finalist, të cilat këndojnë sonte për të synuar triumfin.

Në mesin e kësaj liste nuk gjendet këngëtari Mirud, nga Kosova. Eliza Hoxha, këngëtarja tjetër që vjen nga Kosova ka arritur të kualifikohet.

Mirud, me baladën “Nënë”, edhepse një prej këngëve favorite dhe më të pëlqyera, duket se nuk e ka marrë votën e duhur për tu future në finalen e sotme dhe në rrjetet sociale e në forumet e ndryshme njerëzit janë çuditur me këtë fakt.

Vlen të përmendet fakti se për këngëtarët nga Kosova, festivali i TVSH-së është e vetmja mundësi për të provuar pjesëmarrjen në Eurovizion pasi Kosova nuk mund të marrë pjesë në garën evropiane të muzikës, për shkak se RTK nuk është pjesë e Unionit të Transmetuesve Evropianë. Normalisht këtu hyn edhe politika dhe animet e ndryshme gjeografike.

Sonte në finale do të ngjiten 14-të këngë dhe kënga fituese do të shkojë në Eurovizionin e vitit tjetër në Izrael. / KultPlus.com

Publikohet kënga pjesëmarrëse e Eliza Hoxhës në Festivalin e Këngës në RTSH (VIDEO)

Na ndajnë vetëm dy javë nga edicioni i 57-të i Festivalit të Këngës në Radio Televizionin Publik Shqiptar. Në faqen zyrtare të festivalit kanë filluar të prezantohen këngët e 22 konkurrentëve të këtij edicioni.

KultPlus do të publikojë të gjitha këngët pjesëmarrëse të këtij edicioni, por po e nisim me Eliza Hoxhën dhe këngën e saj “Peng”.

Komisioni që ka përzgjedhur 22 këngët përbëhet nga Inva Mula (soprano), Nestor Kraja (kompozitor) Martin Leka (zv.drejtor i Përgjithshëm në RTSH), Sokol Marsi (producent artistik), Bledar Laço (regjisor) dhe Pandi Laço (skenarist). Fituesi do të përfaqësojë Shqipërinë në Eurosong, në Izrael.

Festivali zhvillohet në datat 20-21- 22 dhjetor në Pallatin e Kongreseve. /KultPlus.com

Dëmtohet puna artistike e Eliza Hoxhës në qendër të Prishtinës

Puna artistike e Eliza Hoxhës në oborrin e Kampusit të Universitetit të Prishtinës është degraduar.
Vepra që është pjesë e bienales ‘Muslim Mulliqi’ organizuar nga Galeria Kombëtare e Kosovës, në oborrin afër Bibliotekës Kombëtare në Prishtinë është vandalizuar nga njerëz të panjohur.

Artistja me anë të një reagimi në rrjete sociale ka shprehur mllefin e saj me një gjest të tillë.
“Kisha pas shumë qejf me hy ne kokên e personit që e ka bo këtë akt, veç me mujt me kuptu logjikën dhe knaqêsinë që mundet me ja dhanë një gjest i tillë…. Fort bre koka munduuuuu …. Fort… Garant orgazêm ka përjetu … Sa gjynah! Njê vepêr që zyrtarisht është pjesë e një bienaleje të rêndësishme me emrin e Muslim Mulliqit – organizuar nga Galeria Kombêtare e Kosovês – e vendosur në hapësirê publike pêr ta afru artin te komuniteti – dhe e degraduar ne pikê të ditës në qendër tê qytetit…Çka me thanë?!..” ka shkruar Eliza.

Satelitët janë bërë inspirimi i fundit i Elizës në fushën e artit pamor por duket se ndonjë qytetari nuk i ka pëlqyer një instalacion i tillë dhe vepër e tillë artistike në mes të qytetit. / KultPlus.com

“Kthehu prapë në ëndrrat e mia, kthehu ti ashtu si dikur…”

Eliza Hoxha është një nga këngëtaret që me zërin e veçantinë e saj artistike ka prekur publikun me mjaft shumë këngë, disa prej tyre arrijnë të depërtojnë tek publiku edhe pasi që ka kaluar më shumë se një dekadë nga krijimi i tyre, shkruan KultPlus.

“Kthehu” është një nga këngët identifikuese të saj që shpalos ngjyrën e veçantë të zërit e interpretimin.

KultPlus sot e sjellë si retrospektivë këtë këngë me tekst e interpretim të Eliza Hoxhës.

E kërkoj fytyrën tënde,
t’kem pranë vetes mu si kur atëherë!
I kërkoj buzët e tua,
T’i kam afër veç edhe një herë!
I kërkoj unë sytë e shkruar,
t’më përcjellin si dikur nga pas!
E kërkoj dhe dorën tënde,
t’më ledhatoj pa ndalur ne çdo qast!

Ref:
Kthehu prapë në ëndrrat e mija!
Kthehu ti ashtu si dikur nga pas
Kthema prapë veç edhe njëherë ti mua lumturinë,
s’do te lë më kurrë.

Kërkoj që koha të ec prapa,
të më sjell edhe një here tek ti!
Të filloj prapë nga e para,
të vërtetë ta bëj këtë fantazi!

Ref:
Kthehu prapë në ëndrrat e mija!
Kthehu ti ashtu si dikur nga pas
Kthema prapë veç edhe njëherë ti mua lumturinë,
s’do te le me kurrë.

“Nuk më duhet pendimi yt asgjë, nuk dua të t`shoh më” (VIDEO)

Shpesh duhet ta rikthejmë repertorin e këngëtares Eliza Hoxha, edhe për ta kthyer veten në një kohë tjetër kur albumet e saj ishin të fuqishme.

Nostalgjia e këngëve të Eliza Hoxhës e mishëron secilin.

Me disa albume dhe me këngë nga më të ndryshmet, shumë gjenerata janë rritur me këngët e Elizës. Rriten edhe sot.

Këngë më e veçantë është “Pendimi”. Një refren që këndohet edhe sot, kënga “Pendimi” e solli Elizën edhe me një videoklip në kohën kur u lansua.
Arkitekte dhe një udhërrëfyefe e kryeqytetit në një libër me përvoja personale, Eliza megjithatë qëndron më së miri në muzikë, aty ku ka shkëlqyer me shumë këngë e paraqitje.

Sot po e risjellim pikërisht këngën “Pendimi” të Elizës, pjesë e albumit “100 %” në vitin 2003. Në po këtë album kujtojmë edhe “Lart në Qiellin tim” apo “Bëhu më trim”, dhe këngë tjera të zërit të veçantë të Eliza Hoxhës. / KultPlus.com

Eliza Hoxha – ‘Qyteti Satelit: Prishtina – Kujtesa dhe e ardhmja’, një rrugëtim nëpër vitet e 90-ta

Alberina Haxhijaj

Eliza Hoxha kësaj radhe nuk ka ‘provokuar’ dikë. Dje ajo ka mbajtur në kryeqytetin kosovar masterklasën ‘Qyteti Satelit: Prishtina – kujtesa dhe e ardhmja’ duke udhëtuar bashkë me audiencën nëpër vitet e 90’.

Masterklasa erdhi si pjesë e prezantimeve dhe diskutimeve publike që organizohen në kuadër të projektit “Shikimi nga brenda dhe shikimi nga jashtë” që ka për qëllim shqyrtimin e kujtesës kolektive dhe historike të viteve 90’ në Kosovë.

Heqja e autonomisë së Kosovës në vitin 1989 për shqiptarët nënkuptoi të qenit të përjashtuar nga puna, edukimi dhe informimi. Me këtë rast shqiptarët e Kosovës krijuan sistemin paralel të edukimit dhe shëndetësisë nëpër shtëpitë private të tyre, financuar nga 3% i taksave në të ardhurat e shqiptarëve përgjithësisht nga diaspora. Përderisa qyteti u bë shtëpi për serbët e rinj, për shqiptarët shtëpia u bë sinonim për qytetin.

Vitet e 90’ kanë një rëndësi shumë të veçantë për kosovarët, një mënyrë mbijetese, një formë proteste, solidaritet me njëri tjetrin dhe sigurisht kujtime të cilat nuk duhet harruar. Jo çdo herë është e lehtë që gjërat të mbesin në mendje dhe të mos harrohen e sidomos kur ato nuk dokumentohen. Prandaj është e rëndësishme të pasurit të një kujtese kolektive dhe dokumentimi i këtyre rrëfimeve të ndryshme.

Pikërisht vitet e 90-ta kanë lënë gjurmë në artisten Eliza Hoxha e cila si temë në Bienalen e Arkitekturës sivjet zgjodhi pikërisht këto vite, duke u fokusuar te shtëpitë-shkolla.

“Shtëpia u bë shkollë, restorant, vend promovimi, zyrë, galeri arti, spital dhe shtëpi në të njëjtën kohë. Ky këmbim dhe kjo shkrirje e privates me publiken, e të hapurës dhe të mbyllurës, privatësisë dhe transparencës ndikoi në tipologjitë e banimit në njërën anë dhe mentalitetin kulturor në anën tjetër”, u shpreh ajo.
Kujtojmë se Pavijoni i Kosovës ka qenë një shtëpi, jashtë së cilës janë parë tullat e kuqe ndërsa brenda muret e saj kanë qenë të veshura me pasqyra. Pasqyra – si mjet për të reflektuar mbi veten tonë por edhe si barriera, ndërsa kulmi ka qenë i mbuluar me satelitë. Satelitët shihen nga artistja si mjeti kryesor që ka shërbyer për tu informuar por edhe si një lloj trageti për të ditur se cilat në fakt janë shtëpitë e shqiptarëve.

“Të privuar nga media dhe informimi, familjet shqiptare blenë antenat satelitore. Kushdo mund të shënjonte saktësisht se cilat ishin banesat shqiptare, thjeshtë vetëm për shkak të këtyre antenave satelitore apo rrathëve të bardhë të varur nëpër ballkone”, theksoi Hoxha.

“Shtëpitë kanë dalë nga funksion i tyre vetëm si shtëpi, ato pastaj janë bërë hapësira që njerëzit të diskutojnë në to, njëlloj siç janë bërë edhe kafenetë ku është diskutuar për tema të ndryshme”, është shprehur artistja.

Eliza Hoxha tutje ka zbuluar edhe aspektet tjera kulturore të cilat kanë ndikuar në vitet e 90-ta, si kafenetë të cilat ishin shndërruar në galeri, si “Hani i dy Robertëve”, pastaj sesi ka ndikuar muzika dhe tekstet e këngëve për të shprehur preokupimet e asaj kohe. Nuk harrohen edhe hapësirat e reja të krijuar si ajo në Breg të Diellit, Santeja apo edhe nën Kurriz, ku tashmë shqiptarët mblidheshin dhe mundoheshin të zhvillonin jetën e tyre duke përfshirë edhe atë kulturore.

Artistja në kuadër të masterklasës diskutoi edhe se cilat do të ishin format më të mira që kujtesa jonë kolektive në lidhje me këtë periudhë të shndërrohet në krenari kolektive duke u plotësuar me rrëfimet dhe të pathënat e qytetit të të 90-tave.
“Qyteti Satelit: Prishtina – Kujtesa dhe e ardhmja”, është organizuar nga ForumZFD – programi në Kosovë dhe Programi për Studime dhe Hulumtime Gjinore në Universitetin e Prishtinës, i cili u mbështet nga Ministria Federale për Bashkëpunim dhe Zhvillim Ekonomik e Qeverisë Gjermane (BMZ). / KultPlus.com