Thesaret e Bibliotekës Kombëtare ekspozohen në COD

Biblioteka Kombëtare në kuadrin e 100-vjetorit të krijimit të saj hapi në COD pranë ambienteve të Kryeministrisë një ekspozitë shumë të rrallë të pasurisë që disponon. Këto vepra janë një pjesë e trashëgimisë Kombëtare dhe jo vetëm e bibliotekës.

Mbi 80 për qind e këtyre materialeve shfaqen për herë të parë tek publiku, sepse janë thesare që datojnë që nga periudha e antikitetit Grek, Bizanti, Orienti, Venecia etj.

Janë rreth 800 libra dhe dorëshkrime që ekspozohen. Gjithashtu shumë materiale datojnë edhe nga periudha e viteve 1400 deri 1800 dhe klasifikohen si Antikuare pasi këto libra dhe vizatimet që janë kunabula, janë rezultat i një pune të bërë me dorë.

Të ekspozuara gjithashtu janë si materiale nga Pjetër Budi, Pjetër Bogdani, historia që nga periudha e Skënderbeut etj. Është e pamundur të veçosh tituj në këtë ekspozitë pasi bëhet fjalë për një pasuri të jashtëzakonshme të materialeve edhe botërore që tashmë janë pjesë e pronës jo vetëm të bibliotekës kombëtare, por e të gjithë shqiptarëve.

Ekspozita nuk pritet që në një kohë të afërt të ketë një shfaqje të dytë, duke e kthyer në rast të rrallë për ta vizituar.

Për shkak të vëmendjes së madhe që ka marrë kjo ekspozitë, është vendosur të shtyhet edhe disa ditë më tepër, pra deri në datë 11 nëntor, që te ketë mundësi të vizitohet, përfshirë këtu edhe fundjavën.

Drejtuesit e ekspozitës shprehen se megjithëse janë marrë masat antiCovid, janë të vetëdijshëm që ekspozitën nuk do të mundet ta vizitojnë të gjithë të interesuarit. Ndaj, ekspozita do të xhirohet në formatin 3D që të mund të shihet edhe në faqen e COD.

Pirro Misha që është edhe drejtori i Bibliotekës Kombëtare e vlerëson shumë këtë ekspozitë. Ai shprehet se Biblioteka Kombëtare kërkon investime sepse mungojnë kushtet të cilat janë të rëndësishme për të ruajtur pasurinë që ky institucion disponon.

Ai vlerëson gjithashtu edhe punën e bërë nga ish-drejtuesit sepse falë tyre kemi një thesar të grumbulluar në 100 vite të Bibliotekës Kombëtare.  /atsh/ KultPlus.com

Hapet ekspozita për 100-vjetorin e Bibliotekës Kombëtare në Tiranë

Në Qendrën për Hapje dhe Dialog (COD) në Kryeministri u çel sot ekspozita “Verba Volant, Scripta Manent – Thesare të Bibliotekës Kombëtare të Shqipërisë”.

Për të kremtuar 100-vjetorin e Bibliotekës Kombëtare, COD sjell për miqtë e librit një ekspozitë të librave të rrallë, të cilët dalin për herë të parë në sytë e publikut.

Kjo ekspozitë vjen për publikun falë Qendrës për Hapje dhe Dialog në bashkëpunim me Bibliotekën Kombëtare të Shqipërisë.

Kryeministri Edi Rama i pranishëm në çeljen e kësaj ekspozite deklaroi sot se, Biblioteka Kombëtare numëron sot 1 milion e 300 mijë libra dhe dixhitalizimi do të mundësojë aksesin në këto libra nga e gjithë bota.

Duke folur në ceremoninë e hapjes së ekspozitës “Verba Volant, Scripta Manent – Thesare të Bibliotekës Kombëtare të Shqipërisë”, për të kremtuar 100-vjetorin e Bibliotekës Kombëtare, ai u shpreh se, “është fatkeqësi që në një moment kaq të rëndësishëm për Bibliotekën Kombëtare siç është ky vit dhe kur kremtimi i këtij 100-vjetori është një detyrim, por edhe një emocion i jashtëzakonshëm që mund të ushqehej ashtu siç duhej përmes një zinxhiri të aktivitetesh dhe një pjesëmarrjeje shumë më të gjerë të drejtpërdrejtë, koha e keqe në të cilën ky 100-vjetor ndodh na detyron të jemi shumë kopracë në këtë kremtim, në aspektin e hapësirave, pjesëmarrjes, projektimit të një kalendari siç do duhej të ishte”.

Megjithatë, shtoi Rama, “është vërtetë për të thënë faleminderit për zgjedhjen e bërë me këtë ekspozitë që nuk është një nga ekspozitat e COD këtu në Kryeministri, por është një dëshmi shumë e rrallë, faktike, e prekshme e një historie shumë të gjatë, e cila kalon shumë e shumë shekuj dhe mishërohet në libra, tekste, objekte që janë ruajtur në thellësitë e organizmit të Bibliotekës Kombëtare”.

Rama nënvizoi se, “do të kishte qenë shumë më bukur sikur ne të kishim mundësinë që këtë 100-vjetor ta kremtonim në godinën e Bibliotekës së re Kombëtare, që është një domosdoshmëri e kahershme tashmë. Por fatkeqësisht projekti i nisur me shumë dëshirë dhe i futur në procesin e formësimit të tij, u desh të ndalej nga tërmeti dhe mbetet i ndalur edhe sot, pasi rrënojave të tërmetit që duhen kthyer në mijëra shtëpi, në mijëra apartamente, iu mbivendos edhe goditja e rëndë financiare e të gjithëve, për shkak të COVID-it. Megjithatë projekti e ka nisur rrugën e tij, dhe unë kam besim se do të shkojë deri në fund, edhe pse nuk mund dot ta them se kur. Por jo padiskutim aq gjatë dhe aq vonë sa ç’është vonuar deri sot në rrugën e gjatë të kërkesës legjitime të gjithë atyre që janë të lidhur me librin, janë të lidhur me bibliotekën për ta pasur Bibliotekën e re Kombëtare”.

Nga ana tjetër shtoi Rama, “pavarësisht se nuk kemi arritur ende të ndërtojmë godinën e Bibliotekës së re Kombëtare, jo pak është bërë për të ndryshuar një rrjedhë shumë shqetësuese degradimi dhe rrënimi të atij thesari të madh, të pazëvendësueshëm, të krahasueshëm me asnjë thesar tjetër të prekshëm drejtpërdrejtë nga sytë nga duart, të prekshëm fizikisht nga historia jonë”.

Rama u shpreh se, “ajo çka përbën një rrugë paralele të pandashme tashmë për Bibliotekën Kombëtare ka qenë dixhitalizmi i një pasurie kaq të madhe dhe përmes dixhitalizimit mundësia për ta aksesuar këtë pasuri në një rrugë tjetër. Të ndryshme nga ajo rruga tradicionale që gjithsesi mbetet e pazëvendësueshëm në atë që ofron dhe që njerëzit përftojnë prej saj nga kontakti fizik me librin”.

“Biblioteka ka nisur me 3 mijë libra 100 vjet më parë. 3 mijë libra mund të ishin fare mirë koleksioni i një njeriu të vetëm për nga sasia. Dhe sot është 1 milion e 300 mijë”’, tha Rama.

Ai u shpreh se, “revolucioni dixhital që kemi ndërmarrë në të gjithë gjatësinë e frontit të përparimit ka përfshirë dhe Bibliotekën Kombëtare pikërisht në 100-vjetorin e saj”.

“Patjetër që do ta mbështesim shumë fort këtë revolucion dixhital në Bibliotekën Kombëtare, sepse është mundësi për të hapur tërësisht me të 1 milion e 300 mijë dritaret atë godinë, kudo që ajo të jetë, aty ku është dhe aty ku uroj dhe do bëjë çmos që të ndërtohet. Kështu aksesi në këtë thesar do të jetë global. Nga të gjithë ata që janë të lindur këtu dhe që jo domosdoshmërisht jetojnë këtu. Që mund të jetojnë në Amerikë, Europë, Australi, në Kinë. Nga të gjitha ata që janë të lidhur me çka është krijuar shkruar këtu dhe nuk janë domosdoshmërisht shqiptarë. Dhe patjetër edhe nga të gjithë fëmijët tanë që duke pasur këtë dritare do mund të rriten ndryshe nga ne”.

Ministrja e Kulturës, Elva Margariti gjithashtu e pranishme në çeljen e kësaj ekspozite e krahasoi Bibliotekën Kombëtare si një re të madhe ëndrrash.

“Do të përfytyroja si një spirale që shkon drejt pafundësisë e ndërtuar me miliona e miliona sirtarë ëndrrash”, tha ajo.

“Në këtë katedrale 100-vjeçare, janë strehuar vërtetë ëndrrat e shqiptarëve për të shkruar, folur, për të përcjellë në breza gjuhën, për të ushtruar besimin fetar, ëndrrat për të vetëqeverisur, për të shpërthyer zinxhirët e hekurt të izolimit politik dhe kulturor dhe për t’u ndier edhe ne pjesë e Europës, jo thjesht si një copëz gjeografike e këtij kontinenti”.

Drejtori i Bibliotekës Kombëtare, Pirro Misha, u shpreh se, “detyra primare e çdo biblioteke në botë është të mbledhë dhe të ruajë trashëgiminë e shkruar kombëtare, kujtesën kombëtare, ndaj dhe kjo ekspozitë fillon me pavijonin kushtuar kësaj trashëgimie. Por në fakt kjo pjesë e ekspozitës zë vetëm 25% të saj. Pjesa tjetër e saj përbëhet nga libra dhe dorëshkrime të cilat ekspozohen për herë të parë dhe që përbëjnë dhe surprizën e saj, sepse ndër objektivat e kësaj ekspozite është që të surprizojë”.

Ai tha se “krijimi i bibliotekës dixhitale përbën realisht një revolucion të vërtetë në marrëdhëniet me publikun”.

Eridana Çano, drejtoreshë e Agjencisë për Dialog dhe Bashkëqeverisje (COD) tha se, “në këtë ekspozitë zbulohen përpara publikut një korpus libror i pasur për promovimin e thesareve të Bibliotekës si inkunabula, antikuarë, dorëshkrime, vepra të albanologëve të spikatur e shumë të tjera. Janë kryesisht vepra nga autorë të huaj, por nuk mungojnë dhe veprat e autorëve shqiptarë dhe atyre arbëreshë. Kjo ekspozitë në miniaturë e thesareve të pazbuluara deri më sot, nis nga zakonet, traditat, besimi, mënyrat e jetesës, historia dhe gjeografia, të shprehura në dokumente dorëshkrime që datojnë nga viti 1473, libri më i vjetër në Bibliotekën Kombëtare e deri tek dorëshkrimet orientale me vlera të rralla me përmbajtje fetare, juridike dhe historike”.

Ekspozita “Verba Volant, Scripta Manent – Thesare të Bibliotekës Kombëtare të Shqipërisë”, do të qëndrojë e hapur në COD në datat 22-31 tetor 2020. /atsh/ KultPlus.com

Promovohet ‘Leksioni Enciklopedik i Akademisë shqiptaro – amerikane’, një vepër që përshfinte 352 akademikë

Biblioteka Kombëtare në Prishtinë dalë nga dalë filloj që të mbushej me njerëz, në karriget që tashmë ishin vendosur për mysafirët, filloi që të vërehej entuziazmi për pjesëmarrjen në përurimin e Leksionit Enciklopedik të Akademisë shqiptaro – amerikane të Shkencave dhe Arteve dega në Prishtinë, shkruan KultPlus.

Në fjalimin e tij hyrës profesori Haki Bajrami theksoi faktin se ndonëse kanë kaluar më shumë se 100 vite prej kur shqiptarët kanë shtetin e tyre, ata nuk kanë arritur që të kenë një enciklopedi të tyre.

“E ky publikimi më ka gëzuar shumë. Edhe pse ka pasur zëra tendencioz që të na plasojnë në germën Iliria. Ju betohem në gjakun e Adem Jasharit, as s’ka pasur as s’ka komb kosovar. Është një pjesë e tekstit që do ta botoj sepse jam njëri ndër ata, kam përjetuar edhe kërcenim me armë e që sot janë bërë shqipe. Të gjithë popujt me te cilët kufizohemi ne shqiptarët kanë enciklopedi shqiptare. Edhe pas 100 vjet shtetësie ende nuk kemi enciklopedi”, ka thënë Bajrami.

Profesori Haki Bajrami ka kritikuar edhe politikanët shqiptarë duke thënë se ata nuk janë duke punuar aq sa duhet për popullin shqiptar në përgjithësi. Sipas tij qeveria nuk merr as mundimin që të investoj në shkencë. Madje ai ka shtuar se arti nuk mund të krijohet më ‘poqavra’, por vetëm me punë serioze, modesti dhe përkushtim.

“Vepra leksikon është një fryt i një pune kërkimore. Sa po investon Qeveria në shkence afër zeros. Nuk krijohet arti me poqavra, por me pune me seriozitet dhe modesti e përkushtim”, ka shtuar ai.

Ndërkaq veprimtari politik i çështjes kombëtare, Jahja Lluka ka thënë se Leksioni Enciklopedik është një vlerë e veçantë dhe e domosdoshme për kohën, sepse bënë trajtimin e shkencës dhe artit në mënyrën e duhur. Ai ka shtuar se ky libër përpos lexuesve mund t’ju hyjë në punë edhe studiuesve në kërimet e tyre shkencore.

“Leksikoni është vepër e parë që përfshin 352 akademik. Specifikë e veçantë është se përmban leksikone vlerësuese. Mendoj se këtë punim është bërë një sistemim i plotë. Lexuesi dhe studiuesi do të lexojë dhe studioj këtë libër”, ka potencuar Lluka.

Autori dhe botuesi Flori Guci, theksoi se me datën 28 nëntor të 1995 në Neë York u shënua një kthesë e madhe në themelimin e akademisë së shkencave. Sipas tij, për herë të parë në trojet shqiptare, në fushën e shkencës doli Leksioni Enciklopedik.

“Në kuadër të këtij përpunimi akademia shqiptaro amerikane ka nënshkruar memorandum me shtypshkronjën ku do të publikohen punime shkencore të akademikëve”, ka pohuar autori dhe botuesi Guci.

Krejt në fund të këtij përurimi u bë edhe ndarja e çmimeve nga ana e të Akademisë shqiptaro – amerikane të Shkencave dhe Arteve, si dhe u bë e ditur se këto çmime do të ndahen çdo pesë vite nga ana e kësaj akademie.

Akademiku dhe profesori, Skënder Kodra fitoi çmimin ‘Skëndërberu’ për kontributin e tij në fushën e shkencës dhe çështjes kombëtare. Akademik Flori Buqi u nderua me çmimin ‘Adem Jashari, kurse çmimi ‘Adem Demaçi’, ju dha akademikut Haki Bajrami për punën  e tij në fushën historisë dhe çështjes kombëtare.

Akademiku Dibran Fylli u nderua me çmimin ‘Hasan Prishitna’, për punën e tij në fushën e letërsisë, artit dhe shkencës dhe çështjes kombëtare. Kurse Jahja Lluka u nderua me çmimin ‘Maxhun Bruqi’.

Lluka pas marrjes së këtij çmimi tha se ndihet i privilegjuar pikërisht për faktin se ky çmim ndahet pikërisht nga familja e Maxhun Bruqit.

Edhe Shoqata e Shkrimtarëve të Pejës gjatë këtij përurimi ka bërë ndarjen e një çmimi meritor për akademikun Flori Bruqi.

Gjithashtu në këtë përurim u prezantuan edhe anatarët e rijnë të Akademisë shqiptaro – amerikane të Shkencave dhe Arteve degës në Prishtinë./ KultPlus.com

Ndriçohet Biblioteka Kombëtare në nderim të të gjithë atyre që humbën jetën nga Covid19

Janë bërë gjashtë muaj prej kur në Kosovë u konfirmua rasti i parë me Covid19, prej marsit të këtij viti në vendin tonë e në botë kanë ndryshuar shumë gjëra në mënyrën e jetesës sonë.

Ajo çfarë edhe është më e dhimbshmja e krejt kësaj situate, janë jetët të cilat i kemi humbur gjatë kësaj periudhe.

Për të nderuar të gjithë ata që humbën jetën nga Covid19, kupolat e Bibliotekës Kombëtare u ndriçuan me të bardhë.

Lajmin e bëri të ditur i pari i Prishtinës, Shpend Ahmeti, i cili shprehej se bashkë mund ta kalojmë këtë sfidë.

Andaj edhe ndriçuam ndërtesën e Bibliotekës Kombëtare për të kujtuar të gjitha jetët që i mori #covid19 dhe për të nderuar dhe falënderuar nga zemra, të gjithë personelin shëndetësor që janë në vijën e parë të frontit që nga fillimi i pandemisë’‘, thuhet ndër të tjera në statusin e Ahmetit. / KultPlus.com

Biblioteka Kombëtare dhe 99 kupolat e saj karakteristike (FOTO)

Ndërtesa e Bibliotekës Popullore Universitare (sic quhej në atë kohë) filloi të ndërtohet në vitin 1975, dhe u hap plotësisht për lexues në vitin 1981. Ajo kishte një hapësirë prej 16,500m2, dhe do të njihej nga 99 kupolat e saj karakteristike.

Biblioteka Kombëtare është institucioni me i madh biblotekar i Kosovës i themeluar nga Asambleja e lokalizuar në Prishtina. Misioni i bibliotekës është për të përmbledh, të ruaj, të promovoj dhe ta bëjë të arritshëm trashëgiminë dokumentare dhe intelektuale të Kosovës. Përmban ekspozita dhe mban një arkiv me gazeta kombëtare.

Njihet për historinë e saj unike dhe stili i ndërtesës është i dizajnuar nga arkitekti Kroat Andrija Mutnjaković, por me polemika për pamjen e jashtme te saj.

Këshilli Udhëheqës i Bibliotekës Universitare të Kosovës:

Presidente: Sheherzade Shkrelji,
Anetar: Bozika Zdravkovic, Aferdita Raifi, Bujar Shehu, Idriz Mehmeti, Avdi Zeka, Jorgovanka Popovic, Lavdrie Domi, Milena Milentijevic, Saide Ahmetaj, Stojana Pavlicic, Remzije Bimbashi, Shyqeri Haliti,
Anëtar të jashtem: Prof. dr Mazllum Hasimija, Dr. doc. Dusan Kosanovic, Igjlale Mehmeti, Tahir Berisha, Violeta Peshku, Nazmi Rahmani, Svetomir Arsic, Hajredin Gashi, Hamdi Shala, Hamit Hamiti.

Foto: Fotografi e dokumente të vjetra/historike / KultPlus.com

Mbyllet Biblioteka Kombëtare

Vijojnë masat kundër përhapjes së Koronavirusit. Ministria e Kulturës ka njoftuar ditën e djeshme, pezullimin e të gjitha aktiviteteve kulturore me pjesëmarrje masive. Po kështu, autoritetet e Bibliotekës Kombëtare kanë lajmëruar së fundmi, mbylljen e ambienteve dhe sallave të leximit, kjo si një prej sjelljeve korrekte të nevojshme për situatën.

Më poshtë, njoftimi i plotë:

Në zbatim të masave paraprake të ndërmarra për të parandaluar përhapjen e #COVID19 në Shqipëri, renditet edhe:

“Anulohen grumbullimet masive, aktivitetet sportive, kulturore, konferenca, dëgjesa publike deri më datë 3 prill 2020.”

Sa më lart, Biblioteka Kombëtare do të qëndrojë e mbyllur për lexuesit dhe anulon veprimtaritë e kalendarit kulturor nga data 10 mars deri më datë 3 prill 2020.

Ju falënderojmë, për mirëkuptimin! / KultPlus.com