Artisti shqiptar Erjon Nazeraj hap ekspozitën personale “Gravita” në Milano

Është çelur më 29 prill në “Galleria Bianca” në Milano në bashkëpunim me “Loppis” ekspozita personale e artistit shqiptar Erjon Nazeraj.

Ekspozita e cila do të qëndrojë e hapur për publikun deri më 5 qershor 2022, çdo ditë ora 10:00 me 19:00  paraqet punët më të fundit të artistit Erjon Nazeraj, një seri tablosh me bojëra uji që modelojnë trupa që bien, të varura në sfondin e bardhë të letrës poroze. Titulli i referohet lëvizjes së cilës i nënshtrohet trupi, këmbët, krahët, gjoksi që përdridhen në forma plastike. Rënie që nuk parashikojnë zbarkim, sepse janë figura të lira, emigrantë, trupa që kërkojnë perspektiva të reja, iluzione të reja pa gjetur kurrë një qetësim vendimtar.

Akuareli, nëpërmjet rrjedhshmërisë së lëngshme që e karakterizon, nënvizon humbjen e ekuilibrit dhe paqëndrueshmërinë e gjestit.

Punimet e Erjon Nazerajt shfaqen si shtresime të lehta, vëllime të mbivendosura, në një proces transformimi të përhershëm. Vetëm iluzioni i vizatimit lejon një pauzë, Nazeraj kthen kornizat në të cilat trupi duket se gjen pozicionin e tij të saktë dhe të pafuqishëm, por është vetëm një ushtrim i përkohshëm, i zhdukur si piktura./diasporashqiptare/ KultPlus.com

Stilistja shqiptare Nensi Dojaka shpërblehet në Javën e Modës në Milano, çmimin i’a dhuron Rita Ora

Një plejadë yjesh të përmasave të para, shkëlqimi i xhevahireve Bulgari dhe mbi të gjitha një shkak i mirë për të ndezur mbrëmjen, ishte çmimi “Bulgari B.zero1 Avrora”, transmeton KultPlus.

Ky ishte çmimi “Bulgari B.zero1 Avrora Awards”, eventi më magjepsës i javës së modës në Milano që u mbajt të dielen në sallën e madhe të Universitetit ‘Luigi Bocconi’. Me mbërritjen për herë të parë në Evropë – pas disa edicioneve në Kinë dhe Japoni – dhe organizuar në bashkëpunim me “Vogue Italia”, çmimet synuan të vënë në pah një brez të ri talentesh femra që po shkëlqejnë gjithnjë e më shumë në kinema, sport, gazetari, muzikë, aktivizmin dhe modën, duke frymëzuar kështu gratë e tjera për të ndjekur ëndrrat e tyre.

Ceremonia e ndarjes së çmimeve, e organizuar nga Mia Ceran, u dekorua nga prania jo vetëm e Jean Cristophe Babin, CEO i ‘Bulgari’, Natalia Gamero, Del Castillo, Drejtoreshë Menaxhuese e ‘Condé Nast’ për Evropë, Anna Wintour, Drejtoreshë editoriale globale e ‘Condé Nast’, Edward Enninful (OBE), drejtoresha e ‘Vogue britanike’ dhe drejtoresha evropiane e ‘Vogue’, Francesca Ragazzi, Shefja e Përmbajtjes së ‘Vogue Italia’, por edhe yje si: Sharon Stone, Kylie Minogue, Rita Ora, Veronica Yoko Plebani, të cilat u shfaqën në “Tapetin e Artë” për ritualin e zakonshëm të ‘fotowall’-it.

Së bashku me Edward Enninful (OBE), ata më pas dolën në skenë si rekomandues për të prezantuar Çmimet “Bulgari B.zero1 Aurora” dhe njëkohësisht caktuan donacionet e ofruara nga Bulgari për bamirësi, pasi Mia Ceran theksoi se si paqja – tani më e çmuar se kurrë – kërkon shoqëritë “pa diskriminim, ku të gjithë njerëzit janë të barabartë” dhe ku fuqizimi i gruas është një vlerë e përbashkët.

E prekur thellë, kampionia e sportit dhe ylli i kopertinës së ‘Vogue Italia’ Veronica Yoko Plebani ishte mentorja e parë që doli në skenë dhe i dha çmimin e saj “Giulia Terzi”, një notare që fitoi 4 medalje në Lojërat e fundit Paraolimpike në Tokio.

“Do të doja të theksoja rëndësinë e vlerave që mëson sporti, të njëjtat që ndahen në çdo aspekt të jetës dhe punës së përditshme: domethënë vendosmëria, ndjenja e sakrificës dhe vendosja e zemrës dhe shpirtit për të ndjekur një ëndërr. Këto vlera farkëtojnë karakterin e çdo njeriu”, theksoi Terzi gjatë marrjes së çmimit.

Më pas ishte radha e Rita Orës. Për kategorinë “moda në muzikë” ajo zgjodhi t’ia dorëzojë çmimin bashkatdhetares së saj shqiptare Nensi Dojaka, e lindur në 1994, një stiliste e diplomuar në vitin 2019 nga Central Saint Martins dhe fituese e Çmimit LVMH 2021, për forcën dhe sensualitetin e saj në veshjet e saj si dhe përsosmërinë e saj së shfaqjeve në skenë.

Në kategorinë “Aktivizëm”, u ndje thellësisht mungesa e modeles transgjinore britanike Munroe Bergdorf, e cila është e izoluar për shkak të Covid-it. Si rekomanduese ajo zgjodhi Michelle Francine Ngonmo, themeluese e platformës ‘WAMI’ dhe iniciativës ‘Unseen Profiles’, e cila promovon krijuesit ‘BAME’. Michelle mori çmimin e saj nga duart e Francesca Ragazzi.

Në mes të mbrëmjes Noemi prezantoi një performancë të shkurtër por magjepsëse muzikore. Ajo këndoi tre këngë në piano me zërin e saj të ashpër, duke përfshirë suksesin e saj të fundit në Sanremo, “Ti amo non lo so dire” dhe “Natural Woman” të Aretha Franklin.

Princesha e popit Kylie Minogue, e freskët nga suksesi i shfaqjes së saj të Vitit të Ri në ‘BBC 1’ dhe këngës “A Second to Midnight”, u ngjit në skenë për të shpallur fituesin e çmimit në kategorinë “Performer”. Ajo shkoi për reperin Little Simz – i përshkruar nga Kylie si një “meteor” vezullues në qiellin e muzikës – i cili disa javë më parë mahniti publikun me një performancë të jashtëzakonshme në skenën e ‘Brit Awards’.

Duke cituar David Letterman, Mia Ceran më pas ftoi në skenë një të ftuar që nuk kishte nevojë për prezantim: Sharon Stone. Magnetike dhe e guximshme, gjithmonë në krye të punës bamirëse dhe të drejtave të grave, ikona amerikane nga ana e saj prezantoi fituesen në kategorinë “Kinema”: një Alice Pagani e prekur thellë. Me marrjen e çmimit ajo falënderoi nënën e saj, një grua e divorcuar që kishte punuar shumë për t’i mundësuar asaj të ndiqte ëndrrën e saj.

Duke e përmbyllur ceremoninë, Edward Enninful (OBE), drejtor i ‘British Vogue’ dhe Drejtor Editorial Evropian i ‘Vogue’, kujtoi rëndësinë e dhënies së hapësirës në media si ‘Vogue’ për gratë që ndryshojnë vërtet shoqërinë. Dhe pikërisht për këtë arsye, në kategorinë “Gazetaria”, ai zgjodhi shkrimtaren shumë të re Anna Osei (lindur në vitin 1999), me dy libra në meritë të saj dhe një angazhim për shoqatën “In-Formazione” për të krijuar ura mes botës profesionale dhe diversitetit kulturor. Shkrimtarja, e cila intervistoi Coco Rebecca-n për ‘Vogue Italia’ në shkurt 2022, pati një adoleshencë të vështirë për shkak të racizmit të përjetuar në shkollë, por përmes vendosmërisë dhe talentit ajo kapërceu paragjykimet.

“Udhëtimi i saj është me të vërtetë një frymëzim për të gjithë,” theksoi Enninful. Osei vërtet vuri re se “ne nuk mund të vendosim se si të vijmë në botë, por ne mund të vendosim se si të jetojmë”.

Një urdhër dhe një shpresë për të gjitha gratë, pavarësisht nga përkatësia e tyre etnike, të cilat përmes ngjarjeve si këto mund të shpresojnë gjithashtu të fitojnë njohjen e vërtetë. Dhe për të njohur në motrën e tyre shembuj të tjerë për t’u ndjekur. / KultPlus.com

Nensi Dojaka

Historia e panjohur e Xhemal Ferrës, tregtarit shqiptar të tekstileve në Milano

Publikohet historia e panjohur të Xhemal Ferrës me origjinë nga qyteti i Krujës, i cili që në moshën 8-vjeçare iu shiste çikërrima ushtarëve austro-hungarezë të garnizonit të atij qyteti dhe gjatë periudhës së Monarkisë së Zogut, u bë një nga tregtarët dhe ndërtuesit me të njohur jo vetëm në rrethin e Krujës e Matit, ku me fonde shtetërore ndërtoi disa godina publike, si Nënprefekturën dhe Garnizonin Ushtarak të Burrelit, si dhe elektrifikoi qytetin me një central që e solli nga Londra, por edhe në Tiranë, ku ai fitoi të drejtën për ndërtimin e Pallatit Mbretëror të Zogut (Pallati i Brigadave), i cili mbeti pa mbaruar për shkak se në majin e vitit 1939-ës, Xhemali u internua në Itali si antifashist. Dëshmia e të birit, Ferik Ferra, për historinë e të atit që nga koha kur ishte i internuar në Itali dhe më pas gjatë gjithë periudhës së regjimit komunist, ku ai si një nga biznesmenët e njohur në qytetin e Milanos për tregtinë e tekstileve dhe ndërtimit, ndihmonte qeverinë shqiptar në gjetjen e tregjeve për shitjen e produkteve të ndryshme që eksportonte Shqipëria e asaj kohe.

Përse nuk pranoi ai të kthehej në Shqipëri pasi regjimi komunist i lejoi që t’i shkonin pjestarët e familjes për ta takuar në Itali, dhe ndarja nga jeta në qershorin e vitit 1991-it, duke u përcjellë për në banësën e fundit në Tiranë, ku ai kishte qenë për herë të fundit në 1943-in?! Ishte fundi i qershorit i vitit 1991, kur në aeroportin e Rinasit me një nga linjat e pakta ajrore që preknin asokohe Shqipërinë, do të mbërrinte trupi pa jetë i Xhemal Ferrës, me origjinë nga Kruja, që ishte larguar nga vendlindja e tij që nga viti 1943.

Kush ishte ky njeri që njihej ndryshe dhe si “Konti Ferra”, dhe cila ishte e kaluara e tij që arriti të bëhej i njohur nga të gjithë shqiptarët? Për herë të parë djali i madh i “Kontit”, Ferrik Ferra, poeti i njohur, i cili pas viteve ’90-të ka filluar të ndjekë gjurmët e të atit, rrëfen historinë e panjohur 90 vjeçare të babait tij Xhemalit: që kur braktisi klasat e fillores të Mulla Hysenit në Krujë për t’ju shitur cikërrima ushtarëve austro-hungarezë, e deri kur mbylli sytë në një nga klinikat mjeksore të Universitetit Politeknik të Milanos në Itali, në 21 qershor të 1991-it. Si e filloi tregtinë? Xhemali lindi në qytetin e Krujës në vitin 1903, dhe ishte fëmija i tretë i Haxhi Ferrës, krutanit që kishte kryer dhjetë vjet shërbim ushtarak në perandorinë turke, duke shkuar si bedel për vëllezërit e tij.

Pas kthimit nga ushtria, Haxhiu filloi të merrej me tregëti të vogël, të cilën e bëntë kryesisht në rrethin e Matit. Pas vdekjes së djalit të madh, i cili e ndihmonte Haxhiun në punët e tregtisë, gjendja ekonomike e familjes u rëndua dhe ai u detyrua që të hiqte nga shkolla djalin tjetër, Xhemalin, që mësonte me Mulla Hysenin (shkolla e të pasurëve të qytetit), për t’i gjetur një punë. Fillimisht ai nisi të punonte tek dajat e tij (fisi Vogli), si shegert, të cilët duke parë aftësitë e tija në punët e tregtisë, më pas hapën një dyqan dhe e bënë ortak.

Pas hyrjes së trupave austro-hungareze në qytetin e Krujës, ai filloi të shkonte nga kazermat e tyre, ku ju shiste ushtarëve gjithshka. Xhemali kishte një kujtesë natyrale shumë të mirë, i bënte me mend, të gjitha veprimet kur blinte e shiste. Kjo gjë e ndihmoi atë që brenda pak muajsh, të mësonte gjuhën gjermane, me të cilën komunikonte lirshëm me ushtarët austro-hungarezë. Komandanti austriak i garnizonit të Krujës, duke parë aftësitë e prirjet e tij, i propozoi të atit Haxhiut, që ta dërgonte Xhemalin për të studjuar në një shkollë ushtarake në Austri, dhe për ta joshur i tregoi atij një uniformë të bukur ushtarake. Kjo nuk u realizua pasi nëna e tij e refuzoi, nisur nga pritja e gjatë prej dhjetë vjetësh që ajo i kishte bërë burrit të saj. Pas kësaj, komandanti austriak e dërgoi Xhemalin si përkthyes në administratën e komunës së Cudhinit afër Krujës. Në vitin 1932, Xhemali u martua me një vajzë nga fisi i njohur i Dollakëve të Krujës, me të cilën pati tre djem e një vajzë.

Nga Londra, central elektrik për Burrelin Aktiviteti ndërtimor i bëri ata shumë të njohur dhe më pas fituan si firmë ndërtuese, tenderin për ngritjen e ndërtesës së Nënprefekturës dhe Garnizonit Ushtarak të qytetit të Burrelit. Pas këtyre ndërtimeve që u vlersuan nga Ministria e Punëve Botore, në vitin 1932-’33, Xhemali hapi një shoqëri transporti udhëtarësh, duke vënë autobuzët e tij në linjën: Tiranë-Burrel e anasjelltas gjë e cila ndihmoi shumë matjanët për të udhëtuar drejt kryeqytetit. Aktiviteti dhe fitimet e Xhemalit filluan të rriteshin dhe ai vazhdoi përsëri aktivitetin ndërtues në qytetin e Burrelit, duke ngritur depo, dhe një hotel me restorant për vete.

Pas disa viteve pune në qytetin e Burrelit ku kishte dhe pjesën më të madhe të aktivitetit tregtar dhe atij ndërtues, Xhemal Ferra mendoi që të ngrinte një central elektrik për qytetin e Burrelit. Këtë dëshirë të tij dhe të banorëve matjanë, ai arriti ta realizojë duke blerë një central elektrik në kryeqytetin britanik, Londër, të cilin e solli dhe e instaloi në qytetin e Burrelit, duke bërë që të ndizen për herë të parë llampat elektrike në atë qytet. Po në vitin 1935, Ministria e Punëve Botore duke parë aktivitetin e tij ndërtues të suksesëshëm, i ofroi atij tenderin për ngritjen e Pallatit Mbretëror (sot Pallati Brigadave), të cilin ai filloi ta ndërtonte. Xhemal Ferra kishte një aktivitet shumë të zgjeruar për kohën, që kapte afërsisht rreth 50 të punësuar.

I punësuar si ekonomist në firmën e Xhemal Ferrës, për disa vjet në kohën e Monarkisë, ka punuar Hysni Kapo, njëri nga njerzit që pas 1945-ës, ka qenë figura kryesore e shtetit komunist shqiptar pas Enver Hoxhës. Lidhur me aktivitetin e tij si tregtar dhe ndërtues, i biri i tij, Ferriku, dëshmon: “Gjatë periudhës së Monarkisë, baba, Xhemali, kishte 12 kamionë, autobuzë e automjete të tjera ngarkim shkarkimi. Përveç disa dyqaneve që ai kishte në qytetet, ku shtrihej aktiviteti i tij tregtar e ndërtues, ai ndërtoi dhe katër shtëpi për veten e tij si në Burrel, Durrës, Krujë dhe Tiranë. (Shtëpie në Burrel, ka shërbyer si Shtëpia e Pritjes, deri në 1990-en) Një ndihmë të madhe në aktivitetin e tij tregtar, i dha Xhemalit dhe vëllai i tij, Qazimi. Përveç aftësive që kishte për tregti, Xhemali ishte dhe një punëtor i madh. Mëngjesi e zinte në Krujë, dreka në Burrel, darka në Tiranë dhe e nesërmja në Durrës.

Të gjithë këtë ai e përballonte së bashku me shoferin e tij personal, Njazi Islamin (pas 1945-ës ka qenë ministër i Komunikacioneve dhe anëtar i Komitetit Qëndror të PPSH së), që ishte një djalë i sjellshëm dhe punëtor i palodhur. Babai e vlersonte dhe e donte shumë Njaziun, të cilin e zëvendësonte shpesh në timon, kujton Ferriku, Internimi në Itali Në viti 1939, aktiviteti ndërtimor më i madh i Xhemal Ferrës ishte përqëndruar në ndërtimin e Pallatit të madh Mbretëror që kishte filluar Mbreti Zog dhe që ngrihej me fondet e shtetit. Këto punime ai i vazhdoi deri në muajin maj të atij viti, kur do të arrestohej nga italianët, dhe gjithë ai ndërtim kolosal do t’i mbetej pa mbaruar, vetëm për rifiniturën. Arrestimi i Xhemalit me akuzën e kundershtarit politik të fashizmit, erdhi pak kohë pas pushtimit të vendit, pasi ai kishte ndihmuar dhe mbajtur me ushqime falas, rreth 1000 forca vullnetare për 8 ditë në Qafë-Shtamë të Krujës, ku ato i kishin zënë pritë forcave pushtuese italiane, që përparonin në thellësi të vendit për të shkuar në Mat. Kështu më 24 maj të 1939-ës, Xhemali arrestohet dhe del në gjyq më 12 qershor, së bashku me vëllanë e tij, Qazimin, të cilët dë, nohen me dy vjet internim në Itali.

Në aktin e dënimit të tyre, me vendim gjyqësor, ju sekuestrua e gjithë pasuria së bashku me depozitat bankare (shuma të konsiderueshme), ju mbyll i gjithë aktiviteti tregtar e ndërtues. Familjes tyre ju la vetëm shtëpia që kishte ngritur babai i Xhemalit, Haxhi Ferra, në Krujë. Pas vendimit gjyqësor, Xhemali me Qazimin u dërguan në bugun e Barit, e më pas u ndanë, duke shkuar, Xhemali në Kolflorito, e Qazimi në Akuila. Në kampin burg të Kolfloritos ku ishte Xhemali, ndodheshin të internuar si kundërshtarë politik të regjimit fashist dhe shumë intelektualë të njohur shqiptar, si profesorët: Zijaudin Kodra e Petraq Pepo, Tahir Dizdari, Faik Bregu, Tefik Gjyli, Skënder Frashëri, Haki Luzati, Seit Bilali etj. Lidhur me këtë Ferrik Ferra kujton fjalët e babait tij: “Aty në Kolflorito në ditët e para të internimit, u kujtova se shkollën e kisha lënë pa bërë dhe gjithë kohën që kisha në dispozicion, e kaloja midis intelektualëve të njohur, si profesorët Zijaudin Kodra e Petraq Pepo, të cilët diskutonin e debatonin në atë kamp ku ndodheshin shumë nga ajka e inteligjencies shqiptare të asaj kohe, të cilët i dëgjoja me kujdes”.

Edhe në atë burg, Xhemali nuk e harronte zanatin e tij, duke u marrë me furnizimin e të dënuarëve me ushqime. Pas dy vitesh internimi, Xhemali së bashku me vëllanë Qazimin, u liruan dhe u kthyhen në Shqipëri. Xhemali vendoset në Krujë tek shtëpia e babait, dhe filloi përsëri një tregti të vogël tek një barrake që kishte pasur dikur për shitjen e biletave të linjës autobuzëve Burrel-Tiranë, e cila ishte e vetmja “pasuri” që kishte mbetur pa i’u konfiskuar. Kurse vëllai Qazimi, u vendos në Tiranë, ku hapi një dyqan si bashkëortak me Rexhep Kasmin nga Kruja. Këtë punë Xhemali e vazhdoi deri nga muaji mars i vitit 1943. Kështu më 23 prill të vitit 1943, ai u largua me një dhimbje të madhe për të mos e parë më kurrë sa ishte gjallë vendin e tij. Në 1943-in, vendosët në Milano Xhemali u vendos në qytetin e Milanos, duke shpresuar në fillimin e ndonjë aktiviteti të vogël. Lidhur me këtë periudhë kohë të Xhemal Ferrës, I biri, Ferriku, dëshmon: “Në fillim baba paraqitej në Kuesturë çdo ditë dhe hapsira e lëvizjes për të ishte e kufizuar.

Ai ra në kontakte me tregtarët që vinin nga Shqipëria për të blerë mallra të ndryshme dhe i prezantonte ata me pronarët e firmave pritëse. Për këtë punë komisioneri që bënte, ai merrte një përqindje të vogël të fitimit, nga të dy tregtarët që prezantonte. Pas disa kohësh, këtë shifër e ngriti në 2 %, gjë e cila i dha mundësi që të krijonte një fitimi dhe një fond të mjaftueshëm për t’i hyrë një tregtie të vogël të tekstilit të cilën ai e njihte mjaft mirë. Ai blente nga një firmë tekstile dhe i shiste tek një firmë tjetër. Këtë punë ai e vazhdoi deri nga fundi i vitit 1944, kur arriti që të futej plotësisht në biznesin e tekstilit. Gjatë asaj kohe që ai merrej me tekstile, nuhati mungesën e pambukut që i mungonte atij biznesi, gjë e cila kishte filluar të ndjehej nga vitet e Luftës. Pas mbarimit të Luftës, në nëntorin e 1944-ës, dhe vendosjes së regjimit komunist, Xhemali nuk u kthye më në Shqipëri, ku kishte të gjithë njerzit e familjes. Ai ndiqte me vëmëndje konjukturat politike dhe shprehej se: ‘Nacional-çlirimtarja është shumë larg atyre që premtoi gjatë Luftës’ Po kështu ai kishte kontakte me shumë nga shqiptarët që arratiseshin nga Shqipëria për në Perëndim, të cilët i tregonin dëshmi të rënda dhe aspak premtuese nga vendi i tij. Një nga arsyet që e brengosi më shumë atë dhe ndikoi në vendimin e tij për të qëndruar në Itali, ishte dhe arrestimi e dënimi i vëllait, Qazimit, në vitin 1946, si dhe sekuestrimi e konfiskimi i të gjithë pasurisë tij nga ana e regjimit komunist në fuqi. (Qeveria që erdhi në tetorin e 1943-it, ja riktheu atij të gjithë pasurinë që ja kishin sekuestruar italianët.) Në këto kushte nga mesi i vitit 1945, kur Italia filloj të çlirohej nga Lufta e pasojat e saj, dhe nisi të konsolidohej shteti ligjor demokratik, Xhemali mendoi që të qëndronte aty dhe filloi të interesohej për tregjet e pambukut të cilat ofronin punë dhe fitim kolosal”, kujton Ferrik Ferra periudhën kur i jati i tij, Xhemali, vendosi të qëndronte përfundimisht në Itali.

Në Teheran për tregti Lidhur me vajtjen e Xhemalit në Iranin e largët për problemet e gjetjes së tregjeve të pambukut, i biri i tij, Ferriku, dëshmon: “Pasi studjoi mirë konjukturat e tregjeve të pambukut, babai shkoi në Teheran në mesin e vitit 1946, dhe kontaktoi me pronarin e njërës prej firmave më të mëdha të pambukut në botë. Para nënshkrimit të kontratës, Xhemali i tha tregtarit persian: ‘Zotëri, sa metra tekstil doni tju sjell nga Italia’? Ai u kap në befasi dhe ju drejtua babait: ‘Zoti Ferra, unë jam tregtar pambuku, e jo tregtar tekstili’. Pas kësaj Xhemali ju kthye duke i thënë: ‘A mos keni keq zotëri që të fitoni në të dy krahët’?! I joshur nga sugjerimi i babait, tregtari persian filloi që të mendonte seriozisht për atë gjë dhe konstatoi se fitimi i tij ishte me të vërtetë i madh në dy drejtime. Kështu ai, nga njëra anë shiste sasira të mëdha pambuku, dhe nga ana tjetër merrte tekstile të gatëshme nga Italia, që do ja sillte Xhemali për t’i shitur në tregun e tij në Iran”. Tregtisë së pambukut, ju shtua dhe ajo e qylymave Persian, që ai ja blente tregtarit persian dhe i shiste në Itali. Në aktivitetin e tij, shquhet sidomos puna e madhe që bëri me firmën amerikane “Anderson- Klejton” që ishte asokohe një nga shtëpitë më të mëdha të pambukut në botë. Pa i shkëputur asnjëherë kontaktet me familjen, të cilën ai e ndihmonte sadopak financiarisht për arsye të pengesave ligjore, Xhemali vazhdonte të ndihmonte dhe njerëz të tjerë miq e të afërm, me të cilët dikur kishte punuar në Shqipëri. Shpëtoi 4000 punëtorë italianë nga falimenti Në vitin 1955, një nga fabrikat e Tekstilit me të cilën Xhemali bënte tregti, ishte në prag të falimentit. tregon Ferriku: “Pronarët e fabrikës duke mos pasur rrugë tjetër, i kërkuan babait që ai t’i ndihmonte financiarisht, për të kaluar krizën që do i conte drejt falimentit. Xhemali i ndihmoi ata duke ju dhënë një shumë të madhe, pa interesi.

Pasi fabrika kaloi krizën, presidenti i sindikatave italiane të asaj kohe, De Vitorio, e falenderoi përzemërsisht për xhestin e tij, duke i thënë se kishte shpëtuar nga flakja në rrugë rreth 4000 puntorë. Po kështu ai ju drejtua babait, duke i thënë se kishte dijeni që ai nuk e kishte familjen në Itali, e po të dëshironte mund të ndërhynte pranë autoriteteve më të larta shqiptare, që t’i krijonte mundësinë e bashkimit me familjen në Itali. Babai pasi e falenderoi për interesimin nuk i tha jo, por ia la atë në dëshirën e tij. Përgjigjia që mori De Vitorio nga autoriteti më i lartë shqiptar ishte: “Nuk e kemi bërë ligjin akoma për këtë, por sa ta bëjmë do të shohim se çmund të bëhet”. I hapi Shqipërisë tregjet me Perëndimin Aty nga fundi i viteve ‘50-të e fillimi i viteve ’60-të, tregtia që Xhemali bënte me pambukun filloi të binte, për shkak të konkurencës së madhe, dhe fitimet ranë ndjeshëm. Kështu ai u detyrua dhe e kaloi biznesin e tij në ndërtime, pasi në ato vite Italia ishte në fazën ë një bumi ekononmik, e ai si njohës i mirë i konjukturave të biznesit, diti të manovronte e të gjente mundësitë për të punuar. Në vititn 1959, në zyrën e tij të punës, shkuan dy shqiptarë që ishin përfaqësues tregtarë pranë ambasadës shqiptare në Romë dhe kërkuan që të bisedonin me të për probleme tregtie. Xhemali lidhur me këtë vizitë ka dëshmuar: “I prita tepër gjakftohtë ata dy zyrtarë të ambasadës shqiptare, sepse e dija që një ditë do të vinin në zyrën time për të kërkuar ndihmë. Pasi biseduam normalisht për punët e tregtisë, problemi kapërceu disi kur njeri nga ata më pyeti për konjukturat e çmimeve të grurit në Itali, e mënyrat se si mund të blinin. Unë ju thashë se grurë në Itali kishte plot e me çmime të arsyeshme, por po më çudit fakti se Bashkimi Sovjetik që ka grurë sa të mbulojë gjithë territorin e Shqipërisë, pse nuk ju jep, po kërkoni ta blini këtu”?! Megjithatë dhe pas këtyre fjalëve, Xhemali u tregua i gatshëm që t’i ndihmonte ata, në të gjitha kërkesat për mallra që dëshironin të blinin për Shqipërinë.

Duke parë mundësitë e vogla të Shqipërisë për aktivitetin tregtar me Italinë, babai filloi të mendoi për hapjen e një zyre tregtare në Milano me përfaqsues shqiptarë, e cila do të kordinonte shkëmbimet e ndërsjellta të mallrave në mes dy vendeve, sidomos të disa lëndëve të para që Shqipëria i dispononte deri diku. Kështu pas hapjes së kësaj zyre, nga Shqipëria drejt Italisë dhe Perëndimit, filluan të vërshojnë sasira të mëdha mallrash, si: duhani, pambuku, bitumet, mermeri, nafta, prodhimet artistike etj. Babai në këtë ndihmë që i dha Shqipërisë për çeljen e tregjeve të saja me Perëndimin, nuk vuri në mes pikpamjet e tija politike dhe as inatin e sekuestrimit të pasurisë dhe bu, rgosjes së vëllait Qazimit, dhe se familja e tij në Shqipëri ishte e diferencuar e shikohej me sens negativ. Ai atë e bëri pa snjë lloj interesi, por thjesht si një shqiptar që e donte vëndin e tij dhe shqiptarët”. I hapet rruga e takimit me familjen Ndihma e madhe që Xhemali i dha shtetit shqiptar, i vuri në pozitë të madhe autoritetet zyrtare të Tiranës, në trajtimin që i bëhej familjes Ferra në Shqipëri. Në vitin 1962, shteti shqiptar lejoi djalin e madh të Xhemalit, Ferikun, për të takuar babanë në Itali, të cilin nuk e kishte parë që nga prilli i 1943-it. Lidhur më këtë vizitë, Feriku kujton: “Qëndrova afro tre muaj me babanë në Milano, në apartamentin e vetëm të tij. Ai atëherë e deri sa vdiq, bëri një jetë krejt normale, pa asnjë lloj lluksi. Ai kishte mundësira të mëdha të ndërtonte vila për vete, por qëndroi në atë apartamentin e thjeshtë dhe zyrën e tij të punës. Ai kishte një kujtesë brilante dhe një mendje të fuqishme që bënte veprime matematikore me disa shifra. Babai ruante traditat shqiptare dhe sa herë që flitej për Shqipërinë, i mbusheshin sytë me lot.

Ai ishte shumë i pezmatuar për gjendjen në të cilën ndodhej Shqipëria, e i vinte shumë keq që disa përfaqsues tregtarë pranë ambasadës në Romë, të cilët ai i kishte ndihmuar dhe kishin fituar përvojë, sapo ktheheshin në Shqipëri, përfundonin nëpër bu, rgje. Hapja e zyrës tregtare në Milano që ai e bëri me dëshirë, si dhe gjithë ndihma që ai dha jo vetëm në sektorin tregtar por dhe në atë të kreditit që hynte si garant për palën shqiptare, i jepte një kënaqësi të madhe që diçka po bënte për vendin e tij. Babai e kishte të vështirë që të kthehej përgjithmonë në Shqipëri pranë familjes, ndonëse i kishte të gjitha mundësitë dhe rrugët e hapura. Arsyeja kryesore ishte se ai kishte pikpamje politike me diferenca të thella me regjimin në fuqi, të cilat nuk i premtonin dhe nuk i hapnin asnjë lloj perspektive. Ardhja e tij këtu vetëm sa do t’i krijonte probleme serioze, për vete dhe për familjen. Megjithëatë ai kurrë nuk e ndërroi shtetësinë e tij shqiptare për të marrë atë italiane, gjatë gjithë jetës së tij në Itali dhe deri sa vdiq, ai mbeti thjesht një emigrant ekonomik shqiptar”. Pas vizitës së parë që i bëri djali Feriku, shteti lejoi pak nga pak dhe pjestarët e tjerë të familjes, që të shkonin ta vizitonin nga një herë në Itali. Xhemali vazhdonte ta ndihmonte familjen në Shqipëri dhe insistonte që ata të mbaronin shkollat, për të cilat ai ishte gati të jepte gjithshka. Oferta zyrtare nga Tirana: Zoti Ferra, silli depozitat këtu Në vitet ’60-të, Xhemal Ferra konsiderohej dhe njihej në Itali, si një nga biznesmenët e suksesëshëm. Po në këtë viti kur një delegacion qeveritar italin do të bënte një vizitë disa ditore në Bashkimin Sovjetik, u ftua dhe u caktua që në përbërje të tij, do të ishte dhe afaristi Xhemal Ferra.

Nuk dihen ende arsyet sepse në çastet e fundit të nisjes së atij delegacioni, Xhemali nuk u paraqit. Pasi u interesuan për të, mësuan se ai ndodhej i shtruar në një nga klinikat mjeksore të Milanos?! Aty nga fillimi i viteve ’70-të, gjatë një bisede që Xhemali po bënte me disa përfaqsues së Ministrisë së Tregtisë së Jashtme të Shqipërisë, që kishin shkuar për probleme pune në Itali, i kërkuan atij duke i sugjeruar që po të donte të shihte mundësinë e trasferimit të depozitave bankare nga bankat italiane, për në Shqipëri, duke i garantuar dhe interesat përkatëse. Lidhur me këtë ofertë që pala zyrtare shqiptare i bëri Xhemal Ferrës, djali i tij Ferriku dëshmon: “Pasi i dëgjoi ata, babai ju përgjigj me dipllomaci duke ju thënë: ‘Do ta kem parasysh këtë propozim dhe do ta shoh pasi të kem përfunduar disa punë që kam nëpër duar. Fundi i një jete të gjatë Ndonëse Xhemalin Ferrën në Shqipëri e njohin ndryshe si Konti Ferra, ai as nuk e kishte dhe as e dëshiroi kurrë që ta thërrisnin ashtu. Lidhur më këtë, djali i tij Ferriku dëshmon:” Babai kurrë nuk ka lejuar njeri që ta quante Konti Ferra. Kur dikush e thërriste ashtu, kuptohet nga dashamirësia, ai ja shpjegonte se nuk e kishte pasur kurrë atë titull. Titujt: Kont, Baron, Markez, etj., jepeshin vetëm në regjimet Monarkike, dhe Italia ku ai jetonte e punonte, ishte një republikë. Ndonëse ai nuk e pranonte titullin Kont, kishte një simpati të veçantë për periudhën e Monarkisë së Zogut. Për këtë ai shpjegonte: “Unë i kam provuar të gjitha regjimet që nga austro-hungaria, e deri tek fashizmi.

Por periudha e Monarkisë ka qënë më e mira, sepse na dha mundësitë me legjislacionin e krijuar që të punonim të gjithë dhe të tregonim aftësitë tona”. Xhemali punoi në mënyrë aktive me biznesin e tij deri nga vitet 1977-‘78 pa e ndërprerë për asnjë çast punën. Edhe pas kësaj moshe, kur ai e la aktivitetin e tij si afarist, ndiqte me vëmendje bursën italiane dhe atë europiane, jo për ndonjë përfitim ekonomik, por vetëm për sadisfaksion profesional. Dhe në moshë të thyer ai ishte në korent të përhershëm të bursës, duke ju dhënë këshilla shumë miqëve të tij tregtarë e afaristë që e pyesnin për gjithshka. Puna e madhe që e nisi që 8 vjeç dhe e la në moshën 78 vjeçare, sëmundjet e herë pas hershme dhe ndërhyrjet kirurgjikale, kishin bërë punën e vet.

Nga fundi i viteve ’80-të, ai e kuptoi se po i afrohej momenti kur do të mbyllej gjithshka, por i padëshpëruar dhe krenarë e i kënaqur për atë që kishte bërë në punën e jetën e tij. Lidhur me ditët e fundit të jetës së gjatë afro 90-të vjeçare të Xhemal Ferrës, djali i tij Ferriku kujton: “Në shkurt 1991-it, pak muaj para se babai të ndërronte jetë, ai pa në televizor rrëzimin e monumentit të Enver Hoxhës. Pasi u mendua pak, u tha njerëzve që kishte pranë: Tani do të fillojnë ditë të vështira për Shqipërinë. Ai kishte shumë dëshirë që të vinte dhe t’i shijonte ado “ditë të vështira”, por shëndeti i keqësuar nuk ja premtonte. Në qershorit të vitit 1991, në ditët e fundit të jetës tij, rastësisht i gjetëm në rrobat që kishte veshur, një flamur të vogël shqiptar që e mbante me vete që nga viti 1939 kur ishte internuar si antifashist në Kolflorito të Italisë. Ai ju shpjegoi njerëzve që e pyetën se atë e mbante me vete si shenjë idenditeti, sepse rruga e puna e tij kalonin përmes rreziqesh që nuk ju dihej fundi”.

Megjithë përpjekjet e mëdha të mjekëve të klinikës së Universitetit Politeknik të Milanos, për ta mbajtur në jetë atë trup 88 vjeçar, më 21 qershor të 1991 it, në atë kohë që shqiptarët po përjetonin fundin e sistemit komunist afro 50 vjeçar, Xhemal Ferra ndërroi jetë. Familjarët e tij e sollën trupin e tij në Shqipëri dhe miqtë e të afërmit i bënë një përcjellje dinjitoze me të gjitha nderimet e rastit për në banesën e fundit në Tiranë./ Memorie.al / KultPlus.com

Bebe Rexha përkrah boksierin shqiptar, Reshat Mati për ndeshjen e radhës

Bebe Rexha tregon gjithmonë me shumë krenari për prejardhjen e saj, prandaj këngëtarja e njohur nuk heziton që të tregoi mbështetje për personazhe të suksesshme shqiptare në botë, nga cilado fushë që vijnë.

Edhe së fundi, 32-vjeçarja përmes një postimi në InstaStory, ka treguar përkrahjen e saj për boksierin shqiptar, Reshat Mati.

Mati do të zhvillojë meçin e radhës më 1 tetor në qytetin italian, Milano, ndërsa po merr mbështetjet të madhe nga shqiptarët, e po ashtu edhe nga ylli i muzikës botërore, Bebe.

“Le të shkojmë”, ka shkruar Bebe në mbishkrimin e fotografisë ku paralajmërohej meçi i boksierit. Të njëjtin foto e ri-postoi edhe Reshati. “Faleminderit kushërirë”, ka shkruar Mati sipër imazhit.

Ditë më parë postoi edhe një video të boksierit tjetër shqiptar, Florian Markut, i cili triumfoi ndaj kundërshtarit të tij ukrainas, Maxim Prodan, për t’u bërë kampion në ‘welterweight’ IBF International. / KultPlus.com

Mbështetja ndërkombëtare për parkun kombëtar ‘Vjosa’ arrin edhe në Itali

Kërkesa që lumi “Vjosa” të shndërrohet në park kombëtar ka tash e sa kohë që i bëhet Qeverisë së Shqipërisë, duke përfshirë kështu mbështetjen e yjeve me famë botërore, me ç’rast së fundmi edhe një tjetër slogan është shpalosur në sheshin Duomo në Milano, Itali, përcjellë KultPlus.

Marka e veshjes ‘’Patagonia Milano’’ së bashku me aktivistë të tjerë kanë mbështetur sloganin #VjosaNationalParkNow.

@Paolo Aralla

Vjosa është kurora e #BlueHeartofEurope dhe njerëzit në të gjithë Shqipërinë duan ta mbrojnë atë përgjithmonë. Andaj, kërkesa vazhdon ndaj Qeverisë së Shqipërisë për të krijuar #VjosaNationalParkNow, i cili do të ishte parku i parë i lumit ‘të egër’ në Evropë.

@Paolo Aralla

Lumi Vjosa në Shqipëri është lumi i fundit i egër në Evropë jashtë Rusisë. Lumi dhe degët e tij rrjedhin lirshëm nga malet në Greqi deri në bregdetin Adriatik në Shqipëri. Kjo zonë e shkretëtirës përbëhet nga një mozaik i madh i llojeve të ndryshme të habitateve nga grykat e ngushta në pjesën e sipërme deri në pjesët e gjera të lumenjve të endur në pjesën e mesme deri në deltën gati-natyrore në Detin Adriatik. Vetëm shtrirja e mesme përbëhet nga të paktën 8 lloje habitatesh që kanë rëndësinë më të lartë të ruajtjes në nivelin e BE-së.

Njohuritë shkencore rreth biodiversitetit dhe proceseve fizike të Vjosës janë të kufizuara. Është një nga lumenjtë më pak të eksploruar në Evropë. Por disa studime ekzistuese nënvizojnë rëndësinë e luginës së lumit si pika e nxehtë e biodiversitetit në Shqipëri që ofron habitate ujore ideale për specie të shumta. Lumi është mikpritës i mbi 1,100 specieve, përfshirë 13 kafshë të kërcënuara globalisht dhe 2 specie bimore, dhe të paktën 50 kafshë dhe 24 specie bimore janë të përfshira në Listat e Kuqe të Shqipërisë.

@Paolo Aralla

Pellgu ujëmbledhës përreth u siguron fshatrave tokë pjellore për aktivitete bujqësore të tilla si prodhimi i bimëve dhe blegtoria. Bollëku dhe shumëllojshmëria e peshqve është jetike për mirëqenien e peshkatarëve vendas kryesisht në pjesën e poshtme të Vjosës. Ekoturizmi në Vjosa dhe degët e saj është gjithnjë në rritje, veçanërisht në vitet e fundit në të cilat entuziastët kanë filluar të shijojnë aktivitete të tilla si rafting, Janji, kayaking, not, etj. / KultPlus.com

@Paolo Aralla

La Scala “braktis” muret e saj për një seri koncertesh në qytet

Opera e famshme “La Scala” e Milanos ka vendosur të dalë jashtë mureve të saj fisnike për të ofruar një seri koncertesh falas në mjedis të hapur.

“Është një sinjal rimëkëmbjeje, ne do të takojmë publikun, sepse opera, muzika dhe baleti janë për të gjithë”, tha për shtypin Dominique Meyer, drejtori i “La Scala”-s.

Nga 11 deri më 13 korrik, orkestra, kori dhe baleti i teatrit prestigjioz do të interpretojnë në 14 koncerte me një repertor duke filluar nga jazz te Vivaldi dhe Donizetti, përfshirë Brahms, Bach dhe Rachmaninoff.

Kjo seri koncertesh do të përfundojë më 14 korrik, me një ditë kushtuar skenës legjendare italiane, me Verdi, Rossini dhe Puccini në program.

Pas gjashtë muaj heshtjeje për shkak të COVID-19, “La Scala” u ribashkua me publikun e saj më 10 maj./atsh/ KultPlus.com

Rikthehen duartrokitjet në “La Scala” në Milano

Pas 199 ditësh kufizimesh anti-Covid “La Scala” në Milano mirëpriti publikun me koncertin që është një simbol i rifillimit. Një simbol siç ndodhi 75 vjet më parë, më 11 maj 1946, kur Arturo Toscanini zhvilloi një koncert për rilindjen e teatrit pas bombardimeve dhe rindërtimit. Ashtu si në 1946, ishte muzika që përshëndeti afërsisht 500 spektatorët.

Këtë herë drejtori muzikor Riccardo Chailly udhëhoqi korin dhe orkestrën në një performancë që vjen ndërsa kufizimet po lehtësohen dhe fundi i emergjencës është pranë, falë edhe fushatës së vaksinimit.

“Është një gjë e bukur të kthehesh në La Scala. Edhe nëse nuk jemi në ballon me maska, pasi të gjithë jemi të maskuar”.

Kështu u shpreh senatorja Liliana Segre, duke arritur për koncertin e rihapjes. Atyre që e pyetën nëse koncerti përfaqësonte një shenjë të rilindjes për vendin, Segre u përgjigj; “Po dhe jo vetëm. Është gjithashtu përvjetori i Toscanini-t dhe unë isha atje. Kjo është shumë e rëndësishme për mua: Të jetoj dy herë të njëjtën gjë”, raporton A2. / KultPlus.com

Java e Modës në Milano rikthehet në pasarela në muajin shtator

Disenjatorë dhe shtëpi të njohura të modës të tilla si, “Giorgio Armani”, “Fendi”, “Prada” dhe “Versace”, po rikthehen në pasarelat e modës në muajin shtator, kështu është bërë e ditur sipas kalendarit të javës së modës në Milano, të publikuar javën e kaluar.

Pasi pandemia e koronavirusit i detyroi shumë shtëpi të modës ti prezantojnë koleksionet e reja online, më shumë se gjysma e pjesëmarrësve të zakonshëm të javës së modës në Milano po planifikojnë që veshjet e koleksionit “Pranverë/Verë 2021”, t’i prezantojnë në formë fizike, transmeton Koha.

Për shkak të masave të vazhdueshme për parandalimin e virusit, ku përfshihet mbajtja e maskave dhe distancimi social, shtëpitë e mëdha të modës kanë sugjeruar që të bëhen ndryshime në uljen e të ftuarve që i ndjekin sfilatat, duke e limituar dukshëm numrin e tyre.

Në tërësi, 28 shtëpi të modës planifikojnë t’i prezantojnë koleksionet e reja në formë fizike, dhe 24 të tjera do të marrin pjesë në javën e modës së Milanos e cila mbahet nga 23-28 shtator, përmes prezantimeve online.

“Dolce&Gabbana”, Salvatore Ferragamo, “Max Mara” dhe “Marni”, po ashtu përfshihen në listën e markave që do t’i mbajnë sfilatat me publik, bashkë me disa brende të reja si: “No. 21”, “Sunnei”, “Drome”, “MSGM. Missoni” dhe të tjerë.

Italia ishte shteti i parë jashtë kontinentit të Azisë që shënoi raste marramendëse të viktimave dhe të prekurve me koronavirus. Rajoni me numrin më të madh të të infektuarve ishte Lombardya, ku përfshihet edhe Milano. / KultPlus.com

I vetëm në Duomo të Milanos, Andrea Bocelli vjen me koncertin për shpresë (VIDEO)

Koncerti i kësaj të diele i tenorit të njohur Andrea Bocelli, do të jetë diçka që nuk harrohet shpejt.

I vetëm në Duomon madhështor të Milanos, i shoqëruar vetëm nga organo e mjeshtrit Emanuele Vianelli, 61 vjeçari italian do të performojë live disa nga ariet më të njohura të të gjitha kohërave, si “Ave Maria” e Shubert, “Sancta Maria”, si dhe këngë të tjera që padyshim do të kumbojnë në mënyrë të paprecedent dhe domethënëse në kishën e boshatisur nga masat shtrënguese ndaj pandemisë të koronavirusit.

Koncerti i Bocellit do të mund të ndiqet falas në kanalin e tij në Youtube, dhe dëshmon afërsinë e këngëtarit lirik që ka shitur më shumë se 90 milionë disqe në karrierë me vendin e tij, të goditur rëndë nga koronavirusi. / Klan Kosova / KultPlus.com

Shpirti i Milanos

Nga: Alex Soros

Kriza COVID-19 i ka dhënë Bashkimit Evropian një mundësi për të zbatuar diskurset e veta madhështore mbi vlerat dhe të drejtat, dhe të afirmohet si udhëheqës global. Për ta rrokur këtë shans, BE dhe vendet anëtare duhet të demonstrojnë solidaritet shumë më të madh, sidomos ndaj Italisë, sesa kanë bërë deri më tani.

Titujt janë tmerrues. Mungesa e pajisjeve jetike që i detyrojnë mjekët të marrin vendime në fushën e betejës, se kush jeton dhe kush vdes. Radhët e gjata të njerëzve të sëmurë që presin më kot për një test, apo një shtrat spitali. Bizneset, dyqanet, baret dhe restorantet e zbrazëta që kanë shkaktuar ndaljen e ekonomiveë lokale në të gjithë botën. Dhe një numërim i zymtë se cilët shtete janë goditur më së shumti nga koronavirusi COVID-19, me Shtetet e Bashkuara që tani po rendin shpejt drejt kreut – duke regjistruar gati 61,000 raste të konfirmuara shumë sesa Kina, vatra e shpërthimit fillestar.

Në Evropë, pandemia ka goditur veçanërisht Italinë, e cila ka qenë në bllokim total mbarëkombëtar që nga 9 marsi, në përpjekje për të ngadalësuar përhapjen e virusit. Që nga 30 Marsi, Italia ka raportuar rreth 98,000 raste të konfirmuara të COVID-19. Më shumë se 10,700 italianë, kryesisht në rajonin verior të Lombardisë, kanë vdekur nga sëmundja deri më tani. Milano, kryeqyteti rajonal, është më shumë se një kolonë mbështetëse për ekonominë e Italisë. Qyteti që dikur ziente nga gjallëria, është i lidhur pazgjidhshmërisht me projektin evropian dhe është një shtysë kryesore e ekonomisë evropiane në tërësi.

Megjithatë, ndërsa numri i të vdekurve rritet dhe rajoni sheh nivelet e transmetimit më të larta se kudo tjetër në kontinent, Bashkimi Evropian dhe vendet anëtare të tij kanë qenë të avashtë, për të dhënë një dorë në çfarëdolloj mënyre domethënëse dhe të tregojnë solidaritet me fqinjin e sëmurë. Në vend të kësaj, vendet anëtare të BE-së kanë mbyllur kufijtë dhe janë kthyer brenda vetes. Vuajtja e Italisë u përkeqësua nga mbyllja e kufijve, të cilat ndërprenë furnizimet dhe pajisjet mjekësore të nevojshme.

Qeveritë janë përfshirë në grindje të vogla, duke u shfaqur më shumë të merakosura për avantazhin e tyre ekonomik. Përfaqësuesit e disa shteteve të Evropës veriore kanë sfiduar vendimet e fundit ekonomike të Italisë dhe e kanë patur më shumë mendjen, të mësojnë se si Italia do të arrinte të paguante borxhet, sesa për numrin e vdekjeve dhe rënien ekonomike.

Si rezultat, në një kohë kur kontinenti, dhe në të vërtetë gjithë bota, po përballet me krizat publike-shëndetësore dhe ekonomike me përmasa historike, Evropa është një shtëpi e ndarë, në rrezik të shpërbërjes së mundshme territoriale. Nëse Brexit bashkoi 27 shtetet anëtare të mbetura dhe largoi spektrin e daljes nga arena evropiane, koronavirusi e ka rikthyer përsëri në rendin e ditës.

BE ka një përgjegjësi ndaj shteteve anëtare dhe popujve të saj, që të përdorë cilindo dhe të gjitha instrumentet financiarë në dispozicion, ose të krijojë të reja, për të siguruar që Italia dhe Bashkimi në tërësi të mund të përballojnë – dhe përfundimisht të ringrihen nga – kjo krizë. Kjo kërkon heqjen dorë nga zakoni i mbështetjes mbi një model të vjetëruar të qeverisjes, i justifikuar prej mungesës së burimeve të përbashkëta financiare, në një bashkim monetar. Nëse Italia dështon, çmimi për ekonominë evropiane – në të vërtetë, për vetë projektin evropian – do të jetë shumë më i lartë, se sa çmimi i shkeljes së një rregulli fiskal gjatë një kohe rreziku të madh.

Para samitit virtual të Këshillit Evropian të javës së kaluar, një grup prej nëntë vendesh evropiane, duke përfshirë shtetet jugore si Portugalia dhe Sllovenia, kërkuan një Eurobond dhe përbashkëzimin e borxhit. Institucionet financiare të Evropës kishin për detyrë në samit të bënin propozime, ndoshta të lehtësonin presionin ndaj krerëve të qeverive (shumica e të cilëve janë të shqetësuar me opozitën e brendshme). Në të njëjtën kohë, disa nga figurat më autoritare dhe ekstreme politike të Italisë e shfrytëzuan momentin, për të bërë thirrje kundër BE-së dhe hodhën në tryezë idenë e daljes së Italisë nga euro dhe vetë Unioni.

Me Shtetet e Bashkuara nën administratën e sotme, duke u tërhequr nga aleanca transatlantike e pas luftës, BE-së iu dha mundësia të ngrihej në lartësinë e angazhimeve të veta kundrejt vlerave, të drejtave dhe bashkëpunimit shumëpalësh, dhe të afirmohej si një udhëheqës global. Nuk është ngritur në lartësinë e sfidës. Ndërsa e ardhmja e Evropës sot duket e zymtë, nuk është vonë që institucionet dhe qeveritë evropiane të ndryshojnë kurs. BE nuk mund të lejojë të humbasë Italinë ose të kalojë krizën pa një përgjigje kuptimplote. Të gjitha vendet dhe ekonomitë në bllok do të vuanin si pasojë e kësaj.

Babai im, George Soros, ka jetuar në kohën e disa prej krimeve më të egra të shekullit të kaluar dhe doli nga ajo përvojë me një besim të thellë dhe të qëndrueshëm në domosdoshmërinë e projektit Evropian. Unë jam krenar për historinë e tij të gjatë, dhe përdorimin e institucioneve të tij filantrope për të promovuar një të nesërme më të mirë, për Evropën dhe botën.

Kjo është arsyeja pse nuk duhet të jetë befasi që organizata që ai themeloi, Fondacionet e Shoqërisë së Hapur, po bën një hap përpara në ndihmë të Italisë në këtë moment vendimtar duke i premtuar 1 milion euro qytetit të Milanos, për të mbështetur punën e palodhur në ndihmë të të prekurve dhe rindërtimit të ekonomisë, shëndetit dhe shpirtit të Milanos, në muajt në vazhdim.

Për të qenë të qartë, disa vende të BE-së – edhe pse me vonesë – kanë dërguar edhe pajisje mjekësore, dhe shumë italianë kanë bërë dhurime në përpjekjet kombëtare për të luftuar krizën. Dhe vetëm disa ditë pasi mori miratimin për të filluar bisedimet e anëtarësimit në BE, Shqipëria shfaqi solidaritetin e vërtetë evropian duke dërguar një kontingjent prej 30 mjekësh në veri të Italisë. Shpresoj se shumë të tjerë do ta ndjekin atë shembull dhe do të ofrojnë një ndihmë në zonat më të goditura nga COVID-19. Duke bërë një dhurim të ngjashëm për qytetin e Budapestit, një dorë e tillë për të ndihmuar është njëri prej një serie veprimesh,  që Fondacionet e Shoqërisë së Hapur do të fillojnë në ditët në vijim si përgjigje ndaj kësaj krize. /KultPlus.com

Rrëfimi i mjekes shqiptare në Milano: Jemi në një situatë lufte, kam një muaj që s’kam përqafuar fëmijët e mi

Në një lidhje direkte me emisionin “Shqipëria Live”, Eni, mjeke shqiptare në Milano raportoi gjendjen aktuale të spitaleve në Lombardi.

“Aktualisht janë 31,506 të prekur dhe 2,503 viktima. Kemi shumë mungesa në personal, specialistët që kemi janë aktivë 24 orë në 24. Nuk ia dalim dot të mbulojmë të gjitha rojet e natës. Në spitalin tim nuk po bëhen operacione, kemi hyrë në një qark urgjence ne të rrethit të Lombardisë, vetëm operacione urgjente, persona që kanë nevojë për shembull për bypass ose infarkt. Jemi në një moment tragjik, situatë lufte”, rrëfeu mjekja.

Më tej shtoi:

“Në këtë moment po punojmë vetëm me urgjencat. Kemi të shtruar me Covid-19, kemi edhe të infektuar nga radhët e mjekëve dhe infermierëve. Kam një muaj që nuk kam përqafuar fëmijët e mi. S’është e vërtet që është një grip i thjeshtë, që ne e kemi kaluar, nuk ekzistojnë terapi për të kuruar këtë lloj gripi.” Express / KultPlus.com

Marubi hap në Trienale ekspozitën “Rituali Fotografik” (FOTO)

Celet në Milano të Italisë, ekspozita “Rituali Fotografik” me fotografi e negativë të Muzeut Kombëtar të Fotografisë Marubi, kuruar nga Zef Paci.

E pranishme në ceremoni ishte Ministrja e Kulturës, Mirela Kumbaro si edhe Presidenti i Trienales, arkitekti i mirënjohur Stefano Boer.

Kjo ekspozitë, iniciuar e mbështetur nga Ministria e Kulturës, që shënon një ngjarje të rëndësishme në kuadrin e Vitit të Skënderbeut, përshkon 100 vjet nga historia e Shqipërisë, përmes portreteve që kalojnë para kameras së Marubit e më pas të fotografëve të tjerë të cilët fiksojnë momente kyç të jetës njerëzore shqiptare.

“Një ritual elegant oksidental të kuruar deri në detaje, që alternonte portretet me veshje tradicionale, me vështrime befasuese, sidomos femërore që nga ezmerja deri te turçelesha, nga lypsarja deri te madama, duke e kthyer çdo portret në një arketip.

Në margjina të arteve të tjera, fotografia e Marubve, Idromenos, Kodhelit, Shan Picit, Nenshatit e me radhë, ishin pasqyra më fantastike, njëherësh moderne për kohën e vendin por edhe, po aq klasike, e atij kufiri të hollë Lindje-Perëndim.

Dallimi i madh i fotografëve shqiptarë prej atyre tipikë orientalistë të kohës ishte pikërisht hapësira e dallueshme që e vendoste estetikën teatrale të kompozimit në shërbim të një frymë kombëtare shqiptarizuese aq të domosdoshme për epokën.

Sepse ata ishin artistë të jashtëzkonshëm dhe atdhedashës shembullorë. La Triennale di Milano është një ndër skenat e duhura që ky ritual tashmë I shekullit të kaluar të jetë një pasaportë autentike shqiptare që flet për bashkëkohësi kulturore”, tha Kumbaro në ceremoninë e hapjes së kësaj ekspozite duke e cilësuar këtë ekspozitë një pasaportë të shkëlqyer kulturore dhe duke ftuar publikun e shumtë në ceremoninë e hapjes, artistë, gazetarë, kritikë arti por edhe bashkëatdhetarë nga diaspora, që të vinin e të vizitonin Muzeun në Shkodër dhe Shqipërinë. Ekspozita do të qendroje e hapur deri në 9 dhjetor 2018./ KultPlus.com

105 vite nga ngritja e flamurit shqiptar nga Arbëreshët e Italisë në Milano

Sot plotë 105 vite nga kur Arbëreshët e Italisë patën ngritur flamurin shqiptar në Milano.

Më 21 maj 1913, shkrimtari dhe hulumtuesi Arbëresh Zef Skiroi (në foto), përmes një telegrami dërguar Ministrisë së Punëve të Jashtme të Qeverisë së Vlorës, njofton se Arbëreshët e Italisë kanë ngritur flamurin shqiptar në Milano, duke dëshiruar përparim të plotë dhe liri për kombin e Skënderbeut./ KultPlus.com

Më 21 maj 1913, shkrimtari dhe hulumtuesi Arbëresh Zef Skiroi (në foto), përmes një telegrami dërguar Ministrisë së…

Gepostet von Micky Haxhiislami am Sonntag, 20. Mai 2018

Hapet në Milano ekspozita për 100 vjetorin e lindjes së Ibrahim Kodrës

Ibrahim Kodra në një ekspozitë bashkë me shokët e tij, Chagall, Kuniyoshi, Cassinari Ajmone, Peverelli.

Gjatë fundjavës është çelur në “Museo della Permanente” në Milano ekspozita e parë në kuadër aktiviteteve të 100-vjetorit të lindjes së piktorit shqiptar. Në këtë ekspozitë marrin pjesë 19 vepra të Maestro Kodrës, të cilat datojnë nga 1944 –‘64. “Pjesa më e madhe e tyre janë vepra të panjohura e të paekspozuara më parë dhe i përkasin muzeut “Ibrahim Kodra” në Milano apo koleksioneve të ndryshme private në Breshia, Palermo a Torino” shprehet kuratori i veprës Fatos Faslliu. Ekspozita, e cila përmban përveç veprave të Kodrës edhe disa nga punët e artistëve të viteve 1950’-60’ është një homazh për artistin shqiptar.

“Kjo është ekspozita e parë, që çel siparin e aktiviteteve të planifikuara në kuadër të 100- vjetorit të piktorit Ibrahim Kodra. Për mua është një emocion i papërshkueshëm, të shohësh maestro Kodrën midis dy artistëve botërorë si Shagall e Kuniyoshi, gjë e cila nuk ndodh shpesh. Aq më shumë kur artist të mëdhenj të pikturës, si Cassinari, Ajmone, Peverelli etj., ekspozojnë në homazh të Maestro Kodrës. Çdo artist që merr pjesë në ekspozitë përfaqësohet me nga një vepër”, shpjegon Faslliu.

Sipas kuratores së ekspozitës Elena Pontiggia, ekspozita ka për qëllim të risjellë në vëmendje një periudhë artistike të harruar të Ibrahim Kodrës, atë të viteve ’50 e ’60. “Flasim për periudhën kur Kodra, i cili ishte zhvendosur në Milano më 1938, i afrohet informales ( lëvizje artistike që lindi menjëherë pas Luftës së Dytë Botërore), pasi kishte provuar gjininë asbstrakte-gjeometrike, e afërt me neokubizmin dhe konkretizmin e M.A.C. Piktura e tij e mbushur me ngjyra dhe lëvizje, pasurohet me motive erotike dhe kujtime, për të mbërritur në një figuralitet surreal dhe fantastik. Ekspozita që çel aktivitetet për 100-vjetorin e lindjes së artistit, përfshin të gjitha veprat më përfaqësuese të kësaj periudhe dhe një nga më të rëndësishmet e krijimtarisë së tij”, shprehet Pontiggia.

Pjesa më e madhe e aktivisteve është e përqendruar në Milano kryesisht me rastin e 100-vjetorit, por edhe Galeria Kombëtare e Tiranës ka konfirmuar një ekspozitë retrospektive për Ibrahim Kodrën gjatë vitit të ardhshëm. Gjithashtu edhe Galeria Kombëtare e Shkupit ka konfirmuar realizimin e një ekspozitë gjatë muajit qershor 2018. Ekspozita do të qëndrojë e hapur deri në datën 5 nëntor në Muze, nga ora 9:30 – 19:00.

Ibrahim Kodra lindi në Ishëm më 22 prill të vitit 1918. / KultPlus.com