UNESCO i heq Liverpulit statusin e Trashëgimisë Botërore

Liverpulit në Mbretërinë e Bashkuar iu hoq statusi i Trashëgimisë Botërore, pasi një komitet i Kombeve të Bashkuara konstatoi se zhvillimet atje e kërcënojnë vlerën e qytetit.

Vendimi u mor pas një votimi të fshehtë nga komiteti i UNESCO-s në një takim në Kinë.

UNESCO – agjenci për kulturë, arsim dhe shkencë e Kombeve të Bashkuara – tha se zhvillimet e reja, përfshirë stadiumin e ri të planifikuar të klubit futbollistik Everton, kanë rezultuar me një “përkeqësim serioz” të qytetit historik.

Kryetarja e bashkisë së qytetit tha se vendimi është “i pakuptueshëm”.

“Lokacioni ynë i Trashëgimisë Botërore nuk ka qenë kurrë në gjendje më të mirë”, tha Joanne Anderson.

Ajo tha se do të bisedojë me Qeverinë britanike për të parë nëse qyteti mund ta apelojë vendimin, i cili, sipas saj, vjen “një dekadë pasi UNESCO e vizitoi për herë të fundit Liverpulin”.

Qeveria tha se është “jashtëzakonisht e zhgënjyer” dhe se beson se Liverpuli ende e meriton statusin e tij të Trashëgimisë Botërore, “marrë parasysh rolin e rëndësishëm që doket historike dhe qyteti kanë luajtur gjatë gjithë historisë”.

Liverpulit i është dhënë statusi i Trashëgimisë Botërore në vitin 2004.

Ai është vendi i tretë që e humb atë, prejse ka nisur përpilimi i listës në vitin 1978.

Shenjtërorja arabe Oryx në Oman e ka humbur në vitin 2007, ndërsa Lugina Dresden Elbe në Gjermani më 2009. / Express / KultPlus.com

Për herë të parë, emërohet Komisioni shtetëror për vlerësimin e dëmeve në trashëgimi gjatë luftës së fundit në Kosovë

Qeveria e Kosovës, në mbledhjen e 19-të ka marrë vendim për emërimin e Komisionit Shtetëror për hulumtimin, regjistrimin, inventarizimin, vlerësimin dhe dokumentimin e objekteve të trashëgimisë kulturore dhe historike të shkatërruara gjatë luftës së vitit 1998 dhe 1999, përcjellë KultPlus.

Ky komision ka për detyrë të hulumtojë, grumbullojë dhe administrojë të gjitha informatat dhe dëshmitë e nevojshme nga arkivat publike dhe jopublike si dhe nga të gjitha burimet e tjera të besueshme të informacionit zyrtar me qëllim të realizimit të plotë dhe në mënyrë shteruese të detyrës për hulumtimin, regjistrimin, inventarizimin, vlerësimin dhe dokumentimin e objekteve kulturore dhe historike të shkatërruara gjatë luftës së vitit 1998 dhe 1999.

Komisioni obligohet të hartojë raporte për Ministrinë e Kulturës, Rinisë dhe Sportit, dhe të njoftojë edhe Zyrën e Kryeministrit. Në fund punës, përkatësisht mandatit të tij, komisioni obligohet të hartojë një raport përfundimtar së bashku me një vlerësim të dëmit dhe/apo rëndësisë historike, kulturore, shoqërore dhe shpirtërore të objekteve të shkatërruara si dhe të kostos së përafërt financiare të tyre.

Ministri, Hajrulla Çeku e ka vlerësuar si moment shumë të rëndësishme këtë vendim të qeverisë, pasi zyrtarisht e nisim procesin për të kërkuar llogari dhe dëmshpërblim nga Serbia për shkatërrimin e qëllimshëm të qindra monumenteve të Kosovës.

Komisioni shtetëror përbëhet nga 14 anëtarë të cilët janë jenë profesionistë dhe përfaqësues të institucioneve shtetërore dhe profesionale, si dhe profesionistë ndërkombëtarë.

Mbi këtë dokument dhe në pajtim me standardet ndërkombëtare do të përpilohet edhe kërkesa për dëmshpërblim, ka sqaruar ministri Çeku. / KultPlus.com

Nis procesi për dëmshpërblim nga Serbia për shkatërrimin e qindra monumenteve të Kosovës

Ministri i Kulturës, Rinisë dhe Sportit, Hajrulla Çeku sot përmes një postimi në rrjetin social Facebook, ka bërë të ditur se Qeveria ka votuar themelimin e komisionit shtetëror për dokumentimin e shkatërrimit të trashëgimisë kulturore të Kosovës gjatë luftës më 98/99, përcjellë KultPlus.

“Ky është moment i rëndësishëm, pasi zyrtarisht e nisim procesin për të kërkuar llogari dhe dëmshpërblim nga Serbia për shkatërrimin e qëllimshëm të qindra monumenteve të Kosovës”, ka shkruar Çeku.

Tutje ai ka bërë të ditur se anëtarë të komisionit do të jenë profesionistë dhe përfaqësues të institucioneve shtetërore dhe profesionale, si dhe profesionistë ndërkombëtarë.

“Komisioni do të marr për bazë të gjitha dokumentimet që janë kryer deri sot, ndërsa do të ketë për detyrë hartimin e inventarit shtetëror me të gjitha monumentet e shkatërruara gjatë luftës në vitet 1998 dhe 1999. Mbi këtë dokument dhe në pajtim me standardet ndërkombëtare do të përpilohet edhe kërkesa për dëmshpërblim”, thuhet në njoftimin e tij. / KultPlus.com

Veprat e artistes Valbona Zherka kthehen në Kompleksin e Lidhjes Shqiptare të Prizrenit pas restaurimit

Në një ceremoni solemne të organizuar nga Qendra Rajonale për Trashëgimi Kulturore në Prizren dhe Autostrada Biennale, drejtori i këtij institucioni Samir Hoxha dhe Vatra Abrashi, kanë pritur në takim artisten e mirënjohur Valbona Zherka, autore e dy veprave të artit të cilat janë pjesë e ekspozitës së përbashkët të krijuesve figurativ në sektorin e Galerisë së Arteve në Kompleksin e Lidhjes Shqiptare të Prizrenit, përcjellë KultPlus.

Veprat e autores Zherka “Qëndresa” dhe “Kullat e Qëndresës” kanë qenë të ekspozuara në sektorin e Galerisë së Arteve që nga viti 1978 me rastin e shënimit të njëqind vjetorit të Lidhjes Shqiptare të Prizrenit, andaj ato paraqesin frymëzimin e artistëve tanë të cilët me pasion të madh, për shkak të rëndësisë që kishte ky shënim, realizuan një radhë krijimesh të bukura për nderë të këtij përvjetori jubilar.

Restaurimi i dy veprave “Qëndresa” dhe “Kullat e Qëndresës” të autores Valbona Zherka, të punuar me teknikën thurje klasike e leshit, ishin në gjendje jo të mirë dhe mjaft të dëmtuara, si rezultat i vjetërsisë së tyre, andaj kanë pasur nevojë imediate për trajtim dhe restaurim urgjent.

Artistja me vetë iniciativë ka marrë përsipër të bëjë restaurimin e këtyre dy veprave dhe të njëjtat pas restaurimit dhe dokumentimit të këtij procesi i ka rikthyer për ekspozim në ambientet e sektorit të Galerisë së Arteve në Kompleksin e Lidhjes Shqiptare të Prizrenit.

Drejtori i Qendrës Rajonale për Trashëgimi Kulturore në Prizren, Samir Hoxha, theksoj se “si rezultat i këtyre veprave të bukura artistike dhe shumë tjerave, u përurua edhe Galeria e Arteve Figurative, pranë Kompleksit Monumental të Lidhjes Shqiptare të Prizrenit me 10 qershor të vitit 1978”.
“Andaj ekspozita tematike, kushtuar kësaj ngjarje madhore, ku veprat ekspozuara pasqyrojnë personalitete, ngjarje dhe situata të rëndësishme të historisë sonë, na detyrojnë që të ndërmarrim veprime konkrete për të mirën e Galerisë dhe të kaluarës sonë të lavdishme”, ka theksuar drejtori i këtij institucioni, Samir Hoxha.

Në shenjë mirënjohje për kontributin e çmuar në fushën e artit dhe të trashëgimisë kulturore Drejtori i QRTK-së në Prizren, Samir Hoxha dhe Drejtuesja e Festivalit Autostrada Biennale ndau mirënjohje për artisten Valbona Zherka. / KultPlus.com

Foto: QRTK

Emërohen 7 anëtarë të Këshillit të Kosovës për Trashëgimi Kulturore

Me 66 vota pro Kuvendi i Kosovës sot ka emëruar shtatë anëtarët e Këshillit të Kosovës për Trashëgimi Kulturore.

Zanita Halimi, Arianit Buqinca, Sadik Krasniqi, Premtim Alaj, Valon Gërmizaj dhe nga minoritetet Ifeta Nikoqeviq dhe Sllaxhana Boshkoviq janë anëtarët e emëruar.

Raportin e këtij procesi e ka arsyetuar në seancë, anëtari i Komisionit Ardian Gola, i cili theksoi se për këto pozita ka pasur konkurs dhe janë përdorur formulat e vlerësimit. / rtv21.tv / KultPlus.com

YARL: Një edukim i përgjithshëm për arkitekturën dhe kulturën, është i domosdoshëm në Kosovë

Era Berisha

Ndikimi i formave të ndryshme të arit, prezantimi i funksioneve dhe gjendjes së detajuar të objektit ‘Shtëpia e Herticëve’, roli i të rinjve dhe politikat rinore për trashëgiminë kulturore, diskutime rreth nevojës për rritjen e vetëdijesimit rreth arkitekturës dhe ndërtimtarisë, rëndësia e dokumentimit dhe vlerat e objekteve në hapësira publike dhe private, ishin këto tema kyçe të cilat u shpalosën dje në panelin e diskutimit të organizuar nga OJQ YARL (Youth are the real Leaders) në Bibliotekën e Qytetit ‘Hivzi Sylejmani’, shkruan KultPlus.

Ky diskutim nisi me prezantimin e objektit ‘Shtëpia e Herticëve’, objekt ky që hyn me numrin 3587 në listën e objekteve të trashëgimisë kulturore nga Minsitria e Kulturës, Sporti dhe Rinisë. I ndërtuar në vitin 1989 ruhet si objekt i përkohshëm, me ç’rast duhet të shkruhet e të dokumentohet vlera historike e arkitektonike e shtëpisë, aspekti turistik, faktorët ekonomik për përhapjen e kulturës dhe historisë shqiptare.

Dashamirë të arkitekturës dhe jo vetëm patën rastin të dëgjojnë edhe nivelet e arritjes të 3 panelistëve si: drejtoresha ekzekutive e ‘YARL’ dhe arkitektja Kosovare Sadiku, drejtori i Institutit Arkeologjik Enver Rexha dhe specialistja e trashëgimisë arkitekturore në kuadër të MKRS-së, Gjelane Hoxha.

Arkitektja Sadiku nisi këtë diskutim duke u shprehur se është një kënaqësi e madhe që po ndodhin këto mbledhje përsëri për arkitekturën pas një pauze 5 mujore për shkak të situatës pandemike.

“E dimë që mjaft shpesh kemi parë rolin e shoqërisë civile dhe organizatave të ndryshme që patën një sukses mjaft të madh në sport apo tjera fusha. Kësaj here ne menduam që të bëjmë një ndryshim për arkitekturën prandaj kjo është sesioni i parë në një seri të sesioneve tjera duke filluar nga trashëgimia kulturore arkitekturore, termet arkitekturore, hapësirat publike e dimensionet e tjera ku përfshihemi të gjithë’’, ka thënë Sadiku.

Sipas saj, pjesëmarrja e të pranishmëve që vinë nga profesione të ndryshme do të kenë një ndikim në promovimin e arkitekturës dhe trashëgimisë në përgjithësi. Prandaj, bashkërisht duhet të ndodhin ndryshime në fushën e arkitekturës dhe të njihet puna ekipore.

“Është e arsyeshme që arkitektura të diskutohet qysh nga grup moshat më të reja në mënyrë që arkitektura të vlerësohet sepse këta fëmijë nesër mund të jenë përfaqësues të institucioneve, investitorë apo edhe profesionistë. Prandaj, një edukim i përgjithshëm për arkitekturën dhe kulturën, është i domosdoshëm”, thotë Sadiku.

Për Sadikun, vëmendja për hapësirat e përgjithshme e të përbashkëta duhet të diskutohet jo vetëm me arkitektë por me të gjithë pa dallim. Prandaj, Muzeu Shtëpitë-Shkolla është një objekt ku të rinjtë arkitektë e student mund të studiojnë, hulumtojnë, analizojnë zgjedhjen e duhur e dokumentojnë këto objekte.

Ndërsa, drejtori i Institutit Arekologjik, Enver Rexha ka treguar për iniciativat e para që trashëgimia arkeologjike të dashurohet ende më shumë.

“Ne kemi pasur fatin që ta iniciojmë së bashku me Muzeun e Kosovës për trashëgiminë arkeologjike, iniciativa këto nga viti 2005 ku u formuan disa improvizime arkeologjike me fëmijët parashkollorë e deri tek shkollat e mesme derisa kemi dalur në ndërmarrjet praktike”, ka thënë Rexha.

Sipas tij, është organizuar një lloj i muzeut mobil ku ka funksionuar si një iniciativë që ka dhënë rezultat dhe gjithsej 5 studentë janë në nivel të studimeve ndërkombëtare është synuar dashuria për arkeologjinë dhe studimet e mëtutjeshme për këtë drejtim.

“Edhe pse gjendja jonë nuk është shumë e mirë sepse kemi kaluar faza me riorganizimin e institucioneve dhe plotësimin e kriterit për një staf profesional në disa lëmi. Por, ekzistojnë disa organizata dhe institucione që mund të ballafaqohen me këto kërkesa dhe qasjet e promovimit të shpërndahen edhe në lokalitete tjera”, përfundon Rexha.

Krejt në fund, edhe specialistja e trashëgimisë arkitekturore, Gjelane Hoxha është shprehur se potenciali i Kosovës konsiderohet mjaft i lartë për një formësim të duhur rreth trashëgimisë ndërtimore.

“Potenciali që e posedon vendi ynë me krijimtari ndërtimore mijëvjecare kërkohet arkitekti, prandaj cilësohem si arkitektja e parë që kam lënë rrugën e projektimit si studentja më e mirë dhe kam udhëtu në formësimin tim shumë të vështirë në fushën e vlerësimit dhe ruajtes së trashëgimisë ndërtimore”, ka thënë Hoxha.

Sipas saj, pendimi nuk ekziston sepse qysh në fillim të karrieres së saj është punësuar në Institutin e Kosovës dhe i është ofruar vetëm një letër e bardhë ku nuk i ka munguar vështirësia por as kënaqësia.

“Rëndësia e trashëgimisë kulturore në përgjithësi e në veçanti trashëgimia ndërtimore është pjesë integrale e të drejtës tonë historike në territorin e Republikës së Kosovës. Trashëgimia kulturore i përket njerëzve sepse njerëzit e krijojnë dhe kultivojnë atë”, përfundon Hoxha.

Përgjatë këtij diskutimi është bërë e ditur se organizata YARL, këtë vit do të fokusohet kryesisht në arkitekturë ku do të inkuadrohen ekspertë të ndryshëm të angazhuar në fusha të ndryshme si dhe përveç sesioneve do të organizohet edhe edicioni i 2 i ‘Architect Festival’, edicion ky që ka për qëllim përfshirjen e trajnimit për të rinjtë në fushat e ndryshme të arkitekturës të cilat janë në mungesë në nivelin arsimor dhe universitar ku me trajnime të ndryshme tentohet të ofrohet plotësimi i këtyre mangësive nga sistemi i edukimit në vend, përfshirja e qytetarëve në ridizajnimin e hapësirave të përbashkëta si dhe bashkëpunimi me institucionet lokale që do të ndodhin në qytete të ndryshme të Kosovës.

Ky event është mundësuar me përkrahje teknike nga OSBE, Misioni në Kosovë. / KultPlus.com

Muzeu i Përmetit, destinacion i rëndësishëm arkeologjik dhe kulturor

Muzeu vendor i Përmetit po i rikthehet qytetit si një pasuri e çmuar dhe unikale.

Bashkia e Përmetit bën të ditur se “nuk është mbushur ende një vit dhe në ambientet e brendshme, ku objektet ishin të shpërndara në mënyrë kaotike dhe të patrajtuara, janë krijuar pavijone si pavijoni i Arkeologjisë, pavijoni i Artizanatit, pavijoni i Luftës, pavijoni i Vëllezërve Frashëri, pavijoni i Odhise Paskalit”.

Objektet, që tashmë janë koleksione muzeale dinjitoze, u pastruan dhe u trajtuan për t’i kataloguar, prezantuar dhe ekspozuar denjësisht.

Muzeu do të jetë një destinacion i rëndësishëm arkeologjik dhe kulturor, me program dhe aktivitete që do t’i shërbejnë një audience të gjerë dhe të larmishme përfshirë të gjithë vizitorët e qytetit tonë, duke u bërë destinacioni më i sugjeruar nga të gjithë operatorët turistikë.

Muzeu i ri, pasuria e të gjithë qytetarëve fillon të funksionojë me një vizion të ri për të vazhduar me hapjen e pavijoneve të tjerë. /atsh/ KultPlus.com

Shteti i Kosovës të jetë më proaktiv në raport me trashëgiminë kulturore dhe prezantimin ndërkombëtar të saj

Europa Nostra, javën e kaluar më 8 Prill, ka vendosur që Manastirin e Deçanit ta fusë në listën e 7 monumenteve më të rrezikuara të Evropës për vitin 2021 bashkë me 6 monumente tjera në Austri, Kroaci, Greqi, Itali, Maqedoni të Veriut dhe Spanjë (https://www.europanostra.org/europa-nostra-and-eib…/).

Ky proces i shpalljes ka ardhur pas nominimit fillimisht të Listës së ngushtë të 12 lokaliteteve të trashëgimisë që është shpallur më 10 Dhjetor 2020 (https://www.europanostra.org/12-european-heritage-sites…/).

Pas shpalljes së listës së ngushtë të 12 lokaliteteve, asokohe Qeveria e Kosovës e udhëhequr nga z. Avdullah Hoti, nga Dhjetori 2020 e deri në Mars të vitit 2021, në periudhën e formimit të Qeverisë së re, nuk pati asnjë reagim publik për të cilën kemi njohuri por edhe ndonjë komunikim potencial me Europa Nostra-n që Manastiri i Deçanit të mos futet në listën finale të 7 lokaliteteve më të rrezikuara.

Kjo tregon papërgjegjësi të madhe për një temë të rëndësishme për vendin duke e ditur potencialin e “dëmit” që do të mund të shkaktonte një shpallje e tillë në procesin e dialogut dhe normalizimit të marrëdhënieve mes Kosovës dhe Serbisë.

Pas shpalljes së Manastirit të Deçanit në listën e 7 monumenteve më të rrezikuara të Evropës për vitin 2021, u publikua edhe letra e Presidentes së Kosovës, znj. Vjosa Osmani Sadriu dhe Kryeministrit të Kosovës, z. Albin Kurti (https://www.mkrs-ks.org/?page=1,6,2468), bashkë edhe me reagimin e Ministrit të Kulturës, Rinisë dhe Sporteve z. Hajrulla Çeku (https://www.mkrs-ks.org/?page=1,6,2470).

Këto letra dhe reagime kanë argumente të mjaftueshme, profesionale dhe të qarta për pozicionin e shtetit të Kosovës ku shpaloset korniza ligjore dhe statusi i mbrojtjes për manastirin, të drejtat ekskluzive të Kishës Ortodokse Serbe, kontestin e zgjidhur të rrugës për Plavë të Malit të Zi dhe elementet tjera të rëndësishme që janë ngritur në nominim të lokalitetit. Sidoqoftë, EC Ma Ndryshe, reagimet institucionale edhe pse të argumentuara mirë, i konsideron të vonshme dhe të pamjaftueshme për parandalimin potencial të një shpalljeje të tillë për Manastirin e Deçanit.

Për më tepër, letra e presidentes (në detyrë) dhe kryeministrit (në ardhje), e dërguar më 18 Mars nuk ka qenë publike dhe transparente për publikun, dhe fatkeqësisht për këtë reagim të tyre jemi njoftuar pasi që dëmi veçse është krijuar (më 9 Prill 2021).

Europa Nostra, letrës së datës 18 Mars 2020 i kthen përgjigje më 6 Prill duke “vlerësuar angazhimin e fuqishëm (të institucioneve) për të mbrojtur përparimin e trashëgimisë kulturore dhe natyrore në Kosovë, që është pjesë e trashëgimisë së përbashkët kulturore e Europës dhe Botës” ku në ndërkohë Europa Nostra sugjeron të mban edhe një video konferencë virtuale në javët në vijim (https://www.facebook.com/…/a.23032391…/3623586351087128/).

Europa Nostra është një federatë Pan-Evropiane për Trashëgiminë Kulturore, që përfaqëson organizatat e qytetarëve që punojnë në ruajtjen e trashëgimisë kulturore dhe natyrore të Evropës. Kjo organizatë është zëri i kësaj lëvizjeje për organet përkatëse ndërkombëtare, veçanërisht Bashkimin Evropian, Këshillin e Evropës dhe UNESCO-n.

Për mbi 50 vjet, kjo organizatë njihet si organizata më përfaqësuese e trashëgimisë në Evropë me anëtarë nga mbi 40 vende të ndryshme përfshi edhe dy organizata anëtare në Kosovë.

EC Ma Ndryshe rekomandon që Europa Nostra, para se të publikonte një vendim të tillë do të duhej ta ndiqte një qasje më gjithëpërfshirëse, përkatësisht të konsultohej edhe me përfaqësues të shtetit të Kosovës, pasi që politizimi i trashëgimisë kulturore nuk sjell dobi, por veçse krijon ndasi të reja dhe është kundër përkushtimit të vet Europa Nostrës, të cilën e ndajmë edhe ne, për mbrojtjen e duhur të trashëgimisë kulturore dhe natyrore në Ballkanin Perëndimor, si një komponent jetik i rrugëtimit dhe të ardhmes sonë evropiane.

EC Ma Ndryshe apelon tek institucionet shtetërore, në veçanti tek Ministria e Kulturës, Rinisë dhe Sporteve që të jetë më proaktive dhe të merret me identifikimin dhe parandalimin e problemeve të mundshme të trajtimit të trashëgimisë, në rastin konkret të trashëgimisë së komunitetit serb pasi që pasojat e neglizhimit siç po shihet mund të ofrojnë një imazh të shtrembëruar të realitetit në terren.

Kosova, me institucionet e saja të sapoformuara, duhet të jetë në përgjegjësinë më të lartë të detyrës së saj dhe të krijojë politika të qëndrueshme duke kontrolluar situatën në vend, në vend se t’i përgjigjet “pasojave” pasi ato të kenë ndodhur.

EC rekomandon që institucione përgjegjëse të bashkërendojnë veprimet e ardhshme me akademinë, profesionistë brenda dhe jashtë institucioneve përfshi edhe përfaqësuesit e shoqërisë civile. / KultPlus.com

Shqipëria e Turqia me marrëveshje bashkëpunimi në kulturë e trashëgimi kulturore

Ajo që kishte nisur në fillim të këtij viti me marrëveshje për restaurim të Xhamisë së Plumbit në Shkodër, është pasuar së fundmi edhe me një marrëveshje tjetër mes ministrive të Kulturës së Shqipërisë dhe asaj të Turqisë.

Krejt kjo ka ndodhur jo pak kohë pas rastit kundërthënës të investimit të TIKA-s në Hamamin e Madh të Prishtinës, i cili, sipas projektit turk, planifikohej të tjetërsohej edhe në emër, duke u quajtur si “Muzeu i Hamamit të Pushtuesit”. Por për ministren e Kulturës të Republikës së Shqipërisë, marrëveshja e firmosur në Gjirokastër nuk është vetëm “për ruajtjen e trashëgimisë kulturore, por edhe në fusha të tjera të artit si kinematografi, botime, përkthime e shkëmbime kulturore”

Përvoja jo fort e mirë me autoritetet turke rreth investimeve në objektet e trashëgimisë kulturore nuk është parë si pengesë nga institucionet e shtetit shqiptar. Rreth dy javë më parë, Komuna e Prishtinës dhe Agjencia qeveritare Turke për Zhvillim dhe Rindërtim (TICA) nënshkruan memorandum bashkëpunimi për restaurimin e Hamamit të Madh të Prishtinës. Me projektin në vlerë prej 1 milion eurosh synohej “rikthimi i origjinalitetit” të objektit gati pesëshekullor. Por videot e projektit kishin bërë me dije se ai qe emëruar si “Fatih Hamami Müzesi” (në shqip “Muzeu i Hamamit të Pushtuesit”).

Fill pas raportimit të KOHËS për projektin që po tjetërsonte monumentin edhe në emër, në opinionin publik ishin ngritur shqetësime të shumta për emërtimin e ri që lidhej me emrin e sulltanit të gjysmës së dytë të shekullit 15, Mehmeti II, me emrin e të cilit lidhet pushtimi i Kostandinopojës dhe një pjese e konsiderueshme e Ballkanit Jugor.

Me këtë sulltan lidhen po ashtu edhe fushatat e egra perandorake ndaj tokave arbërore, sikundër edhe pushtimi i Krujës dhe Shkodrës që shënoi pushtimin e Arbërisë pas rezistencës gjysmëshekullore të Gjergj Kastriotit – Skënderbeu.

E me një marrëveshje të përbashkët, Shqipëria dhe Turqia synojnë që të bashkëpunojnë në fushën e artit, arkeologjisë, muzeologjisë, luftës kundër trafikut të paligjshëm të objekteve të trashëgimisë kulturore, si dhe mbrojtjes së të drejtave të autorit.

Nënshkrimi është bërë të enjten pasdite në shtëpinë e Zekatëve, njërit prej objekteve më karakteristike në qytetin historik të Gjirokastrës, mes ministres së Kulturës të Republikës së Shqipërisë, Elva Margariti, dhe homologut të saj turk, Mehmet Ersoy.

“Një firmë e rëndësishme për marrëdhëniet mes Shqipërisë dhe Turqisë”, e ka cilësuar këtë marrëveshje ministrja Margariti.

“Pas bashkëpunimeve të suksesshme në fushën e restaurimit, të tjera projekte të mëdha na presin përpara”, ka bërë me dije Margariti në njoftimin e afishuar në “Facebook” pas nënshkrimit të marrëveshjes në fjalë.

Gjatë qëndrimit në Gjirokastër, ministri turk Ersoy ka vizituar edhe godinën e restauruar të konvikteve studentore në Gjirokastër.

“TIKA ka zbatuar 532 projekte që prej krijimit të Zyrës së Koordinimit”, ka bërë të ditur ministri turk Ersoy në faqen e tij në “Facebook”.

Edhe investimi tjetër në Xhaminë e Plumbit, në Shkodër, nuk kishte kaluar pa kritika në opinion.

Gjatë vizitës në Ankara në fillim të këtij viti, ministrja Margariti kishte nënshkruar një marrëveshje me Drejtorinë e Përgjithshme të Fondacioneve të Ministrisë së Kulturës dhe Turizmit për, siç ishte thënë, “restaurimin dhe konstruksionin e sistemit të mbrojtjes nga përmbytjet në Xhaminë e Shkodrës”. /atsh/ KultPlus.com

Një hapë tutje drejt mbrojtjes së karakteristikave tradicionale, historike e urbane të Qendrës historike të Prizrenit

Drejtori i Qendrës Rajonale për Trashëgimi Kulturore në Prizren Samir Hoxha, nënshkroi memorandum bashkëpunimi me drejtorin e Urbanizimit dhe Planifikimit Hapësinor Beni Kizolli.

Qëllimi i këtij Memorandumi është që të zhvillojë një platformë bashkëpunimi të ngushtë dhe efikas në mes të Qendrës Rajonale për Trashëgimi Kulturore në Prizren dhe Drejtorisë së Urbanizmit dhe Planifikimit Hapësinor në Komunën e Prizrenit me qëllim të mbrojtjes, ruajtjes, rehabilitimit dhe mirëmbajtjes së karakteristikave tradicionale, historike e urbane të Qendrës historike të Prizrenit.

Përzgjedhja e dy shtëpive ajo e familje Arapi dhe familjes Gjonaj që janë pjesë e listës së trashëgimisë kulturore nën mbrojtje, është bërë nga ana e Qendrës Rajonale për Trashëgimi Kulturore në Prizren, ndërkaq Komuna e Prizrenit përmes Drejtorisë së Urbanizimit dhe Planifikimit Hapësinor do të siguroj mjetet financiare në vlerë rreth 90 mijë euro për investimin e projekteve të planifikuara, i cili  do të bëhet gjatë vitit 2021.

Pas nënshkrimit të memorandumit drejtori i Qendrës Rajonale për Trashëgimi Kulturore në Prizren Samir Hoxha, tha se qëllimi i nënshkrimit të këtij memorandumi është realizimi i interesave të dyanshme në fushën e ruajtjes, mbrojtjes dhe promovimit të Trashëgimisë Kulturore në Komunën e Prizrenit, në përputhje me kriteret, standardet dhe legjislacionin në fuqi.

Përzgjedhja e dy ndërtesave ajo e familjes Arapi dhe familjes Gjonaj të cilat do t’i nënshtrohen procesit të restaurimit dhe konservimit, është bërë nga ana e Qendrës Rajonale për Trashëgimi Kulturore në Prizren, marrë për bazë vlerat dhe rëndësinë e veçantë historike dhe arkitektonike që kanë ndërtesat në fjalë, ka theksuar drejtori i QRTK-së në Prizren Samir Hoxha.

Realizimi i këtyre projekteve sipas drejtorit Hoxha, bëhen me qëllim të realizimit të objektivave dhe synimeve të Qendrës Rajonale për Trashëgimi Kulturore në Prizren për vitin 2021, përkatësisht për zbatimin e prioriteteve programore për ruajtjen e ndërtesave tradicionale, të cilat gjendën në kuadër të Qendrës Historike të Prizrenit.

Ndërkaq drejtori i Urbanizmit dhe Planifikimit Hapësinor në Komunën e Prizrenit Beni Kizolli, falënderoj drejtorin e QRTK-së në Prizren për gatishmërinë e treguar në realizimin e këtyre projekteve në Komunën e Prizrenit. / KultPlus.com

Margariti për Durrësin: Trashëgimia kulturore do të jetë një magnet ekonomik dhe turistik

Ministrja për Kulturë e Shqipërisë, Elva Margariti ka treguar për zhvillimet e fundit në qytetin e Durrësit, shkruan KultPlus.

Ajo ka vizituar qytetin shqiptar bashkë medrejtorët ekzekutivë të Fondacionit Shqiptaro-Amerikan për Zhvillim, Martin Mata dhe Aleksandër Sarapuli.

Me këtë rast, ministrja Margariti ka thënë se diçka e mirë për Durrësin po vie.

“Vizituam zonën që do të shndërrohet në më tërheqësen për qytetin, ku trashëgimia kulturore do të jetë një magnet i vërtetë ekonomik dhe turistik”, ka shkruar Elva Margariti.

Ky investim do të vie në kuadër të projektit TID Durrës. / KultPlus.com

Në Spanjë zbulohet një kamë e kristaltë 5.000 vjeçare

Një ekip studiuesish që po gërmonin në Spanjë, zbuluan një kamë (mjet i mprehtë nga të dy anët) të formuar nga kristalet e shkëmbit.

Ekspertët thonë se kama është ‘mjeti më i sofistikuar teknikisht’ që është zbuluar ndonjëherë në gadishullin Iberik dhe ka kërkuar aftësi të mëdha për të gdhendur.

Objekti, i cili është rreth 5.000 vjeçar, u gjet larg minierave të kristalta, gjë që sugjeron se ai dikur i përkisnin një individi elitar që pagoi çmim të madh për të. Studiuesit gjithashtu spekulojnë se kristali i shkëmbit gjatë kësaj kohe mund të ketë pasur një rëndësi simbolike dhe përdorej për fuqi magjike dhe lidhje me paraardhësit.

Ata ndoshta paraqisnin objekte funerale të arritshme vetëm për elitën e kësaj periudhe kohore, thuhet në studimin e botuar në revistën “Quaternary International”.

“Lidhja e tehut të kamës me një dorezë të bërë prej fildishi, gjithashtu një lëndë e parë jo-lokale që duhet të ketë pasur një vlerë të madhe, sugjeron fuqimisht statusin e rangut të lartë të njerëzve që përdorin objekte të tilla”, thonë studiuesit.

Gërmimi në jugperëndim të Spanjës ishte bashkëpunim i studiuesve nga Universiteti i Granadas, Universiteti i Sevillas dhe Këshilli i Lartë i Kërkimeve Spanjolle. /a2news/ KultPlus.com

Nis puna për restaurimin e kishës së Shën Ilias, objekt kulti 400 vjeçar

Në fshatin Stegopull, Gjirokastër ka nisur puna për restaurimin e Kishës së Shën Ilias.

Kisha e Shën Ilias është rreth 400 vjeçare e ndërtuar në shek. XVII dhe konsiderohet si pjesë e rëndësishme e trashëgimisë kulturore në vendin tonë.

Lajmin për fillimin e punimeve në këtë objekt kulti e ka bërë të ditur ministrja e Kulturës, Elva Margariti ku thekson se punimet restauruese në këtë kishë erdhën si pasojë e kërkesave të vazhdueshme të komunitetit të zonës.

“Pas kërkesave të vazhdueshme të komunitetit të zonës, ka nisur puna për restaurimin e Kishës së Shën Ilias, në fshatin Stegopull, Gjirokastër. Një monument i shek. XVII, i cili i ka rezistuar kohërave e zografisur nga dora e Kostandinit”, shprehet Margariti.

Puna restauruese në këtë objekt bën të ditur ministrja konsiston në stabilizimin e strukturës së muraturave si dhe në ndërhyrje konsoliduese – restauruese në pikturën murale të interierit.

“Projekti i hartuar nga specialistët e Instituti Kombëtar i Trashëgimisë Kulturore dhe financuar nga buxheti i shtetit, parashikon rishikimin e gjendjes dhe strukturës së çatisë së hajatit në anën perëndimore, pastrimin e territorit përreth, stabilizimin e strukturës së muraturave si dhe ndërhyrje konsoliduese – restauruese në pikturën murale të interierit”, bën të ditur Margariti.

Ky projekt i hartuar nga Instituti Kombëtar i Trashëgimisë Kulturore do financohet nga fondet e buxhetit të shtetit me një vlerë prej 8 milionë lekësh të reja.

Kisha e manastirit të Shën Ilias është e vetmja e mbijetuar mes 13 kishave të fshatit Stegopull në Gjirokastër. Kisha e një stili të rrallë arkitekturor mendohet se është një ndër më të vjetrat në rajon dhe ka njohur disa faza rindërtuese përgjatë shekujve. /a.a/ KultPlus.com

9 asete të reja i shtohen Listës së Trashëgimisë për Mbrojtje të Përkohshme nga rajoni i Prizrenit

Listës së Trashëgimisë Kulturore për Mbrojtje të Përkohshme për vitin 2021 i janë shtuar edhe 9 asete të reja nga regjioni i Prizrenit. Regjistri i listës për këtë vit është definuar dhe përmban propozimet dhe vlerësimet përkatëse nga institucionet dhe palët e autorizuara me ligj për këto propozime.

Qendra Rajone për Trashëgimi Kulturore në Prizren në përmbushje të detyrimeve ligjore, gjatë procesit të inventarizimit, dokumentimit dhe vlerësimit për vitin 2021 ka propozuar 9 (nëntë) astete për tu përfshirë në regjistrin e Trashëgimisë Kulturore për Mbrojtje të Përkohshme në kategorinë arkitekturore.

Të gjitha asetetet nga rajoni i Prizrenit që i janë propozuar Komisionit Profesional Shqyrtues të Kërkesave dhe Propozimeve për Përfshirjen në Listën e Trashëgimisë Kulturore për Mbrojtje të Përkohshme janë aprovuar dhe Lista ka marr miratimin e Ministres së Kulturës znj. Vlora Domoshi.

Disa nga asetet, të cilat janë përfshirë këtë vit si propozime të reja në listën e trashëgimisë kulturore për mbrojtje të përkohshme nga rajoni i Prizrenit janë: Shkolla e vjetër e fshatit Mushnikovë; Kompleksi i Xhamisë së vjetër në fshatin Leskovec; Kompleksi i Sarajit të vjetër; Ish hotel Selaniku (strehimorja e vjetër e grave); Isha Hotel Andi (Qendra Kulturore Hebraike); Shtëpia e familjes Rada; Koji i vjetër në Rahovec; Shtëpi guri e familjes Hoxha në fshatin Zhur, si dhe Rrënojat e xhamisë së vjetër në fshatin Shkozë të Malishevës.

Aktualisht procesi  i vlerësimit është përmbyllur me procedure të brendshme administrative në MKRS për publikim dhe shpallje me akt administrativ, thekson drejtori i Qendrës Rajonale për Trashëgimi Kulturore në Prizren Samir Hoxha.

Drejtori i këtij institucioni ka falënderuar të gjitha palët e angazhuara, në çfarëdo forme, në debatin dhe procedurat tjera të aprovimit të listës, si zërat e opinionit publik, personat fizik të përfshirë në cilësi të ndryshme në këtë proces,  e me theks të veçantë punonjësit profesional të Qendrës Rajonale për Trashëgimi Kulturore në Prizren për përmbylljen me sukses të këtij angazhimi./ KultPlus.com

Trashëgimia kulturore në Shqipëri, një aset i vyer për t’i dhënë jetë itinerarit të muzeumeve

Trashëgimia kulturore, është aset i vyer për vendin tonë që i jep vlerë të shtuar dhe jetë itinerarit të muzeumeve.

Ministrja e Kulturës Elva Margariti dhe Ambasadorja e Shteteve të Bashkuara të Amerikës, në Tiranë, Yuri Kim vizituan qytetin e gurtë të Gjirokastrës,  pasuri botërore, nën mbrojtjen e UNESCO-s.

“E ndodhur në këmbët e saj, Gjirokastra së pari të krijon një ndjesi ngurrimi, por kur hyn në të, nuk do të doje të largoheshe”- shprehet Margariti.Ministrja thekson se, “teksa vizitoi disa nga pikat më të bukura turistike dhe të trashëgimisë kulturore, ndau me ambasadoren edhe projektet për t’i dhënë jetë itinerarit të muzeumeve, që rrëfejnë historinë e qytetit”. /atsh/ KultPlus.com

MKRS organizon ngjarje kulturore mbi diversitetin kulturor përmes veshjes tradicionale dhe punimeve artizanale

Ministria e Kulturës, Rinisë dhe Sportit, në bashkëpunim me Institutin Arkeologjik të Kosovës, Muzeun Kombëtar të Kosovës dhe Fondacionin ‘Tradita popullore’ organizon ngjarjen kulturore në të cilën do të promovohet diversiteti ynë i pasur kulturor, përmes veshjes tradicionale dhe punimeve artizanale.

Lajmi është bërë i ditur në faqen zyrtare të Ministrisë së Kulturës, Rinisë dhe Sportit në rrjetin social Facebook.

Ndër të tjera, në njoftimin e Ministrisë poashtu bëhet e ditur se aktiviteti do të mbahet në Parkun Arkeologjik Ulpiana’ më datë 22 shtator të këtij viti, duke filluar nga ora 17:00. / KultPlus.com

Muzeu Historik dhe Etnografik i Krujës destinacioni i rreth 20 mijë vizitorëve në Janar-Shtator

Muzeu Historik dhe Etnografik i Krujës priti në muajt janar-shtator të këtij viti rreth 20 mijë vizitorë vendas e të huaj, të cilët kanë shfaqur interes për kulturën dhe historinë e popullit shqiptar.

Drejtori i Muzeut Historik dhe Etnografik Krujë, Mehdi Hafizi, tha sot për ATSH-në se” 80% e vizitorëve janë shqiptarë nga të gjitha trojet, ndërsa 20% të huaj si polakë, bjellorusë, ukrainas, si edhe nga vende të ndryshme të Europës”.

“Muzetë mbyllën dyert për publikun në 11 mars për shkak të pandemisë, por puna në të dy muzetë nuk u ndërpre në asnjë moment. Ne u fokusuam në mirëmbajtjen e muzeve, ndërsa aktivitetet u zhvendosën në platformat online. Në 18 maj u rihapën muzetë duke respektuar masat antiCovid, u krye dezinfektim i vazhdueshëm për ambiente të sigurta për vizitorët, si dhe u  rishikuan çmimet e biletave, ndërsa çdo të diel hyrja ishte falas për vizitorët”.

Sipas tij, gjatë kësaj periudhe 5 mijë bileta ishin falas, falë iniciativës së Ministrisë  së Kulturës për të ndihmuar bizneset lokale.

Kruja ka një turizëm gjithëvjetor, pasi është e favorizuar nga vlerat që mbart, por edhe nga vendndodhja.

Muzeu Kombëtar Gjergj Kastrioti Skënderbeu u përurua më 1 nëntor 1982 në kështjellën e Krujës. Ky muze ka edhe karakterin e një memoriali që trajtohet si kullë shqiptare e Veriut. Kompleksi i muzeut është shpërndarë në disa hapësira, të cilat vizitohen kronologjikisht sipas ngjarjeve. Në këtë muze ndodhen objekte që i përkasin periudhave të ndryshme historike, por në disa pavijone trajtohet historia e Mesjetës së hershme, principatat shqiptare, pushtimi osman dhe betejat e shqiptarëve për të përballuar këtë pushtim.

Muzeu Etnografik i Krujës ndodhet brenda kalasë së Krujës. Ky muzeum është ngritur në shtëpinë e familjes së Toptanëve, e cila është një ndërtesë e tipit “çardak” e vitit 1764. Banesa është monument kulture i kategorisë së I. Në mjediset e brendshme, si edhe objektet e paraqitura në mjediset e jashtme, jepet një pamje e plotë i zejeve të ushtruara në Krujë dhe në të gjithë Shqipërinë, si edhe i mënyrës së jetesës duke filluar që 300 vjet përpara. Plot 90% e objekteve të këtij muzeu janë origjinale dhe 100% janë funksionale. Në të gjejmë objekte prej qeramike, druri, guri, hekuri, pambuku, mëndafshi, leshi, qëndisma të ndryshme të ekspozuara me finesë. Mosha e këtyre objekteve varion nga 60-70 deri në 500-vjeçare. Muzeu Kombëtar Etnografik i Krujës u përurua më 20 nëntor 1989. /atsh/ KultPlus.com

Shtëpia e familjes Koroglu, më e vjetra në Mitrovicë

Shtëpia e familjes Koroglu, është shtëpia më e vjetër e qyetit të Mitrovicës, e cila është edhe pjesë e listës së trashëgimisë kulturore, shkruan KultPlus.

Kjo shtëpi daton qysh nga gjysma e parë e shekullit XIX dhe i takon stilit osman të ndërtimit të shtëpive.

Në popull e njohur si Kaçamak Mëhallë, jo larg nga qendra e vjetër e qytetit të Mitrovicës, në oborrin e gjërë, gjendet shtëpia e familjes Koroglu. Sipas të dhënave shtëpia është ndërtuar rreth gjysmës së parë të shek. XIX nga familja e lartpërmendur, Koroglu. Shtëpia ka funksion të banimit. Ajo i takon tipit me çardak të mbyllur. E ngritur mbi bazën -themelin me gurë, muret masive janë të muratuara në përdhesë nga guri, ndërsa muret e jashtme të konstruktuara nga brezat e drurit të mbushur me qerpiç formojnë konstruktin e shtëpisë në kat. Muret e jashtme janë të veshura me teknikën e suvatimit me llaç gëlqeror – horoson. Në anën jugore të shtëpisë çardaku del në formë prizmatike.

Çardaku dhe muret janë në formë konzolle. Dalja e trarëve të dyshemesë së katit nga planimetria e mureve të përdheses së fasadës jugore dhe asaj lindore jo vetëm që rrit hapësirën e brendshme por njëkohësisht edhe formon artistikisht pamjen e jashtme të shtëpisë. Platforma e çardakut përmes kapiteleve në formë jastëku të profilizuar apo nëntrarëzave të profilizuara është i bartur nga katër shtylla të fiksuara në platformën e oborrit.

Në katin e parë përveç dritareve të çardakut të gjitha dritaret e tjera janë origjinale. Në fasadën perëndimore është e hapur një, ndërsa në atë veriore janë të hapura tri dritare njëkrahshe. Tavani është si një përbërës funksional dhe estetik në çardak dhe ka dhoma. Dhomat janë të orientuara nga ana jug-perëndimore dhe jug-lindore dhe qasja në to bëhet nga hapësira e çardakut. Orenditë e fiksuara në mure, pos që ofrojnë funksionalitet, njëkohësisht paraqesin dekorime të pasura artistike të punuara në dru. Konstruksioni i kulmit është klasik nga druri. Kulmi shumëfaqësorë është i mbuluar me tjegulla të argjilës së pjekur-tjegulla tradicionale-qeremidhe.

Struktura nuk ka lëvizur. Përveç disa intervenimeve në enterier dhe eksterier, ky objekt në përgjithësi ka ruajtur origjinalitetin e vet. Shtëpia nuk ka pësuar ndryshime të mëdha në kohë. Në ditët e sotme shtëpia e vjetër qytetare nuk shfrytëzohet nga familjarët, por shtëpia ende e ka ruajtur karakterin e destinimit për banim. / KultPlus.com

Fillon hartimi i planit për restaurimin e ish-Bibliotekës Hivzi Sylejmani, konsiderohet me vlerë të rëndësishme kulturore

Drejtoresha për Kulturë Rini dhe Sport nga Komuna e Prishtinës, Blerta Basholli, ka njoftuar se është duke u hartuar detyra projektuese për ruajtjen, restaurimin dhe adaptimin e ndërtesës së ish-Bibliotekës Hivzi Sylejmani në Tophane, shkruan KultPlus.

Lajmin e ka bërë të ditur vetë Basholli përmes një postimi në llogarinë e saj në rrjetin social Facebook, ku ndër të tjera ka treguar se për këtë realizim ka ftuar edhe Jakup Ferrin, Driton Selmanajn e Alban Mujën, për një diskutim se cila do të ishtë mënyra më e mirë e shfrytëzimit të kësaj ndërtese.

‘Në fund të fundit për artistët po bëhen këto hapësira dhe kontributi i tyre në proces është i domosdoshëm. Natyrisht edhe diskutimi me qytetarë, artistë e organizata nuk do të mungojë sepse është me rëndësi këndvështrimi i të gjithëve.

Diskutimi ishte rreth shfrytëzimit të hapësires për Galeri të Qytetit, studio për artistë vendas, rezidenca për artistë të huaj, hapësira për diskutime të ndryshme etj. Një diskutim të veçantë patëm edhe rreth menaxhimit efektiv të institucionit.

Të pranishëm në diskutim ishin edhe zyrtarja Lindita Cervadiku Dibra, e cila është duke hartuar detyrën projektuese në bashkëpunim me arkitektin Nol Binakaj, asambleisti Adrian Berisha dhe zyrtarja për kulturë Arjona Caraku, të cilët do të jenë pjesë e projektit deri në përfundim.

Jakupin, Dritonin, Nolin e Albanin dhe të gjithë të tjerët i falenderojmë shumë për kontributin e tyre në këtë proces.’, është tutje shprehur Basholli. / KultPlus.com

Njësi e re e dixhitalizimit të Trashëgimisë Kulturore

Njësia Kombëtare për Dixhitalizimin e Trashëgimisë Kulturore është tashmë një hapësirë e dedikuar me pajisje teknologjike të standardeve të larta dhe personel të kualifikuar për dixhitalizimin e koleksioneve muzeale dhe trashëgimisë kulturore.

Kryeministri Edi Rama publikoi sot pamje nga transformimi i Njësisë Kombëtare për Digjitalizimin e Trashëgimisë Kulturore.

“Një tjetër shembull për të treguar se sa i madh është hendeku mes nesh e atyre që kujtohen për trashëgiminë kulturore, vetëm kur u shfaqet një skenë Teatri Politik”, – shprehet Rama.

Kryeministri Rama thekson se “Njësia Kombëtare për Digjitalizimin e Trashëgimisë Kulturore tanimë e rilindur nga rrënojat ku e lanë aktorët e politikës me trashëgiminë dhe e gatshme për ruajtjen, trajtimin, studimin dhe përcjelljen e trashëgimisë sonë kulturore, me standardet e çdo vendi që respekton veten duke respektuar traditën, jo duke konservuar karakatinat e pisllëkun”.

Ruajtja e trashëgimisë kulturore materiale dhe jomateriale, përcjellja e saj brez pas brezi është një nga misionet e Ministrisë së Kulturës. Ndaj edhe ngritja e njësisë së dixhitalizimit të Trashëgimisë Kulturore merr një rëndësi të veçantë. atsh / KultPlus.com

Njësi e re e digjitalizimit të trashëgimisë kulturore në Shqipëri, investimi prej 650 mijë dollarësh (FOTO)

Ruajtja e trashëgimisë kulturore materiale dhe jomateriale, përcjellja e saj brez pas brezi është një nga misionet e Ministrisë së Kulturës. Ndaj edhe ngritja e njësisë së digjitalizimit të trashëgimisë kulturore merr një rëndësi të veçantë.

Ministrja e Kulturës, Elva Margariti së bashku me dy drejtorët ekzekutivë të Fondit Shqiptaro-Amerikan për Zhvillim (AADF), Aleksandër Sarapuli dhe Martin Mata, partnerë në këtë nismë, inspektuan sot mjediset e saporestauruara të njësisë së re të digjitalizimit.

“Tashmë gjithçka është gati në pritje të pajisjeve të standardeve më të larta. Por ky investim prej 650 mijë dollarësh është vetëm një stacion i parë në nismën tonë për digjitalizimin e trashëgimisë sonë kulturore”, – tha Margariti.

Ministrja Margariti u shpreh se “Muzeu i Artit Mesjetar në Korçë dhe Muzeu “Onufri” në Berat, po ashtu do të pajisen me fjalën e fundit të teknologjisë, duke hapur kështu një erë të re në trajtimin, studimin dhe përcjelljen e pasurisë sonë kulturore materiale dhe shpirtërore”. /Atsh /KultPlus.com

Restaurohet xhamia e Gjin Aleksit në Delvinë, kosniderohet monument kulture i kategorisë së parë (VIDEO)

Ka përfunduar restaurimi i xhamisë Gjin Aleksi në Rusan të Delvinës, monument kulture i kategorisë së parë, duke e shndërruar në një destinacion turistik për vizitorë vendas dhe të huaj.

Kryeministri Edi Rama ka publikuar pamjet pas restaurimit të xhamisë duke theksuar se iu rikthye shkëlqimi i harruar dekada me radhë.

“MIRËMËNGJES , dhe me xhaminë e Gjin Aleksit në Rusan të Delvinës, monument kulture i kategorisë së parë, që i rikthyem shkëlqimin e harruar dekada me radhë ju uroj një fundjavë të mbarë!”, shprehet Rama.

Xhamia e Gjin Aleksit është një perlë e arkitekturës, por edhe e trashëgimisë sonë kulturore, për nga stili, shtresëzimet kulturore, pikturat murale dhe historia e saj, një dëshmi e vërtetë e bashkëjetesës kulturore dhe fetare të shqiptarëve.

Ajo është ndërtuar në shekullin 16 mbi rrënojat e një kishe bizantine. Në oborrin e saj gjenden si një kishë ashtu dhe një teqe. Ky monument kulture është i llojit “Arkitekturë” dhe mori statusin në vitin 1963. / KultPlus.com

MKRS shpall konkurs për projektet në fushën e Trashëgimisë Kulturore


Ministria e Kulturës, Rinisë dhe Sportit ka shpallur konkursin për projektet në fushën e trashëgimisë kulturore për vitin 2020, shkruan KultPlus.

Afati i fundit për dorëzimin e aplikacioneve: 15 ditë pune  dhe përfundon më datën 08 Qershor 2020.

Mbështetja financiare për projekte kulturore-artistike është paraparë deri në 200,000.00 Euro

Shuma minimale e mbështetjes financiare për OJQ-të që mund të aplikohet për çdo projekt është 2,000.00 Euro, ndërsa shuma maksimale për një projekt është  10,000.00 Euro.

Kush mund të aplikoj?

Të gjitha Organizatat e regjistruara si OJQ (sipas kërkesave të legjislacionit në fuqi për lirinë e asocimit në organizata jo-qeveritare në Republikën e Kosovës apo në shtetin ku është e koncentruar diaspora), si dhe Individët, programi i të cilëve është i fokusuar në fushën e Trashëgimisë Kulturore.

OJQ-të mund të aplikojnë më së shumti (1) projekte në kuadër të kësaj ftese publike.  Periudha e zbatimit të projektit është më së largu deri me 24 dhjetor 2020.

Për më shumë detaje: https://www.mkrs-ks.org/?page=1,114 / KultPlus.com

U hap ekspozita që synon rritjen e vetëdijes shoqërore për vlerën e trashëgimisë kulturore jomateriale

E bartur nga brezi në brez dhe e mbrojtur nga koha dhe teknologjia moderne, trashëgimia e gjallë kulturore është një faktor kyç i diversitetit kulturor, shkruan KultPlus.

Përmes gjuhës dhe traditës gojore shprehen artet performuese, praktikat shoqërore, ritualet dhe festat, krijueshmëria, dija, aftësitë dhe shpirti i popullit nga i cili rrjedhin. Duke ushqyer dhe bartur këtë “trashëgimi të gjallë kulturore” ruhen kultura, historia dhe tradita, të cilat si rrjedhojë nxisin ndjenjën e identitetit dhe vazhdimësisë brenda një grupi njerëzish.
Sot në Lapidariumin e Muzeut Kombëtar të Kosovës është hapur ekspozita artistike “Trashëgimia kulturore e gjallë e Kosovës: Festimi i trashëgimisë së paprekshme”.

Për të kuptuar dhe paraqitur më mirë këtë fushë kulturore, por edhe për të rritur vetëdijen shoqërore për vlerën dhe rëndësinë e trashëgimisë kulturore jomateriale, Ministria e Kulturës, Rinisë dhe Sportit ka përkrahur financiarisht projektin “Trashëgimia Kulturore Boshnjake” të implementuar nga Seila Redzepagic.

“Përmes manifestimeve, zejeve të vjetra, ritualeve dhe artit kjo trashëgimi ruhet sot e kësaj dite në Kosovë, megjithëse në masë të vogël. Promovimi dhe prezantimi i pamjaftueshëm, kushtet e dobëta të punës si dhe interesimi i ulët i njerëzve e kanë shtyrë trashëgiminë kulturore jomateriale kohëve të fundit në margjinat e shoqërisë”, është shprehur Seila Redzepagic për KultPlus.

Në ekspozitë ishin të vendosura edhe pikturat e artisteve Binela Karadolami dhe Aida Redzepagic.

Të gjitha punimet e ekspozuara gjithashtu ishin në shitje për vizitoret që duan të kenë diçka nga kjo ekspozitë.

Projekti përfshiu gjithashtu një workshop të titulluar “Fija që na bashkon”, i cili bëri bashkë 12 vajza të reja nga komunitete të ndryshme të Kosovës, të cilat nën udhëheqjen e dy mësueseve, arritën të mësojnë bazat e qëndisjes, thurjes me grep dhe thurjes me dorë, si dhe riciklimin e materialeve të punuara me dorë për përdorim në të ardhmen.

Kjo ekspozitë është pjesë e projektit “Trashëgimia Kulturore Boshnjake” i cili është një grant individual nga Ministria e Kulturës, Rinisë dhe Sportit e Republikës së Kosovës dhe zbatohet nga Šeila Redžepagić.

Ekspozita do të qëndrojë e hapur deri në orën 16:00. / KultPlus.com