Shpallen fituesit e Garës së Kompozitorëve të Ballkanit në Prishtinë

Pas pesë ditësh intensive me punëtori e koncerte që u transmetuan online, Gara e Kompozitorëve Ballkanikë në Prishtinë, të premten mbrëma, ka shpallur fituesit e edicionit të dytë.

“Rrëqebullin e Argjendtë” e ka marrë kompozitori Tomislav Oliver nga Kroacia për veprën e tij “Mixórdia IV”. Ai do të marrë shpërblimin prej 500 eurosh si dhe një vepër të re të komisionuar për “DAM Fest 2023”.

Për ”Rrëqebullin e Argjendtë” ka vendosur juria në përbërje të kompozitorit holandez, Klaas de Vries (kryetar i jurisë), flautistes amerikano-gjermane Helen Bledsoe dhe kompozitorit iranian, Ashkan Behzadi, i cili jeton e vepron në Kanada. Çmimi tjetër i Garës së Kompozitorëve Ballkanikë ka mbetur në Kosovë. Kompozitori Bardh Dubovci me veprën e tij “TAH – They are here”, ka marrë “Çmimin e publikut” i cili është përcaktuar nga votat online dhe i cili përfshin edhe vepër të komisionuar për programin e “BCCP 2023”.

Për edicionin e sivjetmë të kësaj Gare, ishin përzgjedhur gjashtë finalistë. “Duam t’i falënderojmë të gjithë aplikuesit veçmas, gjashtë finalistët e edicionit të dytë: Deniz Aslanin (Turqi), Arda Bayramin (Turqi), Bardh Dubovcin (Kosovë), David Mastikosan (Bosnjë-Herzegovinë), Petra Strahovnikun (Sloveni) dhe Tomislav Oliverin “Kroaci)”, shkruhet në një njoftim të organizatorëve të Garës. Po aty, është falënderuar edhe flautistja e ansamblit “Oerknal” Susanne Peters për interpretimet mbresëlënëse të gjashtë veprave të finalistëve.

Në fakt, me interpretimin e saj, transmetuar në një koncert digjital të hënën e kësaj jave në “Paper Gallery”, qe hapur edicioni i sivjetmë i “Ballkan Composer Competition in Prishtina”.

Organizatorët po ashtu kanë thënë se janë befasuar me numrin e votuesve përgjatë javës, e të cilët kanë vendosur për “Çmimin e publikut”.

Edhe sivjet, BCCP erdhi si rezultat i bashkëpunimit të “DAM Fest” (Kosovë) dhe kolektivit muzikor “Oerknal” (Holandë). Fillimisht, edicioni i sivjetmë planifikohej të ishte në format hibrid, por masat e reja të shtetit për të parandaluar shpërndarjen e koronavirust në fillim të muajit bënë që ngjarja të mbahet vetëm online. Përveç garës, BCCP-ja ka sjellë edhe programin artistik me të cilin erdhën online katër koncerte, radio-performancë me DJ set dhe “DAMcademy” që është shkollë për muzikën e re.

Sivjet gara bienale ka qenë e hapur për kompozitorë të lindur pas 1 janarit të vitit 2003 dhe u është kërkuar të shkruajnë një vepër për solo-flaut prej 3 deri në 5 minuta. Gara është zgjeruar edhe gjeografikisht. Të drejtë konkurrimi kanë pasur kompozitorë nga 12 shtete të Ballkanit: Bosnjë-Hercegovina, Bullgaria, Greqia, Kosova, Kroacia, Mali i Zi, Maqedonia e Veriut, Rumania, Serbia, Sllovenia, Shqipëria dhe Turqia. / KultPlus.com

Prezantimi nga Isuf Berisha, pjesë e programit publik të Shkollës Verore si Shkolla 2021

Stacion – Qendra e Artit Bashkëkohor Prishtinë ka kënaqësinë të shpallë prezantimin nga Isuf Berisha pjesë e Programit Publik të Shkollës Verore si Shkolla 2021.

E Premte, 13 Gusht 2021, 20:00 – Prezantim nga Isuf Berisha (KB) Isuf Berisha: Identiteti dhe Tjetri/Të Tjerët.

Duke marrë marrëdhëniet me Tjetrin/Të Tjerët si një moment përcaktues të identitetit, autori i këtij prezantimi merr parasysh formimin dhe/ose proceset e transformimit dhe mekanizmat e identiteteve shoqërore. Autori prezanton konceptet situata identiteti dhe funksioni i identitetit në mënyrë që të shpjegojë më tej procesin e transformimit të identiteteve shoqërore.

Situata e identitetit të entitetit shoqëror përcaktohet nga marrëdhëniet e tij me të tjerët, në të cilat ose përmes të cilave formohen ose transformohen identitete të caktuara. Subjektet ose entitetet shoqërore hyjnë në marrëdhënie me Tjetrin/Të Tjerët në mënyrë që të arrijnë qëllime të caktuara. Të gjitha njësitë shoqërore para çdo marrëdhënieje të parashikuar me Tjetrin/Të Tjerët dhe/ose gjatë asaj marrëdhënie kryejnë një riorganizim të përhershëm racional, ekonomik të të gjitha burimeve të tyre simbolike ose momenteve të identifikimit për të arritur rezultatet më të mira në qëllimet e tyre të parashikuara në këto marrëdhënie. Rezultati optimal i këtij vetë-organizimi racional, ekonomik të njësisë shoqërore është vetë-identifikimi i tij me qëllim të arritjes së qëllimeve të tij të parashikuara në marrëdhëniet me Tjetrin/Të Tjerët. Në vend të koncepteve binomikë të përdorur gjerësisht për identitetin “e vërtetë” dhe “të rreme”, që në fakt nuk e artikulojnë dhe mësojnë në mënyrë adekuate këtë çështje, autori përdor termin identitet performues, i cili është në një lidhje konstante dinamike të përkufizimit reciprok me – të ashtuquajturën identitet “intim” ose “real”.

Biografia

Isuf Berisha është filozof dhe sociolog. Ai ka përfunduar studimet Bachelor në Universitetin e Prishtinës (Kosovë), ndërsa studimet MA dhe PhD në Universitetin e Zagrebit (Kroaci). Ai punoi për shumë vite në pozicione të ndryshme mësimore pothuajse në të gjitha nivelet e arsimit. Ai dha mësim filozofi, logjikë, mendim kritik, studime kulturore, sociologji, sociologji ekonomike, metoda kërkimore dhe shkrime akademike.

Për shumë vite ai ishte i angazhuar në fushën e medias në role të ndryshme (gazetar/shkrimtar, zhvillim i mediave, rregullim dhe mësimdhënie mediatike). Ai gjithashtu ishte i përfshirë në fushën e shoqërisë civile; ai punoi si koordinator/menaxher programi për Fondacionin Kosovar për Shoqëri të Hapur dhe gjithashtu shërbeu si anëtar bordi i grupeve të ndryshme të instituteve kërkimore dhe instituteve kërkimore. Ai ishte kryetar i Shoqatës së Filozofëve dhe Sociologëve të Kosovës dhe gjithashtu shërbeu si anëtar i komitetit redaktues për revista shkencore, profesionale dhe kulturore. Ai është autor dhe bashkëautor i disa botimeve dhe dhjetëra artikujve dhe eseve. Libri i tij i fundit Sjećanje, povijest, identitet (Kujtesa, Historia, Identiteti) u botua në fillim të këtij viti nga Shoqata Filozofike Kroate në Zagreb (Kroaci). / KultPlus.com

Rilindja

Tregim nga Jusuf Buxhovi

(Në kujtim të monumentit më të madh kulturor shqiptar, që u vra mizorisht më 2002).

Në kafenenë “Te Rrema”, për vite të tëra, kishin pirë kafenë e mëngjesit. U pëlqente të uleshin në tavolinën skaj dritares, nga, si në pëllëmbë të dorës, shihej pjesa më e madhe e qytetit që shtrihej kundruall Kodrës së Diellit, ku Pallati i dikurshëm i “Rilindjes”, që ngrinte krye sa më lart për të treguar hijeshinë dhe elegancën e vet në atë fushgropë, tash i lënë shkretë dhe i përdhosur me lloj-lloj reklamash, mbizotëronte gjithë atë fushëpamje, së cilës i kishte humbur harmonia.

Dhe, në atë kënd me soditje tepër pikëlluese, pirja e kafesë përherë shoqërohej me ndonjë bisedë rasti, nga ato që merreshin si çështje kote, siç ishte shpjegimi i ëndrrave, ankesat për gjumin e parehatshëm të natës, për t´u sjellë pastaj te ndonjë ndeshje futbolli që jepej në ekran ( të shumtën nga ato të ligës gjermane) dhe të ngjashme, ku mund të kishte vend për çmos, por jo edhe për gratë dhe politikën.

Që të mos flisnin rreth grave dhe politikës, që moti kishin rënë në ujdi, ngaqë prej vitesh bënin jetë vejanësh (njërit i kishte vdekur gruaja shumë herët, ndërsa tjetrit i kishte ikur me një kushëri, diku jashtë, dhe e kishte lënë me borxhe deri në fyt). Kjo vlente edhe për ato që i merrnin si përçapje të pavlefshme politike, sepse që të dy kishin qenë gazetarë shumëvjeçarë të rubrikës së kulturës në të përditshmen “Rilindja”, ku ishin rritur dhe e kishin pasur pjesë jete të pandashme, me të cilën krenoheshin, por që me mbylljen e saj, që e shihnin si një vrasje me paralajmërim, që i ishte bërë, jo vetëm nga moria e mediokërve, që për arsye të njohura silleshin vërdallë nëpër të dhe që prisnin t´u vinte çasti t´i hakmerreshin ( ata përherë ishin ndjerë inferiorë kundrejt elitës së saj profesionale, e cila me të drejtë kishte gëzuar edhe trajtimin e elitës shoqërore që në çaste vendimtare do t´u prijë proceseve të ndryshimeve historike, nëpër të cilat ishte kaluar) – por edhe ngaqë ajo në kohët kalimtare, që do të vinin më pas, ngjashëm do të shihet me smirë edhe nga ata, të cilët kishin dëshiruar që kalimtaren ta mbanin sa më gjatë, mundësisht përgjithmonë, sepse vetëm ashtu rrinin në atë syprinë të sipërfaqshme, në ç’mënyrë edhe përfitonin. Dhe, ishte e natyrshme që një gazetë e vlefshme, me autoritet dhe traditë, do t´u pengonte të krijonin ato opinione të rreme, siç i kishin krijuar, pa ngurruar edhe të vetëshpalleshin ata që nuk ishin, të vetëdekoroheshin dhe të përhapnin broçkulla të panumërta, që zotëronin skenën politike dhe kishte rrezik që, në saje të gazetave, të cilat me parashtesa e prapashtesa të shtypit të lirë dhe atij gjithëkombëtar, që mbinin si kërpudhat pas shiut, të kthehej e gjitha në një farsë tragjikomike të mashtrimit me anën e imitimit të idealeve të nëpërkëmbura, të cilat jo vetëm që nuk ishin përmbushur, siç thuhej me mburrje vend e pa vend, por ato edhe më tutje mbeteshin të hapura e, madje, për ta edhe të shpërfillura…

Por, të pije kafe në një kafene përherë të mbushur me të tillë që qejfin e kafesë përherë e mëlmonin me thashethemet rreth grave dhe me përçapje politike nga më të pabesueshmet, ku secili dinte më shumë se tjetri dhe ishte në gjendje t´u jepte aty për aty përgjigje që të gjitha çështjeve, qofshin edhe të atilla që u duhej edhe një jetë e tërë studimesh, ishte pak e vështirë. Këtë e dinin fare mirë që të dy gazetarët e dikurshëm të “Rilindjes”, të cilët ishin të vetëdijshëm se duke përjashtuar nga bisedat e tyre gratë dhe politikën, nuk bënin asgjë tjetër veçse ikjen e kohës dëshironin ta fshihnin disi me ato që më së shumti u mungonin, e kjo paraqiste një sjellje të panatyrshme, po që ata nuk dëshironin ta ndryshonin, pikërisht pse ashtu shfaqnin një mospajtim të brendshëm ndaj humbjeve të pakthyeshme, që njëherësh paraqiste një kundërshti ndaj atyre që në të vërtetë ndodhnin dhe me të cilat ata, jo vetëm që nuk pajtoheshin, por, për më tepër, as nuk dëshironin të kishin të bënin. E gjithë kjo i sillte në një gjendje që shumica e të tjerëve t´i shikonin ndryshe: si të çekuilibruar nga dëshpërimi, e madje edhe të krisur fare, por që askush nuk ua vinte veshin, ngaqë merreshin si fatkëqij që nuk kishin qenë në gjendje, ose nuk kishin ditur t´u përshtateshin rrethanave të reja ( krejt njësoj), fatin e zi të të cilëve, si për gjithçka tjetër, e merrte përsipër koha, e cila një ditë do t’i vilte nga kjo botë për të mos qenë më dhe për t’i vendosur në labirintet e harresës…

Dhe, dita që ata nuk do të ishin më, sado tragjike, do të vinte sikur të ishte e paralajmëruar, meqë edhe njëri edhe tjetri do të gjenin vdekjen në të njëjtin vend dhe në të njëjtën mënyrë, mu në të hyrë të kafenesë “Te Rrema”, ku ata për vite të tëra, në të njëjtën tavolinë, që kapte shikimin kundruall Bregut të Diellit, ku Pallati i dikurshëm i “Rilindjes”, i lënë shkretë, edhe më tutje mbizotëronte gjithë atë pjesë që i kishte humbur harmonia, pinin kafenë e mëngjesit dhe bënin ato bisedat e rëndomta, nga përjashtoheshin gratë dhe politika, por që vdekja e të parit kishte ndodhur nga përplasja e drejtpërdrejtë e një makine, që asnjëherë nuk ishte shpjeguar si duhej, pse kishte dalë nga ana e djathë në të majtë (kur nuk kishte pasur ndonjë makinë tjetër që t´i vinte nga ana tjetër, si dhe hamendje të ngjashme) me ç´rast ai ishte qëlluar për vdekje, ndërkohë që tjetri, po ashtu kishte vdekur thuajse nga po ai aksident, nga pasojat e vërtitjes së makinës në shtyllën elektrike, me ç´rast ajo ishte shkëputur dhe e kishte qëlluar për vdekje.

Fatkeqësia e tyre, që gjatë gjithë viteve të fundit i kishte bashkuar kafja e mëngjesit në kafenenë “Te Rrema”, ditën kritike, kur nuk do t´ia dilnin të pinin kafenë e pritur, ngaqë ishte shfaqja e asaj makine që thuajse pa shkak kishte kaluar nga njëra anë e rrugës në tjetrën dhe me shpejtësi të madhe ishte përplasur aty ku para kafenesë kthesa e rrugës merrte një kah të ashpër, dukej sikur të kishte qenë një kurdisje tragjike e fatit, që as ata, po qe se do të pyeteshin, nuk do ta kundërshtonin, sepse nuk mund të merrnin me mend ndonjë fund tjetër përveçse të përbashkët, sy botës dhe të rrufeshëm, që i kursente prej mundimeve të sëmundjeve dhe veçmas prej pleqërisë, e cila u kishte trokitur në derë, por që në ato rrethana të jetës pa dinjitet, pushtetin e saj nuk e donin. Këtë madje do ta bëjë të ditur edhe pronari i kafenesë, i cili ishte ndër të paktët që kishte pasur mirëkuptim po edhe nderim për mysafirët e përhershëm, jo vetëm pse dikur kishte qenë lexues i tyre dhe ua kishte vlerësuar shkrimet, por edhe pse ata ishin të vetmit që kafenë nuk e pinin për qejf dhe të përcjellë me gjithfarë thashethemesh, siç ndodhte me shumicën e myshterinjve, por e pinin për ta ngushëlluar njëri-tjetrin në pritje të asaj që do t´i gjente dhe e dinin se ishte e pashmangshme, me çka mund të nxirrej përfundimi se ishin pajtuar vullnetarisht…. Këtë mendim madje pronari i kafenesë ua kishte thënë edhe hetuesve, kur kishin kërkuar prej tij të dinin se mos myshterinjtë kishin shfaqur shenja të ndonjë prirjeje vetëvrasëse, me çka atij sikur i kishte lindur dyshimi se dikush dëshironte t´i linte fajtorë në vend se të hulumtonte gjithë të vërtetën e tragjedisë, që kishte ndodhur sy botës.

“Nuk ka qenë vetëvrasje, por vrasje”, kishte thënë ai.

Dhe, për ta forcuar këtë bindje kishte treguar diçka nga biseda e fundit, të cilën e kishin bërë ata një ditë më parë, derisa pinin kafe dhe që e kishte kapur kur ai që do të qëllohej i pari nga vetura dhe do të mbetej në vend i vdekur, kishte folur për një ëndërr, që nuk ishte i sigurt në ishte ëndërr e mirëfilltë apo ankth ( kjo as që kishte rëndësi), por që në atë ëndërr apo ankth ishte shfaqur një veturë e kuqe e një marke gjermane (e njëjtë me atë që të nesërmen do ta qëllonte) dhe madje ia kishte mbajtur mend edhe numrin e targës ( ishte targë e njëjtë me atë të veturës që e kishte qëlluar), ndërkohë që ai tjetri e kishte shënuar me gisht në telvenë e kafesë, por që kishte thënë se vetura e ëndrrës apo ankthit, e cila do të shfaqet të nesërmen, për habi, drejtohej pa njeri…

Biseda e tyre e mëtejme, që ua kishte përshkruar hetuesve, kishte qenë kjo:

“Epo, këto i kanë ëndrrat. Sepse, po të mos u mungonte diçka, atëherë nuk do të merreshin për të tilla, por si realitete…”

“Kam përshtypjen se nuk ishte ëndërr, meqë çdo gjë ishte në përputhje me realitetin”.

“Po të ishte ashtu, atëherë sot nuk do të ishe këtu. Nuk do të pije kafe”.

“Kush e di. Mund të jetë kjo kafeja e fundit?…Pse jo…”

“Mund të jetë, siç kanë qenë që të gjitha deri më tani dhe këtu nuk ka asgjë të papritur”.

“E, pra, paralajmërimi është paralajmërim…”

“Duhet të kuptohet drejt…”

“Duhet, posi…”

“Duhet…”

“Sepse, nuk vjen kot…”

“Por, ç´e do që atij nuk mund t´i iket…”

“Këtu duhet parë çështjen e të pashmangshmes…”

“Ah, le të vijë sa më parë…”

“Le të vijë…”

“Le të vijë…”

“Ne po e presim…”

“Po pra. Po e presim…”

Në fund, pronari i kafenesë i kishte deklaruar policisë se kishte përcjellë ndarjen e tyre të heshtur me një parandjenjë frike, siç kishte parë dhe përcjellë edhe atë që kishte ndodhur të nesërmen para syve të tij dhe nuk kishte qenë në gjendje t´u besonte, pse ndodhjen e asaj ngjarjeje pikë për pikë e kishte dëgjuar një ditë më parë prej tyre. Dhe, kjo kishte bërë që në mendje t´i ngatërrohej fare ngjarja me paralajmërimin, sa të mos jetë në gjendje të shpjegonte, kur, në të vërtetë, kishte ndodhur e njëmendta? Një ditë më parë?…Atë ditë?… Apo, qëmoti?…

(Nga libri me tregime “Jeta lakuriqe”, Prishtinë 2009) / KultPlus.com

Tenori Lahaj: “Ramë Lahaj International Opera Festival”, urëlidhës mes skenës kosovare dhe asaj ndërkombëtare

Tenori i njohur kosovar, Ramë Lahaj po e bën ëndrrën realitet duke organizuar në Kosovë festivalin “Rame Lahaj International Opera Festival.

Ky festival shënon sivjet edicionin e parë dhe ka për qëllim promovimin e Kosovës dhe artistët e saj në arenën ndërkombëtare, shkruan KultPlus.

Lahaj përmes një postimi në Facebook jep detaje për këtë festival duke thënë se lindi si nevojë për të krijuar një urë lidhëse në mes të skenës kosovare dhe asaj ndërkombëtare.

KultPlus ju sjell postimin e tij të plotë:

Festivali Ndërkombëtar “Rame Lahaj International Opera Festival “, lindi si nevojë për të krijuar një urë lidhëse mes skenës Kosovare dhe asaj ndërkombëtare.

Duke patur parasysh që Kosova dhe rajoni ka talentë të mrekullueshëm, ishte e domozdoshmeri një iniciativë e tillë e cila vjen si rezultat i bashkëpunimit të ngushtë mes Komunes së Prishtinë, Ministrisë së Kultures dhe Filharmonise së Kosoves. Në 2019, të gjithë të përmendurit themeluan koncertin “Rame Lahaj & Friends “ me idenë per tu zhvilluar me tutje në një Festival dhe Fondacion në fokus të artistëve të rinj, të artit dhe të kulturës në përgjithësi por mbi të gjitha për të promovuar Kosovën dhe artistët e saj në arenën ndërkombëtare .

Rrugetimi i Z.Lahaj eshte krejt i pazakontë. Pas studimeve, ai nis krejt rastesisht eksperimentimin mbi muzikën në moshën 21 vjecare, për tu bërë më pas një nga tenorët më të spikatur për timbrikën e tij vokale dhe një nga këngëtarët më prominent në gjeneratën e tij.

Rame Lahaj është artisti i parë në Kosovën e para dhe të pas luftës, i cili ka performuar në skenat më të rëndësishme të arenës ndërkomëtare në botën e Operës, përkrah emrave të mëdhenj si legjendari i Operes Placido Domingo, i cili e ka vlerësuar me Cmimin e Festivalit më prestigjoz e më të rëndsishemë operistik “Operalia “ në 2016.

Në dekadën e parë të karrierës së tij ndërkombëtare, Z. Lahaj ka interpretuar në teatrot më prestigjioze si: Royal Opera House Covent Garden, Semperoper Dresden, Paris National Opera, Gran Teatre del Liceu, Los Angeles Opera, Teatro Real-Madrid, Deutsche Oper Berlin, Balshoi Theater Moscoë, Opera Australia, Royal Albert Hall, Opera Tel Aviv, Haus Fur Mozart – Salzburg, Arena di Verona, La Monnaie de Munt, Staatsoper Berlin, Staatsoper Hamburg, Polish National Opera, Hungarian State Opera, Oslo Opera House, Finnish National Opera, Teatro Massimo di Palermo, e të tjera.

Z. Lahaj është dekoruar me Medaljen e Presidentit të Republikës së Kosovës me rastin e 10 vjetorit të Pavarësisë, me motivin “Afrimi i Kosovës në Arenën Ndërkombëtare përmes Artit Operistik“. Ai është dekoruar edhe nga Kryeministri i Kosovës, me titullin “Gjergj Kastrioti Skenderbeu“ dhe njëherit ështe shpallur “Ambasador Global i Kulturës së Kosovës në Botë“. / KultPlus.com

Sonte ndizen qirinj për bashkatdhetarët që humbën jetën në aksident

Në nderim të bashkatdhetarëve që humbën jetën në aksidentin e sotëm në Kroaci, Qeveria ka njoftuar se do të ndizen qirinj nga ora 21:00.

Kjo do të bëhet para Teatrit Kombëtar në Prishtinë.

Dhjetë persona kanë vdekur në aksidentin që ndodhi rreth orës 06:00 të mëngjesit, derisa 45 kanë marr lëndime trupore. / KultPlus.com

Sot organizohet festë në Prishtinë për fitoren e Distria Krasniqit

Distria Krasniqi ka fituar medaljen e artë në Lojërat Olimpike në Tokyo 2020, andaj për fitoren e saj do të festohet sonte në Prishtinë, përcjellë KultPlus.

Komiteti Olimpik i Kosovës ka vendosur që të organizojë një festë në sheshin “Zahir Pajaziti” në Prishtinë nga ora 20:00 në nder të fitores së medaljes së artë të Krasniqit.

Kjo festë do të organizohet në bashkëpunim me Departamentin e Sportit dhe të Kulturës së Komunës së Prishtinës.

“Për të shënuar këtë fitore ju ftojmë sonte nga ora 20:00, në sheshin “Zahir Pajaziti”, ku KOK-u në bashkëpunim me Departamentin e Sportit dhe Kulturës së komunës së Prishtinës, do të organizojë një festë për të shënuar medaljen e Artë e që është pjesë e aktivitetit të Festivalit Tokyo 2020”, thuhet në njoftimin e KOK-ut”, thuhet nga Komiteti Olimpik.

Xhudistja kosovare sot arriti të sigurojë medaljen e dytë olimpikë në histori të Kosovës, pas asaj që e fitoi Majlinda Kelmendi në Lojërat Olimpike “Rio de Janeiro” 2016. / KultPlus.com

Nis peticioni për vendosjen e shtatores së Adem Jasharit në Prishtinë

Grupimi i tifozëve kryeqytetas, “Plisat”, kanë paralajmëruar se tashmë ka nisur peticioni për vendosjen e shtatores s komandantit të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës, Adem Jashari, në Prishtinë, përcjellë KultPlus.

“Plisat” përmes një statusi në rrjetin social Facebook kanë treguar se tenda për nënshkrimin e peticionit është vendosur afër shtatores së Skënderbeut dhe do të jetë e hapur nga ora 11:00 deri në 23:00.

KultPlus ju sjell postimin e plotë të tyre:

Peticioni nuk është vetëm për qytetarët e Prishtinës por është për të gjithë. Është edhe për ty që je pjesë e politikës, për ty që je rrit politikisht në emër të UÇK-së dhe familjes Jashari, është edhe për ty që ishe shok, bashkëluftëtar i komadantit Adem Jashari, është edhe për ty qe sje i Drenicës, që sje i Prishtinës, është edhe për ty qe je familje dëshmori, veterani e invalidi. Lufta e bacit Adem nuk ishte e ndarë por ai luftoi për Kosovën pjesë të Shqipërisë, luftoi sakrifikoi dhe u flijua me gjithë familjen e tij për të gjithë ne, pra Baca Adem e meriton të jetë në kryeqytetin e Kosovës, përkrah heronjëve të idealit të tij.

Mos prito, dil edhe ti nënshkruaje peticionin në sheshin Skendërbeu në Prishtinë.

Tenda hapet nga ora 11:00 deri 23:00. / KultPlus.com

Bushpepa për KultPlus: Kosova është shtëpia ime e dytë

Xhemile Hysenaj

Ishte vetëm pesë vjeç kur për herë të parë u bë një me skenën, që prej atëherë, skena dhe muzika ishin dy elementet e pandashme të tij. Bëhet fjalë për këngëtarin e njohur shqiptar, Eugent Bushpepa, zëri i fuqishëm i të cilit mbrëmë mahniti publikun e Prishtinës në hapësirën e ”Roof Terrace”, shkruan KultPlus.

Zëri i veçantë i Bushpepës, deportoi në shpirtin e secilit që ndodhej aty, duke ngjallur kështu emocione të mëdha që dijnë të dalin vetëm nga vokali i një këngëtari si ai. Një shpirt artisti, të cilit paraqitja e hatashme skenike i buronte nga shpirti, duke e mbajtur atmosferën e gjallërisë verore në ajër.

Ekipi i KultPlus ishte i pranishëm dhe pati rastin të realizonte edhe një intervistë me Bushpepën.

”Kanë qenë prindërit e mi ata që për herë të parë panë se unë kisha talent minimal për këngën dhe që në moshën 6 vjeçare e deri në moshën 10 vjeçare më kanë angazhuar me pinoerët e asaj kohe në Rrëshen, në vendin tim të lindjes, dhe që atëherë nuk jam shkëputur më nga muzika”, ka theksuar Bushpepa për KultPlus.

Bushpepa ndër të tjera ka shpalosur për KultPlus se ka qenë vetëm 10 vjeç kur është lidhur me muzikën Rock dhe se që atëherë nuk i është ndarë këtij zhanri, duke u bërë kështu një me të.

Bushpepa ka qenë ndër këngëtarët shqiptar pjesëmarrës në Eurovision, i cili do të mbetet gjatë në kujtesën e atij festivali të madh të muzikës. Mirëpo, edhe pse me një vokal tejet të veçantë, Bushpepa tregohet modest dhe shprehet se ka pasur shumë emocione në atë periudhë, madje ka bllokuar edhe rrjetet sociale për të mos parë se çfarë diskutohet në trojet shqipfolëse për performancën e tij.

”Periudhën e Eurovisionit e kam pasur me shumë siklet nga ana emocionale sepse kisha shkuar në limitet e mia vokale dhe kam qenë shumë i stresuar. Atë tre minutësh që kam qenë në skenë jam përpjeur që të jap maksimumin. Edhe pse i kisha mbyllur të gjitha rrjetet sociale dhe nuk dija se çfarë po flitej për mua, kur jam kthyer më ka pëlqyer shumë feedback-u që e kam marrur nga gjithë shqiptarët dhe jam ndarë shumë i kënaqur”, ka theksuar tutje Bushpepa për KultPlus.

Artisti tenton që përmes artit të tij të shfaqë gjithmonë emocionet apo përjetimet më të mëdha të shoqërisë, i tillë është edhe Bushpepa, ai e konsideron veten pak anarkik dhe thekson se artisti duhet të jetë gjithmonë në opozitë.

”Përveç se unë shpreh vetveten, me artin tim përpiqem që të nxjerri emocionet e mia të momentit dhe gjithçka që shoh rreth e rrotull meje, çdo lloj padrejtësie apo çdo lloj ndjesie qoftë kjo ndjesi e mirë apo e keqe. Arti është mënyra ime e vetme përmes së cilit mund të shprehem, kshtuqë fal zotit kam këtë dhunti që arrij të shprehehm përmes muzikës sime”, deklaroi Bushpepa për KultPlus.

Ndikimi që artistët e mëdhenj kanë pasur në formimin artistik të Bushpepës është i paevitueshëm. Bëhet fjalë për artistët e njohur si Jimi Hendrix, Jim Morrison, Michael Jackson, Freddie Mercury, Elvis Presley etj, për të cilët Bushpepa deklaron të kenë ndikuar në artin e tij.

”Sonte jam kënaqur shumë, Kosova është shtëpia ime e dytë, kam performuar para një publiku të ngrohtë. Shpresoj që njerëzit që dëgjojnë këngët e mia, ta gjejnë veten sado pak tek ato”, deklaroi Bushpepa për KultPlus.

Për fund, Bushpepa ka treguar për KultPlus se është duke punuar në dy projekte sëbashku me pjesëtarët e tjerë të grupit, ndërkaq thekson se ka kohë që dëshiron të përgatisë një album por rrethana të ndryshme si pandemia Covid19, kanë bërë që albumi të shtyhet. Mirëpo, Bushpepa tutje thekson se shpreson që vitin tjetër të mbajë koncerte në Shqipëri me albumin e tij të radhës. / KultPlus.com

(Fotografia në ballinë: Atdhe Mulla)

Joga në zemër të Prishtinës si portretizim i paqes, harmonisë e shëndetit

Suada Qorraj

Tapetet shumë ngjyrëshe të jogës tashmë kishin zënë vend në sheshin ‘Zahir Pajaziti’ në Prishtinë. Nën tingujt e një muzike të qetë, shumllojmërisë së ngjyrave tashmë ju ishte bashkuar, trupi e shpirti i gjithsecilit, që sot për disa minuta, kishte gjetur qetësinë ne praktikimin e jogës, shkruan KultPlus.

Jogën mu në zemrën e Prishtinës, në qiellin e hapur, pikërisht aty ku secili fllad i lehtë që vinte kohë pas kohe, e sollën Agnesa dhe Rina Mehmeti, dy motrat që tash e sa vite drejtojnë studion ‘Urban Joga’.

Dyshja tregon për KultPlus se një ngjarje të tillë kishin vendosur ta realizon në ditën që njihet si më e gjata e vitit, ditën ndërkombëtare të jogës.

“Arsyeja se pse jemi këtu është për shkak se sot është dita ndërkombëtare e jogës dhe mbahet në tërë botën. Kurse data 21 është caktuar si ditë ndërkombëtare, se është dita më e gjatë e vitit. E në këtë ditë të gjithë dalin të festojnë për paqe, për harmoni, për lumturi e mbi të gjitha shëndet”, pohoi Agnesa Mehmeti.

Synimi i këtij aktiviteti ishte që ti afronte më shumë njerëzit, të ju ngriste vetëdijen, por dhe të ju dëshmonte se joga është më shumë sesa meditim.

 “Aktiviteti është për me i pru njerëzit pak më afër, të ju ngrisim vetëdijen , ti kthejmë nga vetja dhe shëndeti. Ta provojnë jogën, se nuk është vetëm meditim, është edhe një ushtrim i vogël trupor, ngase ndihmon shumë në forcimin e trupit”, shtoi tutje ajo.

Ndërkaq për Rina Mehmetin joga ishte, por dhe mbetet qetësia shpirtërore në mbylljen që solli pandemia. Ajo thotë se çdo kush duhet ta provojë jogën.

“Në kohën e pandemisë që na mentalisht kemi qenë të mbyllur me joga mundohem me u hap më shumë edhe me e gjetë atë qetësinë shpirtërore. Kështu që ky vend mendoj që është shumë i qëlluar, ngase edhe po mbahet në ambientet e jashtme. Secili dihet ta provoj”, tha ajo.

Agnesa e Rina Mehmeti kanë mishëruar në veten tyre praktikimin e jogës tash e tetë vite. Fillimisht si ndihmesë për problemet shëndetësore, e më vonë shumë më tepër se kaq. Joga tashmë është bërë ndihmesa e tyre më e madhe.

“Sa më shumë lëvizje, trupi është me fleksibili, boshti kurrizor është më fleksibili, e në fund edhe mendja është fleksibilie”, përfundojnë intervistën e tyre motrat Ahmeti./ KultPlus.com

‘Mos lejo shpirti të më thehet, a e di Prishtinë ku e kam dashurinë’(VIDEO)

Prishtinës i kanë kënduar shumë këngëtarë e këngëtare. Secili në mënyrën e vetë, ku shpesh përmes muzikës i kanë dhënë shpirt këtij qyteti.

Gili, si një ndër këngëtaret, muzika e së cilës ka dhënë çdoherë emocion, Prishtinës i ka kënduar qysh moti, shkruan KultPlus.

Sot, KultPlus ju sjell këngën ”Prishtina” të Gilit, këngë kjo që vazhdon të dëgjohet sot e kësaj dite.

Bashkangjitur gjeni tekstin dhe videon e këngës:

Pas shumë vitesh
unë po kthehem më përqafo Prishtinë
dhe mos lejo shpirti të më thehet
a e di Prishtinë ku e kam dashurinë

Rrugëve të këtij qyteti, unë e pata dashurinë
fshehtësinë e di Prishtina
te Fontana në Ulpianë
e pata puthjen e parë
turp më erdhi nga Prishtina

Sa shumë kishim dashuri
ato ditët studentore
kur dilnim fshehuraz në shi
edhe gjatë orës policore

Prishtinaa.. dashuria ime
Prishtina… sjellë kujtime
Prishtinaa… dashuria ime

Ishim të rinj e lozonjarë
të dashuruar e të marrë
ende flet për ne Prishtina
në banka shkruam veq dy emra
vizatuam veq dy zemra
sa të na kujtojë Prishtina

Sa shumë kishim dashuri
ato ditët studentore
kur dilnim fshehuraz në shi
edhe gjatë orës policore

Prishtinaa.. dashuria ime
Prishtina… sjellë kujtime
Prishtinaa… dashuria ime

Kishim shumë dhembje
e pak vjet, si jetuam, e dimë ne vet
kishim rini, s’kishim liri
ku gjenim aq dashuri
Do vijnë të reja breza
do t’na kujtojnë me lule mbi varreza
do ëndërrojnë ardhmërinë
ti, kerkoju dashurinë
mos i lëndo Prishtinë

Prishtinaa.. dashuria ime
Prishtina… sjellë kujtime
Prishtinaa… dashuria ime /KultPlus.com

Pas 23 vitesh, në mes të Prishtinës, mbahet liturgji në Kishën brenda oborrit të UP-së

Peshkopi Teodosije i Dioçezës së Rashkës dhe Prizrenit ka mbajtur liturgji në Kishën e braktisur në oborrin e UP-së për herë të parë prej vitit 1998.

Për festën që mbahet në ditën e 40 pas krishtlindjeve ortodokste që njihet si “Dita e Ngritjes së Krishtit”, Dioçeza e Rashkës dhe Prizrenit ka mbajtur liturgji së bashku me besimtarë dhe peshkopë të tjerë, shkruan KosovoOnline.

“Për herë të parë që nga viti 1998, një liturgji është mbajtur në Kishën e Krishtit Shpëtimtar në qendër të Prishtinës. Liturgjia e shenjtë është shërbyer nga Peshkopi Teodosije me priftërinj dhe besimtarë në kishën e pambaruar, për nder të ditës së ngritjes”, thuhet në deklaratën e Dioçezës.

Në këtë liturgji ka marrë pjesë edhe deputeti i Listës Serbe, Dalibor Jevtiq. / KultPlus.com

Pianisti austriak Stephan Möller nderoi Beethovenin në Prishtinë me një mori rënkime melodike

Era Berisha

Energjia e brendshme shpirtërore e cila portretizohej në interpretimin e pianistit Stephan Moller, shpalosi spektrin e një dëshpërimi dhe krize të thellë përmes së cilës pianisti gjeti një gjuhë me publikun duke i folur shpirtërisht secilit prej tyre për karakterizimin sharmant të kontrastit të veprave të Beethovenit, ku ndjenjat më të thella të cilat janë fshehur brenda qenies njerëzore u plasaritën në lojën e duarve që ngjanin në kthetrat e një tigri, të cilat furishëm rrjedhnin në melodi e tinguj, shkruan KultPlus.

Mbizotërimi i ngjyrës së kuqe nga tapeti i shtruar në Amfiteatrin e ri të Bibliotekës Universitare, dritat e ngrohta të vendosura në skaje të sallës dhe reflektorët me ngjyrë të vjollcë po krijonin një atmosferë që pa marrë parasysh se mbetet e njëjta çdo herë, mos durimi i të pranishmëve për të dëgjuar talentin e pianistit Stephan Moller, ishte prezent dhe dallohej në fytyrat e secilit. Pas një pritje të shkurtër, publiku në ulëset e tyre priti pianistin austriak me duartrokitje të cilat intensitetin e tyre e shtonin pas çdo përfundimi të veprës së interpretuar nga ai.

Hapjen e natës së mbrëmshme të festivalit Chopin Piano Fest, e nisi drejtoresha organizative e festivalit Besa Luzha dhe drejtoresha artistike Lejla Pula, të cilat janë shprehur se ndjehen mjaft të lumtura që pavarësisht se kjo është hera e dytë që pianisti prek skenën e Prishtinës, ai mezi ka pritur për të performuar përsëri.

Ndërsa, është bërë e ditur se për nder të 250 vjetorit të lindjes së Ludwig van Beethoven, kjo mbrëmje sjell interpretimin e disa sonatave më të njohura të Beethovenit nga pianisti austriak dhe njëkohësisht vjen si pjesë e projektit të tij ‘32 sonata të Beethoven në 32 qytete të ndryshme’.

Pas këtyre informacioneve dhe urimeve për një natë të këndshme, heshtja absolute që tashmë është bërë pjesë kyçe e të pranishmëve, zuri vendin e saj në një pakufizim përjetësie që përcolli këtë natë së bashku me ndërrimin e ngjyrës së qiellit nga e kaltër e hapur në atë të mbyllur që vërehej nga dritarja rrethore e vendosur në mesin e objektit.

Në skenë, me një qëndrim të pakrahasueshëm, hedhje të hapave precize, kostum të denjë që portretizonte instrumentin bardh e zi si dhe pozita e tij e përuljes falënderuese dhe e uljes në karrigen e posaçme, veçse ishte fakti i parë që dëshmoi për një njeri që ka lindur për të performuar në piano. Moller nisi interpretimin e tij me veprën ‘Sonate G-Dur, op.31 Nr.1’, një fillim ky që nisi me melodi lozonjare dhe të lehta e humoristike por që aspak nuk po e parashikonte fundin e këtij koncerti.

Ndërveprimi i vazhdueshëm me pianon e vinte në pah lojën mjeshtërore të Moller, me ç’rast pozita e tij herë i afrohej afër instrumentit në një përqafim të afërt ku pothuajse i rrethonte komplet çelësat e pianos e herë tjetër shpina e tij shndërrohej në një vijë vertikale që largohej plotësisht nga çelësat për të sjellë melodi të cilat karakterizoheshin nga kthjelltësia e pastër që ato posedonin. Në ndërkohë, shprehjet e tij të fytyrës ishin kryevepra e cila shpaloste ndjeshmërinë artistike të Moller, për të cilin, përhumbja totale nën botën e tingujve diversive, ishte shndërruar në një vepër arti duke bërë që shikimi i tij as për një sekondë të vetëm të mos kthehej nga audienca por të futej thellë në ekstazën hyjnore që e kishte kapluar atë përgjatë gjithë natës.

Gishtërinjtë së bashku me vështrimin e tij po i qëndronin besnik çelësave bardh e zi kurse tingujt dhe meloditë që po përhapeshin në atmosferë, hynin në copëzën më të ndjeshme të shpirtit, aty ku edhe vështrimi më introvert nuk do mund të depërtonte. Ndikimi dramatik vinte rrjedhshëm nga sonatat e pianos që luanin mes vete në një ndërlidhje komplekse mjaft të pasur. Orientimet e  lëvizjeve stoike të trupit të tij,  ndonëse dukeshin precize e të vrazhda, ato i jepnin një frymë të mprehtë pasurore që nuk mungoi as për një moment të vetëm.

Moller, përgjatë dy orë interpretimi të veprave të njohura nga kompozitori Ludwig van Beethoven, shfaqi një posedim unik të interpretimit ku e tërë qenia e tij njerëzore dhe shpirtërore u rrëmbye vrullshëm nga lëvizjet e papritura e të paparashikuara për publikun. Kurse, lëvizjet e vogla të fytyrës së tij në dy anë, lëvizja e vetullave në një tkurrje përqendrimi dhe lëvizjet e tij trupore që dukeshin të dalura jashtë kontrollit, pasqyronin një univers të tërë ku publiku ishte bërë një me heshtjen dhe Moller ishte shndërruar në një pikturë lëvizëse që po admirohej për ngjyrat e ndezura e të thella muzikore të cilat ai i dhuronte me aq pasion.

Interpretimi në një nivel të madhështisë artistike dallohej edhe atëherë kur ai mbyllte sytë dhe shpirti i tij dilte jashtë guaskës me një adrenalinë dhe energji që vazhdimisht grabiste rrahjet e zemrave të audiencës duke i drejtuar ata drejt një fundi që do të lë një prekje pothuajse të mistershme në kujtesën tonë. Andaj, vepra e fundit e titulluar ‘Sonata op.57, f-mol, ‘Appassionata’, dhuroi një gërshetim të dëshpërimit, hidhërimit dhe dhimbjes, që Moller e solli në një nivel që ngjasonte tërësisht me ndjenjat që vetë Beethoven kishte ndjerë kur ka krijuar këtë kompozim.

Kështu, krejt në fund, pas dy orë interpretimi, fokusi i syve të njeriut sa vinte e zvogëlohej në një errësirë ku drita e vetme do të ishte Moller, pianisti që po i dedikonte melodi qenies njerëzore me një pasion që flakërohej nën zjarrin e tingujve të pashoq duke krijuar një përshtypje se meloditë vinin nga cicërima zogjsh të dashuruar marrëzisht pas muzikës.

Pas kësaj elegance të mahnitshme performimi dhe ndjenjave të pashpjegueshme, të pranishmit për 5 minuta interpretuan një ndërlidhje të duartrokitjeve dhe brohoritjeve që u shndërruan në një frymë që solli buzëqeshjen e shumëpritur të pianistit. Fytyra e tij jo vetëm që vezullonte nga pikët e djersës që po i binin, por buzëqeshja e tij vazhdonte të gjallërohej tutje sa herë që ai kthehej për ta falënderuar publikun për duartrokitjet e pa ndalura.

Për të folur më shumë rreth natës së mbrëmshme dhe atij interpretimi magjik, për KultPlus foli vetë pianisti, Stephan Moller, i cili numëron herën e dytë të performimit në Prishtinë.

‘’Ishte një mbrëmje e mrekullueshme, në njërën anë jam pak i mërzitur që mbaroi por në anën tjetër është një ngritje e mentalitetit dhe vërtet do të doja të filloja përsëri të luaj. Unë nuk jam i lodhur fare sepse muzika jep energji dhe nuk merr, e sidomos rrahjet muzikore dinamike”, thotë Moller.

Sipas tij, të gjitha sonatat e Beethoven janë të bukura dhe në fakt janë si fëmijët e tij dhe nuk mund t’i veçonte, por ajo që ai specifikoi ishte sonata e 31 që ka shumë aspekte të perfeksionit dhe prandaj ai edhe e ndjen atë më së shumti kur e luan.

“Më ka marrë kohë pak që të vija këtu, por unë u ndjeva si në shtëpi dhe shpresoj se nuk do të jetë hera e fundit sepse ishte shumë interesante që të ndjeja rezonancën e publikut që ishte shumë më e fortë në pjesën e dytë sepse pjesët e karakterit të errët u pëlqyen më shumë sesa ato të karakterit të lehtë dhe humoristike në pjesën e parë. Prandaj, ishte shumë e mirë që performova në këtë rend”, përfundon Moller duke na lënë me shpresë që shpejt do të përjetojmë një tjetër performancë nga ai.

Chopin Piano Fest gjatë këtij edicioni do të prezantojë edhe 14 koncerte të tjera në vazhdim. Nata e tretë e këtij festivali, vjen më datë 10 qershor ku do të interpretojë pianisti hungarez Gergely Kovács në Amfiteatrin e Ri të Bibliotekës Universitare./ KultPlus.com

Tollovia për vaksinim te salla 1 Tetori, sqarohet Ministria e Shëndetësisë

Ministria e Shëndetësisë ka reaguar pas tollovisë së krijuar te salla 1 Tetori, ku qytetarët e moshës mbi 65 vjet po presin për t’u vaksinuar.

Sipas MSH’së, tollovia është krijuar, meqenëse aty kanë ardhur të vaksinohen edhe qytetarët e komunave të tjera.

“Grumbullimet e krijuara sot para sallës “1 Tetori”, vjen si pasojë se aty kanë ardhur të vaksinohen qytetarë edhe nga komunat e tjera, përkundër njoftimeve të bëra ditëve të kaluara dhe dje se qytetarët do të vaksinohen në komunën e tyre. Qytetarët e komunave të tjera të Republikës së Kosovës luten që t’u drejtohen qendrave të vaksinimit në komunat e tyre, me qëllim që të marrin informatat e duhura dhe të vaksinohen”, thuhet në njoftimin e MSH’së.

Ministria ka apeluar te qytetarët e komunave të tjera që t’u drejtohen qendrave të vaksinimit në komunat e tyre.

“Me që vaksinimi kundër COVID-19 është proces dinamik që do të vijojë deri në vaksinimin e të gjitha kategorive të parapara në Planin e vaksinimit, luten qytetarët që të përcjellin njoftimet e MSh-së dhe t’i shmangin grumbullimet para qendrave të vaksinimit përderisa mundësia e vaksinimit do të jetë e hapur çdo ditë në secilën komunë”, thuhet në njoftim.

Njoftimi i plotë i MSH’së:

Procesi i vaksinimit kundër COVID-19 sot vijon sipas njoftimeve paraprake.

Njoftohen qytetarët që të kenë parasysh se në Prishtinë në sallën “1 Tetori” vaksinohen vetëm qytetarët e Prishtinës në bazë të rekomandimeve konform Planit Shtetëror të vaksinimit.

Grumbullimet e krijuara sot para sallës “1 Tetori”, vjen si pasojë se aty kanë ardhur të vaksinohen qytetarë edhe nga komunat e tjera, përkundër njoftimeve të bëra ditëve të kaluara dhe dje se qytetarët do të vaksinohen në komunën e tyre.  

Qytetarët e komunave të tjera të Republikës së Kosovës luten që t’u drejtohen qendrave të vaksinimit në komunat e tyre, me qëllim që të marrin informatat e duhura dhe të vaksinohen.

Me që vaksinimi kundër COVID-19 është proces dinamik që do të vijojë deri në vaksinimin e të gjitha kategorive të parapara në Planin e vaksinimit, luten qytetarët që të përcjellin njoftimet e MSh-së dhe t’i shmangin grumbullimet para qendrave të vaksinimit përderisa mundësia e vaksinimit do të jetë e hapur çdo ditë në secilën komunë. / KultPlus.com

Skandaloze: Kështu “zvarriten” të moshuarit për të arritur tek vaksinat në sallën “1 Tetori”

Radhët e gjata të të moshuarve tek Qendra e Vaksinimit kundër COVID-19 në sallën “1 Tetori” në Prishtinë u bënë kryelajm.

Këtu u shkaktuan tollovi që bëri që të moshuarit të gjejnë rrugë alternative për të arritur tek vaksinat.

Në disa pamje të publikuara shihen të moshuarit teksa zvarriten për të arritur deri te hyrja në sallën “1 Tetori” për vaksinim. / KultPlus.com

Sopranoja Arta Jashari vjen me koncert recital në kryeqytet

Sopranoja kosovare Arta Jashari po vjen me recital në kryeqytet, përcjellë KultPlus.

Në këtë koncert ajo sjellë një repertor të zgjedhur të literaturës vokale, i cili burim inspirimi ka ritmin dhe muzikën latine.

Në koncert Jashari do të shoqërohet në piano nga pianistja Pranvera Hoxha – Bryma ndërsa mysafir i mbrëmjes do të jetë tenori kosovar Luan Durmishi.

Koncerti mbahet të martën, më 18 maj 2021 prej orës 20:00 dhe organizohet nën patronazhin e kryetarit të Komunës së Prishtinës, Shpend Ahmeti. / KultPlus.com

Në Prishtinë do të ndërtohet obelisk në kujtim të viktimave të COVID-19

Komuna e Prishtinës ka ndarë një lokacion për vendosjen e obeliskut në shenjë mirënjohje për profesionistët shëndetësorë dhe në shenjë nderimi të atyre që kanë ndërruar jetë nga virusi COVID-19.

Ata që vdiqën nga COVID-19 në Kosovë do të mund të kujtohen çdo herë, nëpërmjet një simboli që pritët të ndërtohet në nderim të tyre.

Drejtoria e Planifikimit Strategjik dhe Zhvillimit të Qëndrueshëm e Komunës së Prishtinës ka shqyrtuar kërkesën, drejtuar Kryetarit të Komunës nga Odat e Profesionistëve Shëndetësorë (Oda e Mjekëve, Oda e Stomatologëve, Oda e Farmacistëve, Oda e Infermierëve dhe Oda e Fizioterapeutëve) të Kosovës, për vendosjen e obeliskut në shenjë mirënjohje për profesionistët shëndetësorë dhe në nderim të atyre që kanë ndërruar jetë nga virusi COVID-19.

Kjo drejtori sipas kërkesës së lartcekur nga Odat e Profesionistëve Shëndetësorë të Kosovës dhe në bashkëpunim me zyrtarët e kësaj drejtorie, ka identifikuar lokacionin e kërkuar për vendosjen e këtij obelisku, i cili gjendet në kuadër të Planit rregullues urban “Prishtina e Re – Zona Perëndim” i miratuar me Vendimin e KK të Prishtinës,01. nr.35-186850, dt. 02.10.2013, sipas të cilit kjo zonë është paraparë të jetë për infrastrukturë rrugore.

“Lokacioni i kërkuar/propozuar shtrihet në pjesë të parcelës kadastrale,nr.2723-0, ZK Prishtinë, në pronësi – Pronë shoqërore, KK Prishtinë. Është propozuar që obelisku në fjalë të vendoset në hyrjen kryesore të Qendrës Klinike Universitare të Kosovës, andaj në aspektin e planifikimit nuk paraqet ndonjë pengesë për caktimin e lokacionit sipas kërkesës nga Odat e Profesionistëve Shëndetësorë të Kosovës”, thuhet në vendimin e Komunës së Prishtinës, të cilin e ka parë lajmi.net, e i cili do të miratohet edhe në Asamble.

Sipas këtij vendimi, bazuar në gjendjen faktike, konstatohet se hapësira ku do të vendoset obelisku është pjesë e infrastrukturës rrugore, përkatësisht sipërfaqe e gjelbëruar, andaj gjatë vendosjes së tij duhet t’i kushtohet kujdes i veçantë ambientit. Propozohet që të vendoset në madhësi, formë dhe material të përcaktuar sipas kërkesës së parashtruar (gjerësi 2.5 m dhe gjatësi 10 m). / KultPlus.com

Nis projekti “Jepi ngjyrë Prishtinës”, trafot shndërrohen në vepra arti

Komuna e Prishtinës ka nisur projektin për të zbukuruar me vizatime të ndryshme hapësirat publike, shkruan KultPlus.

 Projekti “Jepi ngjyrë Prishtinës” kësaj radhe kishte në fokus trafot e rrymës në lagjen Pejton.

Me ngjyra e vizatime plotë jetë, trafot janë shndërruar në vepra arti dhe padyshim që kjo gjë po ju pëlqen edhe qytetarëve të cilët po ndalojnë t’i shohin e bëjnë fotografi.

Drejtori në Drejtorinë e Kulturës në Komunën e Prishtinës, Adrian Berisha është shprehur se ky projekt në bashkëpunim me KEDS Energy, ndihmon në parandalimin e mbishkrimeve si dhe në rritjen e ambientit estetik të zonave përreth.

Ai tutje ka potencuar se përdorimi i ngjyrave në hapësirë publike nuk është vetëm akt artistik, por një formë e veprimit politik se si e shohim qytetin tonë.

‘’Permes artit, trafot e rrymes ne PEJTON jane mbeshtjelle me ngjyrat me te bukura. Mbeshtjellja e kutive me vepra arti na ndihmon ne parandalimin e mbishkrimeve si dhe ne rritjen e ambientit estetik te zonave perreth. Faleminderit per bashkepunim KEDS Energy dhe te gjithe atyre qe kane kontribu per realizimin e ketij projekti. Perdorimi i ngjyrave ne hapesire publike nuk eshte vetem nje akt artistik, perkundrazi eshte nje forme e veprimit politik se si e shohim qytetin tone”, shkruan Berisha. / KultPlus.com

Objekti i braktisur i Kryqit të Kuq merr trajtë dhe lexim të ri, kërkohet ringjallja e këtij monumenti

Era Berisha

Dokumentimi, dimensionet, shqyrtimet, hulumtimet dhe perspektivat e zgjeruara të historikut të Prishtinës, por kryesisht me fokus në lagjen ku ndodhet objekti i Kryqit të Kuq, u jetësuan në formën e një libri të titulluar ‘’but first, check the water’’, në kaudër të edicionit të tretë të ‘Metamorphosis’, ku së bashku me ndërhyrjen artistike specifike për lokacionin nga artistja Nurhan Qehaja, projekti ka zënë vend me datën 30 shtator 2020, me ç’rast mbrëmë erdhi edhe promovimi i tij në Kino Armata, shkruan KultPlus.

Libri ‘but first, check the water’, sjell një qasje me dimensione historike, kulturore dhe arkitektonike duke trajtuar kështu pyetjet e shumta rreth objektit të Kryqit të Kuq dhe jo vetëm. Ky libër përfshin hulumtime në terren, mbledhjen e rrëfimeve të banorëve dhe intervenime artistike.

Gjithçka nisi me shfaqjen e një video të shkurtër e realizuar nga regjisori Leart Rama ku nëpërmjet muzikës u shpalosen pjesë të shkëputura nga ndërhyrja artistike dhe performanca e artistes Nurhan Qehaja. Vepra muzikore nën kompozimin e Liburn Jupollit, tërhoqi vëmendjen e publikut me meloditë dhe tingujt mahnitës të interpretuar nga Rron Bakalli në instrumentin e violinës, Ylli Zhaveli në instrumentin e klarinetës dhe Kaltrina Berisha në instrumentin e Çellos.

Kjo video e xhiruar brenda objektit të Kryqit të Kuq, portretizoi ambientin e një objekti të braktisur i cili po shkon drejt shkatërrimit për shkak të rrjedhës së ujit e cila është lënë e harruar. Prandaj, gërshetimi i veçantë i instrumenteve të cilat jehonin në objektin bosh dhe imazhet e zymta që përngjanin pothuajse me lule të vyshkura, sollën një ndjenjë ndaj gjithsecilit që ndoshta ky objekt do të duhej të ringjallej përsëri dhe në vend të shkatërrimit tutje të tij nëpërmjet rrjedhës së ujit, objekti të ringjallet përsëri me një ‘ujitje’ që e pasuron dhe ngritë atë në këmbë përsëri për të bashkëjetuar së bashku me gjelbërimin që e rrethon këtë objekt.

Ndërsa për të folur më shumë rreth këtij procesi në kuadër të realizimit së edicionit të tretë të ‘Metamorphosis’, që ka nisur planifikimin një vit më përpara, së pari me hulumtimin pastaj me intervenimin akustik e duke përfunduar me botimin e librit, e pranishme ishte edhe Sihana Klisurica, përfaqësuese nga organizata ‘Shtatëmbëdhjetë’.

“Ne kemi trajtuar disa aspekte të rëndësishme që kanë ndihmuar në realizmin e tretë të metamorfozës në rrethana të jashtëzakonshme. Ideja kryesore dhe fillestare ka qenë të fokusohemi në objektet e braktisura dhe që në një formë apo tjetër të kontribuojmë në mbledhjen e kujtesës kolektive dhe përmes hulumtimit dhe bisedave me persona që kanë kujtime rreth objektit, kemi parë se sa shumë ka mungesë të informacioneve dhe arkivave dokumentuese të shumë pjesëve të vendit tonë”, shprehet Sihana.

Sipas saj, me anë të këtyre objekteve janë munduar të hedhin dritë në disa pjesë historike të rëndësishme që sot duhet të ruhen. Prandaj, arsyeja për përcaktimin e vendit është bazuar në fokusimin e hapësirës në lagjen e vjetër të Prishtinës, ku stafi gjithmonë ka parë se në çfarë gjendje është objekti dhe si po trajtohen nga institucionet.

Ajo tutje ka folur se pse është vendosur që artistja Qerhaja, të jetë pjesë e projektit e cila ka hasur në problemin ku iu është ndaluar hyrja në objekt me arsyetimin se objekti nuk është i sigurtë pavarësisht se raporti ekzistues tregon që shkallët e objektit mund të përdoren.

“Qasja e saj artistike së bashku me punën shtatë mujore ka ndikuar edhe në reagimin e institucioneve dhe shumë njerëzve që janë interesuar mbi këtë objekt që i takon shekullit XX. Prandaj, për neve ka qenë e rëndësishme që të mbledhim copëza të historikut të këtij objekti në aspektin e trashëgimisë kulturore”, përfundon ajo.

Libri që mbrëmë u promovua është cilësuar si një përmbledhje e hulumtimeve në terren dhe autorët që kanë kontribuar me shkrimet e tyre si: Haxhi Mehmetaj, Sali Shushi, Artan Krasniqi, Merita Gorani-Balaj dhe Linda Gusia së bashku me studentët që kanë qenë pjesë e punëtorisë që kanë kontribuar në pjesën e hulumtimit duke u ndarë në dy grupe: grupi i arkitektëve dhe grupi i hulumtuesve, që kanë bërë një punë të mrekullueshme.

Po ashtu, për të folur më shumë rreth angazhimit dhe sfidave përgjatë procesit të këtij projekti, ku në hyrje të objektit shprehet qasja artistike, e pranishme ishte edhe artistja Nurhan Qehaja.

“Çka ka qenë shokuese është se nuk e kam parë më herët këtë objekt edhe pse kam kaluar tërë kohën aty. Në të njëjtën kohë më kujtohet që objekti ka qenë shumë e vështirë për tu parë sepse kishte një pamje dërrmuese. Prandaj, muzika ka qenë e vetmja përgjigje mbi këtë situatë”, shprehet Qehaja.

Sipas saj, është menduar të krijohet diçka e re dhe prandaj pas shtatë muajve punë, është thënë se nuk është e lejuar të përdoret objekti brenda, prandaj ajo është dashur që të marrë shiritin e kuq.

“Shiriti i kuq ka qenë si një mënyrë revolte sepse nuk ka qenë në rregull që pas shtatë muajve, ata të ndërrojnë mendje rreth përdorimit të objektit. Pikërisht aty më është dhënë ndjenja që objekti nuk është i mbrojtur dhe ajo në fakt është gjëja që ai objekt përfaqëson, prandaj edhe unë vetëm e mbylla me shiritin e kuq sepse aq kam pasur mundësi”, përfundon Qehaja.

Ndërsa, për finalizimin e këtij projekti dhe anën e një perspektive të re mbi këtë objekt, e pranishme ishte edhe Erëmirë Krasniqi.

“Unë jam kyçur në një moment kur veçse kanë përfunduar disa mendime dhe detyra ime ka qenë finalizimi i punës në një aspekt tjetër duke shkuar më tutje me hulumtime. E rëndësishme ka qenë mosfshirja e shtresave në pjesët e vjetra të qytetit të cilat kanë të bëjnë me komunitete tjera ku ka turq dhe mjaft kultura diversive, prandaj kur shkruan një libër të tillë nevojitet fokus i madh sepse reflektimi i njerëzve duhet të mos bazohet vetëm në përvojën shqiptare”, shprehet Krasniqi.

Sipas saj, libri fillon që nga Ilirët duke trajtuar aspektin e Prishtinës qysh nga antikiteti deri tek nënshkrimi i parë në vitin 1912 përmes Haxhi Mehmetaj. Pastaj Sali Shosha, i cili i afrohet zhvillimit urban në vitet e 70-ta, ku çmimin për këtë zhvillim e ka paguar pjesa e vjetër e qytetit që është shumë e neglizhuar si trashëgimi dhe shumë nga ajo zonë historike është e atakuar.

“Libri është munduar që pavarësisht informacioneve të pakta, mungesa e informacioneve të na shërbejë si dije për statusin dhe trashëgiminë e këtyre ndërtesave që ato të mos neglizhohen”, potencon ajo.

Objekti i “Kryqit të Kuq” në lagjen e vjetër të Prishtinës është pjesë e Listës së Trashëgimisë Kulturore për Mbrojtje të Përkohshme dhe pavarësisht kësaj shumë pak dinë për këtë monument i cili prej vitit 2016 ka mbetur i braktisur. / KultPlus.com

“Fushat e Lulediellit” në qendër të Prishtinës, projekti i ri nga artistja ikonike Agnes Denes



 

Edicioni i tretë i Autostrada Biennale zyrtarisht po e fillon rrugëtimin e tij në Kosovë.

Agnes Denes, një grua e jashtëzakonshme dhe një artiste feministe ikonike nga New York, e ka konceptuar punën e saj të re në Prishtinë, titulluar “Fushat e Lulediellit 2021”. Prej sot ka nisur në kryeqytet mbjellja e farave të lulediellit në mënyrë që të rriten dhe të krijojnë një fushë mahnitëse luledielli, e cila do të jetë e gatshme për hapjen e edicionit të tretë të Autostrada Biennale, në verën e këtij viti. 
 
Do të duhet kohë që këto fara të lulëzojnë, ndërsa Prishtina kësisoj do të mbajë mbi supe një vepër arti që të lë pa frymë, pikërisht te Platoja e Pallatit të Rinisë dhe Sporteve. 
 
“Luledielli është bimë e lumtur” tregon artistja Agnes Denes. “Për kinezët, luledielli simbolizon fatin e mirë ndërsa për popullin Incas në Amerikë, luledielli mbahet si Zoti i Diellit”. Krahas bukurisë dhe energjisë pozitive, për artisten është me rëndësi edhe fakti se si këto fara luledielli e pasurojnë tokën ku mbillen dhe vijnë ngadalë në jetë. Mbjellja e tyre kthen sytë kah vëmendje që duhet të tregojmë për tokën, sepse ‘e gjithë jeta varet nga kjo shtresë e hollë që e rrethon globin’. Nga studioja e saj në New York, artistja dërgon një mesazh të mbështetjes për Prishtinën. “Kur gjërat rriten, lulëzojnë, dhe jeta po i shprehë transformimet dhe sekretet e saj. Shiko, dëgjo, merr pjesë. Të gjithë mund të jemi si luledielli, të rritemi, të ushqehemi, të pajisim të tjerët me pasurinë tonë, të kthehemi kah Dielli, e të reflektojmë për nxehtësinë e Diellit drejtuar të gjitha krijesave të gjalla”.
 
Jo rastësisht, dita e parë e plantacionit dhe mbjelljes për “Fushat e Lulediellit 2021” përkon me Ditën e Tokës, në 22 prill, një datë që shënohet vit për vit që prej vitit 1970 dhe risjellë në vëmendje nevojën për ta ruajtur mjedisin ku jetojmë e marrim frymë. Aktivistë mjedisorë, studentë dhe fëmijë nga Prishtina u bashkuan me ekipin për të mbjellur farat e lulediellit, duke u bërë kësisoj agjentë të rëndësishëm në këtë prodhim artistik dhe duke përqafuar njërin prej objektivave të edicionit të sivjetmë: rolin jetik të artit brenda shoqërisë dhe ftesën drejtuar publikut që të bashkëkrijojnë dhe zotërojnë punët artistike.

“Në Manifestone saj të vitit 1969, Agnes Denes potencoi se dëshironte ta braktiste studion e saj të punës dhe të hynte në botën e shqetësimeve globale, ‘për të komunikuar të pakomunikueshmen, për të vizualizuar të padukshmen, për të mos pranuar kufizimet të cilat shoqëria i ka pranuar’. Përgjatë jetës e karrierës së saj, ajo ka imagjinuar dhe iniciuar eksperimente vizionare mjedisore të bashkëjetesës përmes artit. Ne jemi shumë të nderuar që një artiste me forcë të madhe artistike si Denes ka pranuar ftesën tonë modeste dhe ka propozuar një vepër të re artistike ku luledielli intervenon në jetën e përditshme në qendër të Prishtinës dhe Prizrenit – me fjalët e vetë artistes – një gjest ky që sheh kah realiteti por të lejon të ëndërrosh” – tregojnë kuratoret e edicionit të tretë të Autostrada Biennale, Övül Ö. Durmusoglu dhe Joanna Warsza. 
 
Puna e kompletuar do të prezantohet me 1 korrik 2021, kur edhe do të fillojë edicioni i tretë i Autostrada Biennale në Prishtinë. Fushat e Lulediellit 2021 nga Agnes Denes prezantohet në partneritet me Manifesta 14 Prishtina. / KultPlus.com

Shpallet fituesi për projektin ideor të sallës koncertale në ish-“Gërmi” (VIDEO)

Komuna e Prishtinës – juria profesionale për Konkurs projektimi, adaptimi i kompleksit ish-Gërmia për sallë koncertale ka vlerësuar projektet që ishin në garë duke dalë sot me vendimin e tyre, përcjellë KultPlus.

Sipas njoftimit, këta janë fituesit:

Çmimi i I-rë: Grupi i operatorëve: Kengo Kuma and as INC, O.U.D. Architects, Ahmet Topbas Muhendislik, Akim Muhendislik, Enmar Engineering, Ses Goruntu Produkiyon hizmetleri me shifër 6636.

Çmimi i II-të: Grupi i operatorëve: Shkëlqim Osmani B.I – vizion Projekt, MA Studio & Partners me shifër 1897.

Çmimi i III-të: Grupi i operatorëve: Arber Sadiku B.i, G+A Architects, me shifrën 6969.

Pas këtij vendimi, Komuna e Prishtinës është zotuar se do të vazhdojë angazhimin për hapat e ardhshëm, deri në finalizimin e Sallës Koncertale sepse ky projekt është i domosdoshëm për artistët dhe qytetarët tanë. / KultPlus.com

Projekti ‘Vertical Garden’ po merr jetë në Prishtinë, një gërshetim unik mes natyrës dhe artit

Era Berisha

Projekte të reja të cilat për fokus kanë mbështjelljen e natyrës dhe artit në një rezultat të vetëm, për të kapërcyer sfidën e madhe të ‘luftës’ me ndotjen e ajrit në zonat urbane, tashmë po i shtohen Prishtinës. ‘Vertical Garden’ është projekti i radhës, një projekt ky mjaft vetëdijesues për rëndësinë e ambienteve të pastërta e të shëndetshme, shkruan KultPlus.

Duke pasur parasysh mungesën e madhe të gjelbërimit që ka mbetur nën hijen e betoneve, mureve dhe ndërtesave të shumta të cilat po ndikojnë fuqishëm në cilësinë e ajrit, ky projekt do të finalizojë nevojën esenciale për sa më shumë lule, drunj, bimë dhe pemë.

Vendin ku do të vendosen ‘Kopshtet Vertikale’, të cilat do të mbështjellin shtyllat e urës në hyrje të Prishtinës sot e vizitoi drejtori i Drejtorisë për Kulturë në Komunën e Prishtinës, Adrian Berisha bashkë me OJQ Q’art dhe ‘Te Pema’ me qëllim që të shohin mundësitë e integrimit të Gjelbërimit Vertikal me artin.

Në një ambient mes pluhurit, veturave, zhurmës së madhe, ecja dhe vëzhgimi në këtë rreth duket e pa mundur, por disa qytetarë u mblodhën për të parë se çfarë ndryshimi po ndodh në këtë pjesë, ku vërehet një mungesë e madhe e ngjyrave por të cilat tani do të ringjallen e do të mbizotërojnë në mesin e ngjyrës hiri dhe zbehjes së atmosferës.

Ndërsa, se si erdhi ideja për këtë projekt që synon një pamje ndryshe dhe të domosdoshme në hyrjen e qytetit, na tregoi edhe drejtori i Drejtorisë për Kulturë në Komunën e Prishtinës, Adrian Berisha.

“Komuna e Prishtinës në bashkëpunim me ‘TE Pema’, ka ideuar projektin ‘Vertical Garden’, duke pasur parasysh që qyteti jonë ka nevojë për sa më shumë gjelbërim. Pra, në hyrje te Prishtinës nga Fushë Kosova, mendohet që për një periudhë 2 vjeçare, muret të shndërrohen në mure jo me ngjyrë të hirtë por me mure të gjelbërta. Ne e dimë se vitin e kaluar është organizuar edicioni i 4-të i Meeting of Styles, festival ky i cili ka për qëllim që hapësirat e ndryshme ti shndërrojë në hapësira të parkut, pra flasim për muralet si ato në rrugën B dhe tek hekurudha”, tregon Berisha.

Sipas tij, qytetit i nevojitet më së shumti një pamje e tillë, përkundër pamjes vizive e cila shihet çdo ditë nga qytetarët dhe po i ngarkon ata me betonimin që ka ndodhur tash e 20-të vite. Kurse, inspirimi ka ardhur nga kopshti vertikal në Mexico City – ‘Via Verde’, që është formuar për herë të parë.

Tutje ai pohoi se buxheti fillimisht përfshin 60 mijë euro për projektin e Vertical Garden, kurse pjesa e artit në hapësirën publike financohet nga Drejtoria e Kulturës me vlerë rreth 10 mijë euro.

“Po ashtu edhe të gjitha bimët do të jenë të gjalla dhe të cilat e thithin dioksidin e karbonit në sasi të madhe, më një jetëgjatësi në të katër stinët”, potencon Berisha.

Pritshmëritë e tij janë në një nivel mjaftueshëm të lartë duke pasur parasysh reagimet nga qytetarët me mikpritjen e jashtëzakonshme, kur edhe është prezantuar projekti.

Projekti përfshin gjithsej 90 ditë punë duke filluar nga sot, ku ndërtimet e moduleve janë duke u formuar në disa magazina pasi që është një pjesë shumë e frekuentuar e hyrjes në Prishtinë dhe është vendosur që për një kohë në maksimum 2 ose 3 ditë, të bllokohet hapësira që të zbatohet ky projekt. Ndërsa për rëndësinë e projektit dhe bashkëpunimet, foli edhe Dion Deva, Kryeshefi Ekzekutiv (CEO) dhe themeluesi në ‘TE Pema’, duke e konsideruar këtë projekt si një nevojë e veçantë për qytetarët.

“Ky bashkëpunim i dytë erdhi pas një bashkëpunimi të mëparshëm për ’eko ulëset’ në hapësirën e shesheve të kryeqytetit. Jemi profesionalizuar si ekip në ndërtimin e gjelbërimit urban dhe në automatizimin e proceseve, prandaj Komuna e Prishtinës ka vërejtur aftësinë tonë për realizimin e një projekti të tillë dhe në bisedë e sipër kemi vendosur që pjesa më e mirë është rrethi në hyrje të Prishtinës”, tregon Deva.

Sipas tij, sot pas takimit me OJQ Q’art, është menduar që e gjithë kjo hapësirë të jetë jo vetëm një kombinim i ‘Street Art’ ose vetëm i ‘Vertical Garden’, por një integrim i përbashkët për sa më shumë atraktivitet në hyrjen e Prishtinës. / KultPlus.com

“Manifesta 14” shpalos programin me të cilin synon të zhvillojë vizionin urban të Prishtinës

“Manifesta” është një nga ngjarjet më të mëdha artistike në Evropë, e cila në ditën e sotme ka prezantuar programin e saj për Prishtinën, event ky që u mbajt në Kino Armata, shkruan KultPlus.

E planifikuar të hapet në vjeshtën e vitit 2022, “Manifesta 14” është ftuar nga Komuna e Prishtinës të zhvillojë së bashku me qytetarët një sërë projektesh dinamike kulturore të qëndrueshme. Bazuar në një model të bashkëpunimit ndër-rajonal, dhe duke ndërlidhur planifikim urban, ndërtimin e komunitetit, artin dhe kulturën bashkëkohore, Manifesta 14 Prishtina synon që të krijojë një kornizë për realizimin e projekteve ndërdisiplinore përmes angazhimit qytetar.

Lidhur me rëndësinë e kësaj çështjeje dhe për planet e ”Manifesta 14 Prishtina”  sot kanë folur para audiencës Drejtori i Kulturës në Komunën e Prishtinës- Adrian Berisha, Kryetari i Komunës së Prishtinës – Shpend Ahmeti, Hedwing Fijen – Drejtore e Manifestës dhe Yana Klichyk.

Të pranishmit në Kino Armata dhe ata që kanë pasur mundësi të ndjekin këtë takim online u njoftuan për rrjedhën e projekteve të “Manifesta 14”, përzgjedhjen e lokacioneve në qytetin e Prishtinës, duke theksuar çdo herë rëndësinë për rritjen e numrit të vizitorëve në vendin tonë, hulumtimin shumështresor, hartëzimin e komuniteteve lokale etj.

Sipas panelistëve, qëllimi i këtij edicioni të “Manifestës” është t’i shërbejë të gjithë komunitetit dhe të krijojë një trashëgimi afatgjatë përmes përforcimit të ekosistemit artistik si dhe për të rimarrë premtimin qytetar për politikat kulturore më gjithëpërfshirëse.   

Kosova gjegjësisht Prishtina do të jetë nikoqire e “Manifestas” e cila është pothuajse Bienalja e vetme e cila ka ndodhur në Gadishullin Ballkanik dhe njëra nga Bienalet më të rëndësishme të kulturës ka pohuar Drejtori i Kulturës në Komunën e Prishtinës, Adrian Berisha.

Ndërsa, kryetari i Komunës së Prishtinës, Shpend Ahmeti ka theksuar rolin e “Manifestës” për rritjen e diskutimeve në fushën e planifikimit.

“Është hera e parë që një institucion publik ka arritur të blej Fabrikën e tullave të Prishtinës e cila pritet të përdoret nga “Manifesta” për të zvogëluar pabarazinë në qytet dhe thjesht për ta ndërruar diskursin e planifikimit të qytetit nga fokusi i pronës private në pronë publike dhe e përbashkët.”

Ai gjithashtu shtoi se presin që “Manifesta” të përdoret në atë mënyrë ku do të mbizotërojnë të mirat dhe interesat publike të jenë mbi interesat private.

Pas humbjes së madhe, qoftë ekonomike apo humbjeve tjera të artistëve të cilët hasën një periudhë të vështirë për shkak të situatës pandemike, vetëm disa arritën t’i dalin ballë kësaj situate pa u prekur shumë rëndë.

Por, Manifesta 14 po sjell një rithirrje globale për audiencën në botë, e sidomos në Prishtinë e cila dihet që ka kaluar nëpër disa vështirësi por tani ajo do të kalojë edhe në sifdat e ardhshme të cilat do të rezultojnë në krijimet artistike.

Në mesin e figurave të njohura gjatë këtij prezantimi ishte edhe Hedwig Fijen, drejtore e Manifesta, e vetmja nomade evropiane e cila tanimë punon për projektin e saj të radhës për vitin 2022 në Prishtinë. Projekti përfshinë një program bienal i cila përmban më vete shumë urbanistë, arkitektë, ekologë, dizajnerë socialë, natyrisht në bashkëpunim me artistët dhe punëtorë kreativë.

‘’Ajo që na bënë të lumtur më së shumti është finalizimi i realitetit të ri në çdo qytet që do të investojmë’’, thotë ajo.

Njëri ndër arkitektët e përzgjedhur është edhe italiani Carlo Ratti i cili synon vizionin urban, vizion afatgjatë i cili synon të transformojë hapësirat publike. Modelet e reja të arkitektit janë një destinacion vendimtar për qytetin. Gjithashtu së bashku me arkitektët si ajo boshnjake-holandeze, Arna Mackic dhe arkitektin Lorien Beijaert, do të manifestojnë direksionin e Manifestës. Pritjet e tyre identifikohen në bazë të kulturës dhe artit të qytetit gjithmonë duke mbështetur ekologjinë dhe mjedisin së bashku me problemet që sjellin përgjatë projektit.

“Ne duam të hartojmë, ne nuk duam të formojnë dy tulla dhe të mendojmë se e kuptojmë dhe njohim Prishtinën”, vazhdon tutje Fijen.

Manifesta sapo ka pranuar programin e fondit evropian, afro gjysmë milionë nga BE-ja, për të investiguar me shpejtësi traditën dhe kulturën e qytetit duke reflektuar esencën nga sytë e qytetarëve të Prishtinës ndaj botës. Në perspektivat e hartës e cila përfshin 14 vende në Evropë, në mesin e tyre edhe Kosova e cila po pret me padurim ndryshimin vendimtar me kombinimin e artit kontemporan dhe ekspozitat, me ndihmën e qytetit i cili po drejton Manifestën në atë se çka është e domosdoshme për të ardhmen e qytetit.

Manifesta është e thelluar tërësisht në strukturën e bashkëpunimit demokratik për të operuar në një qasje radikale lokale e cila jo domosdo do të jetë e njëjtë si qytetet në të cilat kanë vepruar. Prandaj metodologjia do të jetë më ndryshe se si një makinë ekspozite dhe do të ketë një qasje me zgjidhje globale. Ka shumë probleme specifike në Prishtinë të cilat duhet të zgjidhen në 2020 duke shënuar një fazë tranzicioni.

Ambicia kryesore e Hedwig Fijen është për të zbuluar alternativa të reja të ëndrrave, dëshirave dhe vizioneve të gjeneratave të reja. Një reputacion i të menduarit përpara në eksperimentet evropiane në Prishtinë edhe pse eksperimentet janë të lejuara për të dështuar.

Hedwig Fijen në mesin e objekteve të shumta, ka zgjedhur edhe objektin e bibliotekës ‘Hivzi Sylejmani’, një objekt që mendohet të ripërpunohet dhe investohet në të. Qëllim i një institucioni të përhershëm ndërdisiplinor, ku qytetarët mund të rikërkojnë hapësirën e tyre publike. Biblioteka është një monument kulturor dhe do të vazhdojë trashëgiminë e saj.

‘’Normalisht është ideja që Manifesta të grumbullojë sugjerimet e të gjithë qytetarëve për bibliotekën “Hivzi Sylejmani” si një institut i përhershëm por ne nuk mendojmë se jemi gati që tërësisht të rinkonstruktojmë për shkak të hapësirës dhe sistemit operativ të objektit. Por ne së bashku me produksionin dhe organizatat në qytetin e Prishtinës dhe jo vetëm, do të krijojmë një hapësirë simbolike për të identifikuar se si mund të menaxhohet ajo hapësirë në të ardhmen”, thotë Fijen.

Manifesta është mbajtur më parë edhe në shumë qytete të mëdha botërore çka tregon për rëndësinë e këtij evenimenti, ndaj përzgjedhja e kryeqytetit tonë për mbajtjen e kësaj ngjarje në vitin 2022, në mesin e qyteteve të tjera, është një hap i madh për kulturën e vendit tonë. / KultPlus.com

Protesta, autobusët parakalojnë nëpër Prishtinë

Autobusët e transportit rrugor të udhëtarëve si shenjë proteste do të parakalojnë sot nëpër kryeqytet, kjo për shkak të mossubvencionimint nga Qeveria e Kosovës.

Autobusët do të nisën nga Stacioni i Autobusëve në Prishtinë për të arritur tek objekti i Qeverisë së Kosovës.

Të mërkurën kur edhe filloi grevë-protesta e ku u ndërpre qarkullimi i transportit të udhëtarëve urban-periferik dhe ndër urban në gjithë vendin, kryetari i Shoqatës së Transportit Rrugor të Udhëtarëve dhe Ministrisë së Infrastrukturës. Ruzhdi Kurtishaj për KosovaPres paralajmëroi nisjen e mbi 1 mijë autobusëve drejt objektit të qeverisë.

Ndërkohë që kryeministri në detyrë e Kosovës, Avdullah Hoti nëpërmjet një komunikate për media ka kërkuar nga Shoqata e Transportuesve të udhëtarëve që sa më parë të kthejnë shërbime për qytetarët. Ai ka shprehur gatishmërinë për diskutim me përfaqësuesit e këtij sektori me qëllim të gjetjes së një zgjidhje të favorshme.

Në komunikatë thuhet edhe se bizneset e sektorit të transportit të udhëtarëve kanë qenë përfitues nga masat e Qeverisë (psh. pagesa prej 290 eurove për numër të të punësuarve, pagesa 50 % të qirasë, pagesa e 170 eurove). Në fund të komunikatës thuhet se pandemia COVID-19 ka prekur shumë sektorë dhe se është e pamundur që shteti të kompensojë çdo humbje që kanë pasur bizneset

Mirëpo, kreu i shoqatës tha se kërkesat e tyre janë të njohura për Qeverinë që prej verës së kaluar.

Po ashtu Kurtishaj ka thënë se ka unitet nga pronarët e autobusëve në të gjitha qytetet për të vazhduar edhe më tutje me grevën dhe protestën deri në realizmin e marrëveshjes. / KultPlus.com

‘Manifesta’ përzgjedh dy studio arkitekturale për të shqyrtuar përbërjen e kryeqytetit të Kosovës dhe të komuniteteve të tij

“Jeta sot duket tejet e paparashikueshme dhe diskursi i tanishëm i mediave shfaq një të ardhme të pasigurt e cila rrezikohet nga polarizimi, çintegrimi, kaosi klimatik dhe pabarazitë e shtuara ekonomike, si dhe nga ndikimi i pandemisë së koronavirusit. Këto beteja për barazi dhe lëvizjet e reja aktiviste e kanë nxitur Manifestën të transformojë mënyrën e saj të punës duke u përqendruar në rezultatet e programit tonë bienal, të cilat ngërthejnë përfshirje më të madhe dhe më të qëndrueshme shoqërore. Kjo do të thotë se ne punojmë me urbanistë, arkitektë, ekologë dhe dizajnerë socialë krahas artistëve dhe punëtorëve kreativë për t’u siguruar se jemi në gjendje ta transformojmë Manifestën në një angazhim më të larmishëm, më përfshirës, më demokratik të zërave dhe komuniteteve lokale  me qasje nga poshtë lart, që sinjalet i shndërron në substancë dhe më pas në veprime konkrete”, thotë Hedwig Fijen, Drejtore e Manifesta.

Bienalja Nomade Evropiane Manifesta lindi në fillim të viteve 1990 si përgjigje për ndryshimet politike, ekonomike e shoqërore pas përfundimit të Luftës së Ftohtë dhe hapave vijues drejt integrimit evropian. Manifesta është shndërruar në një platformë dialogu mes artit dhe shoqërisë duke ftuar komunitetin kulturor, artistik dhe urban të prodhojë përvoja të reja kreative me kontekstin në të cilin zë fill dhe për të. Manifesta rimendon marrëdhëniet midis kulturës dhe shoqërisë duke hulumtuar dhe katalizuar ndryshimet pozitive sociale në Evropë përmes kulturës bashkëkohore në një dialog të vazhdueshëm me sferën sociale të një vendi të caktuar. 

Përgatitjet për edicionin 14-të të Manifestës janë në zhvillim e sipër në Kosovë. Përkundër kufizimeve aktuale për shkak të pandemisë COVID-19, bienalja ka filluar të punojë edhe si think tank edhe si lehtësues lokal për të krijuar modele alternative për eksplorime qenësore urbanistike, sociale dhe kulturore në shtetin më të ri evropian. Përgjatë historisë së vet 25-vjeçare, bienalja ka bërë kërkime të bujshme të përbërjes së Qyteteve Nikoqire për të krijuar projekte të qëndrueshme dhe relevante ndërdisiplinore. Hulumtimi shumështresor nga poshtë lart merr formë të një vizioni urban, konsultimeve qytetare, të një hartëzimi të komuniteteve lokale si dhe të një vargu punëtorish me opinionistë vendorë për të kuptuar se si Qyteti Nikoqir mund të shërbejë si prototip i një bote në ardhje e sipër. Andaj, qëllimi i Manifestës 14 është të prodhojë projekte të qëndrueshme me qëndrueshmëri më afatgjatë së bashku me infrastrukturën vendore krahas intervenimeve të artit bashkëkohor anembanë qytetit.  

Në këtë drejtim, juria e kryesuar nga Kryetari i Komunës së Prishtinës, Shpend Ahmeti, dhe Drejtorja e Manifestës, Hedwig Fijen, ka përzgjedhur zyrën arkitekturale në Torino – Carlo Ratti Associati – në bashkëpunim me MIT Senseable City Lab për të zhvilluar vizionin urban të Qytetit të Prishtinës për edicionin e radhës të Manifestës. Vizioni urban funksionon edhe si hulumtim parabienal edhe si vizion afatgjatë për të identifikuar strategji, lokacione dhe tema qenësore për qytetin. Vizioni urban tregon se si do të marrë formë Manifesta 14 Prishtina përbrenda kontekstit lokal, por aspekti më i rëndësishëm është se kërkon të rikrijojë mënyrën se si qyteti i Prishtinës mund të tranformohet ku qytetarët rikërkojnë hapësirat e tyre publike.   

 “Si nikoqir i Manifestës, ne si Komunë e Prishtinës jemi të lumtur që tashmë kemi nisur të lëvizim për realizimin sa më të mirë të Manifesta 14 në qytetin tonë ku, përveç përzgjedhjes së ekipit të mrekullueshëm të koordinatorëve lokalë të cilët kanë filluar të punojnë tash e disa muaj, kemi zgjedhur edhe arkitektin dhe aktivistin e shquar italian, Carlo Ratti, për të punuar për realizimin e një studimi urban të qytetit tonë me fokus special te Fabrika e Tullave.  Komuna e Prishtinës mirëpret ambiciet e Manifestës 14 Prishtinë për krijimin e një pilot modeli të një institucioni të përhershëm ndërdisiplinor në qytetin tonë, dhe jemi të lumtur t’ju njoftojmë se për këtë qëllim kemi përzgjedhur Bibliotekën ‘Hivzi Sylejmani’”, thotë Shpend Ahmeti, Kryetar i Komunës së Prishtinës.

“Jo që nuk i ka bërë qytetet të dala mode, por pandemia Covid-19 ka hapur potencial edhe më të madh për rilindje – atë që ekonomisti Joseph Schumpeter e quan “shkatërrim kreativ” në shkallë urbane. Kriza nuk u ka lënë qeverive opsione të tjera përveç përvetësimit të një qasjeje të shpejtë duke mësuar nga gabimet. Inovacionet e jashtëzakonshme për zona pedonale, hapësira publike, banim të përballueshëm, dhe zonim dinamik të cilat kanë dalë në pah flasin për fuqinë e reagimit pozitiv të qytetarëve. Jemi në fillim të një epoke të re të inovacionit urban pjesëmarrës – i cili qëndron në thelbin e asaj që ne duam të eksplorojmë në Prishtinë me Manifestën 14″, shprehet Carlo Ratti, drejtor i MIT Senseable City Lab në Boston dhe themelues i firmës së projektimit dhe inovacionit CRA-Carlo Ratti Associati. 

Duke u përputhur me vizionin urban të realizuar nga Carlo Ratti Associati, dhe duke siguruar metodologji nga poshtë lart, pas suksesit të kësaj qasjeje në Manifesta 13 Marseille, Manifesta 14 ka vendosur të zhvillojë punëtori konsultimi me qytetarë nga komunitete të ndryshme në Prishtinë të cilat do të udhëhiqen nga Studio LA, themeluar nga arkitektja boshnjako-holandeze Arna Mačkić dhe arkitekti holandez Lorien Beijaert. Këto punëtori fokusohen te mënyra se si kultura(t) kuptohet dhe praktikohet nga komunitete të ndryshme artistike dhe qytetare. Përveç kësaj, punëtoritë do të identifikojnë agjendën e banorëve në relacion me zhvillimin urban, si dhe politikat socio-kulturore dhe arsimore të qytetit të tyre. 

“Dialogu është themeli i një shoqërie përfshirëse. Shoqëria e barabartë, demokratike, nxjerr dobi nga takimet midis njerëzve të ndryshëm me vizione të ndryshme për botën. Ndërveprimi midis qytetarësh të ndryshëm është qenësor në një mjedis të rehatshëm dhe me njëri-tjetrin për të shmagur që qytetarët të përjashtohen nga projekte të zhvillimit urban. Ne besojmë se projektimi i një hapësire publike ka ndikim. Projektimi dhe organizimi i hapësirës për dialog është pjesë e praktikës sonë. Kemi nderin, veçanërisht për shkak të lidhjes sonë me Ballkanin, t’i kontribuojmë realizimit të punëtorive konsultuese me qytetarë në Prishtinë së bashku me Manifesta 14”, potencon Arna Mačkić dhe Lorien Beijaert, bashkëthemelues të Studio L A 

 Në periudhën e fundit të krizës shëndetësore globale dhe të mbylljes aktuale, për Manifestën ka qenë tejet e rëndësishme t’i rimendojë parimet e saj themelore dhe metodologjinë për t’i dhënë një theks tjetër praktikave më të qëndrueshme artistike si dhe për të demokratizuar modelin kuratorial të prodhimit të njohurive, bashkëkrijimit dhe lidhjes së disiplinave të ndryshme me projekte afatgjata, përmirësime të hapësirave publike dhe ndërtim të komunitetit. 

 Në fazën e parë të pranisë sonë në Prishtinë – që u shty për shkak të mbylljes – Manifesta 14 në Prishtinë do të hapë zyrat e saj të përkohshme në zemër të kryeqytetit të Kosovës, në Pallatin e Rinisë dhe Sporteve – monument i periudhës së ish-Jugosllavisë. Pallati i Rinisë si projekt arkitektonik dhe si kontributdhënës kulturor i asaj kohe zë vend të veçantë në kujtesën kolektive të qytetarëve të Prishtinës duke ndikuar në formësimin e identitetit kulturor dhe shoqëror të kryeqytetit.  

 Përveç Pallatit të Rinisë dhe Sporteve, Komuna e Prishtinës ia ka dhënë Manifesta 14 ndërtesën e Bibliotekës “Hivzi Sylejmani” për t’u shfrytëzuar si seli e ardhshme e Manifestës 14 Prishtinë dhe si hapësirë e përhershme institucionale. Ndërtesa e Bibliotekës “Hivzi Sylejmani” është monument i trashëgimisë kulturore i kryeqytetit ndërtuar në vitin 1930 që fillimisht ishte ndërtuar si shtëpi banimi. Më vonë ajo u shndërrua në bibliotekë publike ku shumë breza kujtojnë me nostalgji kohën kur aty huazonin libra. 

Përveç projekteve hulumtuese, Manifesta 14 Prishtina po zhvillon një program publik parabienal me një varg partnerësh kulturorë në Kosovë dhe rajonin e Ballkanit i cili do të nisë në Pallatin e Rinisë dhe Sporteve në Prishtinë në pranverën e vitit 2021. / KultPlus.com